Risico groeit met toename aantal visa

Nederland is populair bij toeristen en zakenmensen uit verre landen. Die groeiende stroom reizigers brengt geld in het laatje, maar ze heeft ook een keerzijde. Er zijn zorgen over illegale migratie en nationale veiligheid.

Beeld ANP

Nederland is een ongekend gewilde bestemming bij toeristen en zakenmensen uit vooral Azië, het Midden-Oosten en Afrika. Bezoekers uit die delen van de wereld moeten een visum aanvragen voor een vakantie, familiebezoek of zakenreis naar Nederland. Het aantal visumaanvragen dat Nederland kreeg, groeide tussen 2011 en 2017 45 procent van 428.000 naar 621.000. Bezoekers uit verre landen besteden in Nederland meer dan 300 miljoen euro per jaar.

In 2017 ontving Nederland aanvragen uit 86 landen. Koplopers zijn Turkije, India, Rusland, China en Indonesië. Die top 5 was vorig jaar goed voor bijna vijftig procent van alle visumaanvragen, blijkt uit onderzoek dat SEO Economisch Onderzoek heeft uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Buitenlandse Zaken.

Veiligheidsrisico's
De stroom bezoekers heeft ook negatieve gevolgen voor Nederland, zeggen de onderzoekers. Niet alleen kan het grote aantal toeristen ten koste gaan van de leefbaarheid door extreme drukte - vooral op de toeristische locaties in Amsterdam - er zijn ook zorgen over illegale migratie. Alleen al vorig jaar werden meer dan 24.000 verzoeken afgewezen omdat het risico te groot werd geacht dat de aanvragers met een visum Nederland zouden binnenkomen om vervolgens in de illegaliteit te verdwijnen.

Ook zijn er zorgen over de nationale veiligheid. Met zo veel reizigers groeit immers de kans dat er iemand tussen zit met een terroristisch motief of die inlichtingen wil verzamelen, zoals de vier Russische spionnen die dit jaar in Den Haag werden betrapt door de autoriteiten. Cijfers over aanvragen waarbij sprake was van een veiligheidsrisico of zo'n gevaar juist over het hoofd werd gezien, zijn geheim en waren niet beschikbaar voor het onderzoek.

De onderzoekers stellen wel dat Nederland voor de veiligheid steeds meer afhankelijk is van andere landen binnen het Schengengebied. Hoe streng wij ook zijn met het verlenen van visa, veel reizigers komen via andere lidstaten de EU binnen en mogen vervolgens zonder controle doorreizen naar Nederland.

Dat betekent 'op zijn minst dat Nederland minder directe controle heeft over de risico's op het gebied van veiligheid', stellen de onderzoekers. Volgens minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) doet zijn ministerie 'geen concessies aan veiligheid'. "Ook in een modern visumproces is en blijft zorgvuldigheid het sleutelwoord."

Geen rem op de groei
De prijs die de aanvrager voor een visum moet betalen is niet hoog genoeg om alle kosten te dekken die het ministerie van Buitenlandse Zaken ervoor maakt. Er is een gat van 6,7 miljoen euro. Er zijn Europese afspraken om de prijs van een visum te verhogen naar 80 euro, waarmee het kostendekkend zou worden.

Binnen de EU is het vooral Nederland dat profiteert van de grotere welvaart in opkomende economieën in Turkije, India, Rusland, China en Indonesië. Alleen Frankrijk is nog populairder. En er zit voorlopig geen rem op de groei van het aantal visumaanvragen, zegt SEO. Tot 2025 kan het aantal aanvragen groeien naar tussen de 0,8 en 2 miljoen per jaar.

Met een Nederlands visum voor 'kort verblijf' kan iemand maximaal negentig dagen in de Schengenlanden verblijven. Het departement van Buitenlandse Zaken verstrekt relatief vaak visa waarmee iemand meerdere keren ons land kan inreizen. Tussen 2011 en 2017 groeide hun aandeel van 57 naar 91 procent. Het is niet duidelijk hoe vaak reizigers met zo'n visum in hun paspoort Nederland bezoeken. Op basis van een eerdere enquête is dat gemiddeld één keer per jaar.

De komende jaren zal het aantal toeristen in Amsterdam oplopen tot bijna 32 miljoen in 2030.

Lees ook: Amsterdam is op weg van 17 naar 32 miljoen toeristen per jaar

Tip Het Parool
Heb je een nieuwstip of nieuwsfoto? Voeg ons toe op Whatsapp. Liever mailen of anoniem tippen? Bekijk hier hoe dat kan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden