Plus Analyse

Rechtszaak helpt Zwarte Pietdiscussie niet verder

De rechtszaak over de A7-blokkade maakt vooral duidelijk hoe fanatiek de activisten voor en tegen Zwarte Piet zijn.

Beeld ANP

De rechtszaal in Leeuwarden leek wel een filiaal van de Kwikfit, zo vaak werd er de afgelopen week gesproken over auto's en motoren. Vrijwel alle verdachten in de zaak van de blokkade op de A7 bleken enthousiaste gebruikers van het gemotoriseerd vervoer, hetzij in hun werk als vrachtwagenchauffeur of koerier, hetzij in hun vrije tijd als crosser of sleutelaar.

Wat de 34 mannen en vrouwen ook met elkaar gemeen hadden: een grote zorg voor een ordentelijk verloop van de intocht van Sinterklaas en Zwarte Piet. Het was de vrees dat de drie bussen met onruststokers uit Amsterdam en Rotterdam het kinderfeest in Dokkum zouden verstoren, die maakte dat de verdachten op die zaterdag 18 november in de auto sprongen om de demonstranten onderweg tegen te houden.

Van ideologische motieven is tijdens de zitting niets gebleken. Voor en na de blokkade gingen verhalen rond over betrokkenheid van extreemrechtse organisaties. De vertegenwoordigers daarvan zaten deze week pontificaal op de tribune, maar geen van de verdachten maakte gebruik van de gelegenheid om steun te betuigen. Een enkeling gaf aan racisme verwerpelijk te vinden.

Friese vlag
De Friese vlag was wel nadrukkelijk aanwezig in Leeuwarden. Fysiek voor de deur van het rechtsgebouw, maar ook in het dossier werd het dundoek geregeld gehesen. In haar oproep tot actie had Jenny Douwes ook Grutte Pier van stal gehaald, de Friese vrijheidsstrijder en piraat die in het begin van de zestiende eeuw zwaaiend met zijn machtige zwaard de Hollanders het leven zuur maakte.

Dat was maar scherts geweest, zei Douwes tijdens haar ondervraging door de rechter, maar nogal wat blokkeerders leken die verwijzing naar de geschiedenis wel degelijk serieus te hebben opgevat. Zij trokken met de vlag op pad om de provinciegrenzen te bewaken. "We stonden daar voor Friesland," merkte een van de verdachten op. Een ander: "Ze weten nu waartoe wij in Friesland in staat zijn."

Maar ook de activisten in de bus hebben hun historische voorbeelden. Zij putten inspiratie uit de burgerrechtenbeweging die in de vorige eeuw ten strijde trok tegen segregatie in het zuiden van de Verenigde Staten. Bij eerdere intochten van Sinterklaas gingen de activisten op pad onder de naam Freedom Ride, een verwijzing naar de Freedom Riders, die reizend per bus door de zuidelijke staten de confrontatie opzochten.

Historische rolmodellen
We moeten deze vergelijkingen vooral niet groter maken dan zij zijn, maar het lastige van historische rolmodellen is dat zij kunnen dienen als bron van inspiratie, maar ook kunnen dwingen tot onverzettelijkheid.

Wie 's ochtends in de geest van Grote Pier of Malcolm X. in de auto of de bus stapt, kan moeilijk halverwege bakzeil halen omdat er thuis een pan soep op het vuur staat. Er moet een hoofdstuk aan de geschiedenis worden toegevoegd.

Dat heilige vuur hoort bij activisten, en activisten hebben de belangrijke taak om duwend en trekkend onderwerpen onder de aandacht van een breed publiek te brengen. In een normaal functionerende democratie worden strijdende partijen omringd door een kordon van veel minder fanatieke mensen die zich zuchtend ophijsen uit hun luie stoel en op zoek gaan naar een oplossing die de gewenste rust kan doen terugkeren.

Moe van alle gescheld en getier, is deze belangrijke middengroep in de kwestie Zwarte Piet grotendeels afgehaakt. Dat is jammer voor de rustzoekers, want van de fanatieke voor- en tegenstanders zal de oplossing niet komen. En dat betekent dat de landelijke intocht voorlopig wel zal worden gebruikt als perfecte etalage voor de geharnaste opvattingen van beide partijen. Een uitspraak van de rechter in Leeuwarden, hoe die ook uitpakt, verandert daar niets aan.

Lees ook: OM eist taakstraffen voor blokkade A7

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden