Plus

PvdA laat sociale huur herrijzen

Via een woonquote en meer sociale woningbouw moet de overheid zorgen dat iedereen betaalbaar woont met zeggenschap over het huis, stelt een PvdA-nota voor.

Gemeenten krijgen de verplichting te zorgen voor voldoende betaalbaar aanbod.Beeld anp

Grote groepen voelen zich verweesd. Ze hebben een bescheiden inkomen en kunnen niet terecht op de krappe woningmarkt. Of ze betalen een steeds groter deel van hun stabiele of dalende inkomen aan stijgende huur. Gewilde steden blijken vooral bereikbaar voor welgestelden.

Dit stellen Hans Spekman (partijvoorzitter), Toon Geenen (oud-deelraadslid Amsterdam-Zuidoost) en Adri Duivesteijn (onder meer oud-Kamerlid, oud-senator, oud-wethouder) in het PvdA-rapport 'Onze Waarden voor het Wonen', dat inzet van de verkiezingen wordt.

Zij sturen aan op een grotere rol van de overheid. Hun oplossing is onder meer de invoering van een woonquote die de huur in relatie brengt met het inkomen en een gemeentelijke aanbiedingsplicht in de sociale sector.

Huurgrens
Vooral in gebieden waar de woningnood hoog is, zoals Amsterdam, Utrecht en Groningen, wil de PvdA een grotere voorraad sociale huurwoningen. Gemeenten krijgen de verplichting te zorgen voor voldoende betaalbaar aanbod. De landelijke huurgrens gaat van tafel en zal per regio verschillen. In drukke gebieden mogen ook sociale huurwoningen in handen van particulieren niet meer worden geliberaliseerd.

Geenen: "De samenleving verandert momenteel in een sneltreinvaart." Spekman: "Het gevoel van inwoners klopt dat sociale huurwoningen verdampen in het commerciële geweld. Als wij langer wachten, dan lekt de sociale voorraad weg. Die voorraad is essentieel om in een stad gemengd te wonen. De accountant moet de buschauffeur kunnen ontmoeten in de kroeg."

Schulden
Het nieuwe plan is bedoeld om het dichtslibben van de woningmarkt tegen te gaan en het wonen betaalbaar te maken voor alle groepen. Geenen: "Ook middengroepen, politie-agenten getrouwd met een juf, zijn vaak al veertig procent van hun inkomen kwijt aan huur. Steeds meer mensen hebben schulden, opgebouwd door te hoge huren." In het nieuwe plan kunnen deze middengroepen naar de sociale sector terug.

Adri Duivesteijn, de PvdA-woonexpert, signaleert dat het marktmechanisme steeds dieper doordringt in de woningmarkt. "Het woonstelsel dat altijd sociaal was, is hybride geworden, een tussenvorm met het puur commerciële systeem waarbij de markt steeds meer leidend wordt. De vrije markt heeft een groeiende invloed op de hoogte van de huren. De overheid moet daardoor uitwassen compenseren en steeds meer huurtoeslag uit te keren. Intussen komen burgers in de knel. De vraag rijst: hoe lang kun je hiermee doorgaan?"

Kern
Duivesteijn geeft het antwoord op zijn vraag zelf: "Nederland moet terug naar de kern van het sociale woonstelsel, waarbij de overheid bescherming biedt. Huurders moeten recht op zelforganisatie krijgen en weer echte zeggenschap over hun corporaties. De overheid moet garanties bieden voor investeringen in wooncoöperaties."

De overgang van de klassieke woningbouwverenigingen met arbeiderszelfbestuur naar corporaties ziet hij niet als kernprobleem, maar de verzelfstandiging en vercommercialisering die daarop volgden wel. "We zijn door het punt heen dat commercie alleen goede indrukken maakt. Daarom moet er een revival komen van de publieke sector. Huren zullen omlaag gaan. Wijken worden mooier en waar burgers zelf actief zijn hoeft de overheid niet te investeren."

Woonquote
Cruciaal is volgens Spekman de woonquote, waardoor niemand te veel betaalt: "Hiermee zet je echt de norm neer waar we staan. Belangrijk is ook de aanbodverplichting. Je ziet het in Amstelveen waar ze geen sociale huurwoningen willen. Maar als mensen er zijn geboren, moeten ze er terecht kunnen."

Steden bouwen te weinig sociale huurwoningen, zegt hij. "Dat IJburg geen dertig procent sociale huurwoningen heeft is niet goed. Als je daar allemaal niets aan doet, zullen steden als Amsterdam en Utrecht totaal veranderen."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden