Plus Reportage

Russische bemanning al een maand vast op schip in Velsen-Noord

Een Russisch vrachtschip mét de vijftienkoppige bemanning ligt al een maand in de haven van Velsen-Noord. De mannen staken omdat hun salaris niet wordt uitbetaald. Problemen stapelen zich op.

Een ambulance kwam voor de kok met leverproblemen. Als hij hoort wat het ritje kost, besluit hij toch niet mee te gaan. Beeld Eva Plevier

Wie de Nikolai Kasatkin in de verte ziet liggen, zal misschien denken dat het om een afgedankt schip gaat dat niet meer in gebruik is. Overal zit roest en het oogt weinig zeewaardig. Toch is het schip wel degelijk over zee vanuit Moermansk, in het noordwesten van Rusland, naar Nederland gevaren. De lading bestaat uit 65 ton diepgevroren krab.

Van binnen oogt de Nikolai Kasatkin al net zo oud en afgedankt als van buiten. Het is er bedompt en er hangt een weeïge geur. De bemanning slaapt in kleine cabines met een eenpersoonsbed en een klein tafeltje. Een gat in de grond dient als toilet.

Het schip ligt inmiddels ruim een maand stil aan de Velserkade, op het terrein van Daalimpex, een bedrijf dat koel- en vriesruimtes exploiteert. De vijftien bemanningsleden liggen in de clinch met hun werkgever, zeevervoerder Parus uit de Oost-Russische stad Joezjno-Sachalinsk. Ze zijn naar eigen zeggen al sinds het schip in juli vertrok niet uitbetaald en zijn daarom in staking gegaan. De kostbare lading krab, bestemd voor Daalimpex, is vanwege de staking nog niet gelost.

Vechtpartij
Kapitein Alexander Strachovitsj (62) oogt vermoeid. Zijn linkeroog is donkerpaars en zit dicht. Na wat doorvragen zegt hij dat er een vechtpartij is geweest. Over de aanleiding wil hij weinig kwijt, behalve dat de verveling na een maand is toegeslagen op het schip. "We kunnen weinig doen," zegt Strachovitsj in het woonkamertje van twee bij twee meter. "De bemanningsleden lopen de hele dag rondjes over de boot. Het enige wat ze kunnen doen is onderhoudsklussen aan de boot."

De bemanning kan weinig doen, behalve soms wat onderhoudsklussen Beeld Eva Plevier

De situatie is in een impasse beland. Werkgever Parus beweert dat salarissen wel zijn betaald, de bemanning zegt van niet. Komt nog bij dat de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) heeft ontdekt dat internationale maritieme regels niet worden nageleefd - met name de veiligheidsvoorschriften - waardoor het schip aan de ketting is gelegd. Daalimpex heeft daarnaast een boete opgelegd voor het niet lossen van de vracht.

Hopen
Toch probeert kapitein Strachovitsj, die al sinds januari 2015 niet van boord is geweest, de situatie niet al te somber in te zien. "Over onze omstandigheden mogen we niet klagen. Er is eten en we wonen hier goed. Maar willen we graag dat de problemen met de uitbetaling worden opgelost zodat we naar huis kunnen. Zonder geld kun je geen gezin onderhouden. We kunnen alleen maar hopen, wachten en geloven in een goede afloop."

Stuurman Maksim Isjtoeganov mist zijn vrouw enorm Beeld Eva Plevier

Iets verderop in de keuken zit stuurman Maksim Isjtoeganov (32). Hij heeft er minder vertrouwen in dat de situatie snel wordt opgelost. "Ik denk niet dat onze werkgever binnenkort gaat betalen. Als ze het hadden gekund, zou er wel zijn betaald." Isjtoeganov is sinds juli op het schip en heeft zijn vrouw, die in Kaliningrad woont, sindsdien niet gezien. "Ik mis haar enorm. Door de crisis in Rusland heeft ze geen werk. Over een maand is ook haar geld op." Een diepe zucht volgt. "Hier raakt het eind van de voedselvoorraad ook in zicht. We kunnen er nog zo'n twee weken mee doen."

Leverproblemen
Ondertussen heeft zich een nieuw probleem aangediend: de kok is ziek. Hij heeft leverproblemen en ziet geel. Hij wil zo snel mogelijk naar huis, maar heeft een doktersverklaring nodig dat hij fit genoeg is om te vliegen. Er komt een ambulance, maar de kok besluit niet mee te gaan als hij hoort wat het ritje kost. Stuurman Isjtoeganov schudt zijn hoofd. Als de kok weggaat, wie moet er dan eten koken?

Inspecteur Gijs Mol van de International Transportworkers Federation (ITF) noemt de situatie zorgelijk. Hoewel zijn vakbond zich eigenlijk niet bezighoudt met schepen die varen onder de Russische vlag, is voor de bemanning van Nikolai Kasatkin een uitzondering gemaakt. "De situatie is heel schrijnend. De bemanning kan geen kant op."

De ITF is al een paar keer aan boord geweest om te kijken welke hulp kan worden geboden. Een advocaat lijkt nog de enige uitweg. Mol: "De contracten zijn voor ons onbegrijpelijk en de uitbetalingsconstructie is heel schimmig. Wij kunnen niet achterhalen of er daadwerkelijk geen salaris is uitbetaald of dat het is blijven hangen bij een van de vele tussenpersonen."

Controle

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) is op 11 november aan boord gegaan van de Nikolai Kasatkin voor een reguliere controle. Het schip is toen aan de ketting gelegd ('aangehouden') omdat meerdere gebreken werden vastgesteld. Luiken en ventilatoren functioneerden niet goed en ook aan veiligheidsvoorschriften werd niet voldaan. Omdat de ILT ook toeziet op naleving van de Maritime Labour Convention (MLC), een internationaal verdrag dat moet zorgen voor betere werkomstandigheden voor personeel op zee, was het niet uitbetalen van lonen eveneens reden het schip aan de ketting te leggen. Volgens de ILT komt een staking van scheepspersoneel enkele keren per jaar voor in Nederland.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden