Recherche vermomd als verkeersagent

Het Amsterdamse parket van justitie ziet de 'verkeerscontroles' bij de 'sleutelplaatsen' als effectief nieuw middel tegen de georganiseerde misdaad. Foto Klaas Fopma

Onder het mom van verkeerscontroles zet de Amsterdamse recherche vlakbij 'sleutelplaatsen' van criminelen hun auto's aan de kant, om die grondig te controleren. Het levert een schat aan informatie op, laten politie en justitie weten. Maar er is ook kritiek.

Dit keer was, op 25 juni, een berucht woningbemiddelingskantoor in de Waalstraat in de Amsterdamse Rivierenbuurt verkozen als 'sleutelplaats' van criminelen. Andere keren gaat het om de bekende kroegen die criminelen en hun zakenpartners of dienstverleners frequenteren, of autobedrijven waar ze hun bolides leasen. Eigenlijk kan het om alle plekken gaan waar criminelen 'elkaar ontmoeten, hun criminele activiteiten ontplooien, voorbereiden of bespreken danwel waar zij hun crimineel verkregen vermogen witwassen,' staat in enkele processen-verbaal die onlangs aan het strafdossier van een verdachte werden toegevoegd.

Het kantoor van de omstreden verhuurder van gemeubileerde woningen 'in het hogere segment' verhuurt al jaren luxeappartementen aan criminelen. Bij tientallen invallen in woningen uit dat bestand zijn de laatste jaren 'onder meer vuurwapens, verdovende middelen en grote hoeveelheden contant geld aangetroffen', schrijven twee rechercheurs.

De criminelen stonden niet op de adressen ingeschreven, 'waren veelal actief in het segment zware criminaliteit' en 'gebruikten dergelijke woningen om zichzelf of hun criminele activiteiten af te schermen voor de overheid'.

Het bureau was een ideale 'sleutelplaats' om een als verkeerscontrole vermomde rechercheactie te houden, werd besloten. Het pand werd door een observatieteam in de gaten gehouden en van bezoekers die vertrokken, werd doorgegeven in welke auto's zij wegreden. Vlakbij werden die vervolgens aan de kant gezet.

Niet de 'medewerkers van de basispolitiezorg' vroegen de chauffeurs naar hun papieren, knoopten een praatje aan met hun bijrijders en doorzochten 'op vrijwillige basis' de auto 'uitzonderlijk grondig', maar gespecialiseerde rechercheurs van het bureau Zware Criminaliteit van de Amsterdamse recherche, bijgestaan door bijvoorbeeld specialisten van de Immigratie- en Naturalisatiedienst.

Ze stonden daarbij in contact met een netwerk aan collega's, blijkt uit een ander proces-verbaal. ''De verkeerscontroleteams worden ondersteund door een backoffice van waaruit direct velerlei registers kunnen worden geraadpleegd en dat alle informatie uitgebreid en direct muteert. Ook buitenlandse collega's zijn stand-by om persoons- en andere gegevens te verifiëren.''

De recherche is zeer tevreden over de resultaten, schrijven de opstellers van het rapport. 'Wat leveren de acties op? Aanhoudingen van personen in het bezit van wapens, drugs of grote geldbedragen. Soms loop je tegen gezochte personen aan en volgt uit dien hoofde aanhouding. De gerichte informatievergaring is tevens van groot belang. Die geeft inzicht in de personen die de sleutelplaatsen bezoeken, in welk gezelschap zij verkeren en in welke voertuigen zij zich verplaatsen. Informatie die in latere opsporingsonderzoeken van groot belang kan zijn, doordat al deze relaties zichtbaar worden gemaakt.'

Het Amsterdamse parket van justitie ziet de 'verkeerscontroles' bij de 'sleutelplaatsen' als effectief nieuw middel tegen de georganiseerde misdaad. ''Het is niet zo dat we onder het mom van verkeersacties van alles stiekem doen. We maken gewoon gebruik van de controlebevoegdheden die we hebben,'' zegt woordvoerder Franklin Wattimena. ''De sleutelplaatsen worden aangewezen op grond van allerhande informatie, zacht of hard, dat daar beroepscriminelen samenkomen. De controles zijn heel dynamisch. We kunnen ze snel weer verschuiven.''

Advocaat Leon van Kleef van een verdachte die onlangs na zo'n controle werd gearresteerd, is minder enthousiast. ''Eerder stormden ze bij zo'n woningbemiddelaar binnen en kregen ze in de rechtbank het lid op de neus omdat een dergelijke actie ongeoorloofd werd bevonden. Nu zie je dat de politie haar bevoegdheden weer voor iets heel anders inzet dan waarvoor die bedoeld zijn, namelijk om het verkeer te controleren. Als burger vind ik dat heel eng.''

In toekomstige strafzaken moet blijken of de rechtbanken de nieuwe opsporingsmethode pikken. (PAUL VUGTS)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden