Plus

Predikant Tom Mikkers: 'Kinderloze mensen helpen de wereld'

De planeet raakt overvol. We mogen mensen zonder kinderen wel wat meer waarderen, vindt theoloog en remonstrants predikant Tom Mikkers.

De totale wereldpopulatie bereikte vorige maand de grens van 7.4 miljard. Volgens voorspellingen bereiken we in 2024 de 8 miljard.Beeld Getty Images

Hij is al eens uitgemaakt voor kinderhater. Of mensen snauwen: 'Dus jij vindt dat ik geen kinderen mag krijgen!' Tom Mikkers van de remonstranten, een klein en vrijzinnig kerkgenootschap, schudt het hoofd. "Puur en alleen omdat ik me er aan erger dat het krijgen van kinderen op deze toch al overvolle wereld nog steeds als het ultieme doel wordt beschouwd."

Mikkers had zelf een prima kindertijd, verzekert hij in het statige hoofdkantoor van zijn kerk. "Alleen was ik nogal druk. Tegenwoordig zouden we dat adhd noemen. Bij mij was iets pas gebeurd als ik er uitvoerig over gesproken had."

Ondertussen zoekt hij driftig op zijn smartphone naar een foto van zijn hond en zijn eeneiige tweelingbroer. "Als twee druppels water nietwaar? Hij speelde altijd buiten. Ik zat het liefst binnen. Boeken lezen, vooral sprookjes. Druk ben ik overigens nog steeds. Maar als God had gewild dat ik stil zou zitten, had hij me wel op een statief gezet."

De vader van Mikkers was eigenaar van Kips Leverworst. "Hij wilde dat ik de fabriek overnam. Ik ging daarom maar rechten studeren. Het boeide me voor geen meter. Als katholieke jongen koos ik uiteindelijk voor theologie. Ik kon goed opschieten met remonstranten. Zij doen niet moeilijk over bijvoorbeeld vrouwelijke voorgangers of homo's. Onderwerpen die in andere kerken nog altijd schisma's veroorzaken."

Waarom pleit uitgerekend een predikant voor geboortebeperking?
"Ik ben niet tegen kinderen, maar al die kinderen willen eten, autorijden en huizen bouwen. Daarmee leggen ze een enorme druk op de toch al zwaar belaste aarde. En die aarde gaat me aan het hart."

De kerk kan anders wel wat kinderen gebruiken. Het aantal leden loopt rap terug.
"Mijn werk draait vaak om ouderen, dat is waar. Maar de jongeren zijn heus niet verdwenen. Zij horen de dominee of de pastoor keer op keer verkondigen dat het krijgen van kinderen bij het leven hoort. Die boodschap klinkt overigens niet alleen in de kerk. Ze is ook dominant in de reclame, de politiek en op televisie."

Het staat duidelijk geschreven: 'Gaat heen en vermenigvuldigt u'.
"Zulke teksten zijn achterhaald. Er is ooit ook opgeschreven dat je een koe ritueel moet slachten en daarbij een gebed moet prevelen. Toen waren er nog geen megastallen. Er zijn zo veel koeien. Daar valt niet tegenop te bidden. Het is ridicuul dat we ons zo aan woorden vastklampen. Die teksten over de voortplanting stammen uit een tijd dat er niet miljarden mensen op de wereld waren."

Voortplanting is heel natuurlijk.
"Nog zoiets. Mensen roepen meteen: 'Het is tegennatuurlijk als je jezelf niet voortplant.' Tot voor kort belandde je nog net niet bij de psycholoog als je vertelde dat je geen kinderen wilde. Voortplanting en seksualiteit zijn in onze maatschappij nu eenmaal sterk verkleefd. Maar als we niet oppassen, bezwijkt de aarde onder het aantal mensen. Dan valt er niets meer voort te planten."

Wat nu? Overheidsingrijpen?
"Ik ben niet voor een eenkindpolitiek zoals in China. Kreeg iemand per ongeluk een tweede kind werd het weggestopt, te vondeling gelegd of zelfs vermoord. Overheden kunnen mensen niet dwingen om te stoppen met kinderen krijgen. Een kind dat niet wordt erkend, kan de samenleving ook niet tot bloei brengen. Maar het krijgen van kinderen wordt te weinig als argument genoemd in milieudiscussies."

"De staat zou mensen kunnen overhalen geen kinderen te nemen door ze fiscaal voordeel te geven. Dat is voor de economie op de korte termijn misschien niet voordelig, maar op de lange termijn wél voor het milieu. Uitgerekend de kinderloze mensen helpen de wereld een handje."

"Mijn huwelijk met een man is in dit opzicht 'CO2-neutraal'. De staat zou mij weleens een dikke milieuknuffel mogen geven. Ook tegen geestelijk leiders zou ik willen zeggen: wees blij dat er een groep is die zich niet voortplant. Die de pil slikt of een condoom gebruikt. Je moet er niet aan denken dat we straks met dertig miljard mensen op de wereld zitten. Dan blijft er geen natuur meer over."

Dus toen uw broers kinderen kregen, heeft u ze niet gefeliciteerd.
"Kom zeg, wie een kind krijgt, wordt gefeliciteerd. Natuurlijk geniet ik er van om mijn neefjes en nichtjes te zien. Ik ben hun suikeroom. In het begin beschouwde ik ze zelfs een beetje als mijn eigen kinderen, maar daar ben ik mee gestopt. Ik heb geen romantisch beeld bij het woord gezin. Overal moet je aanhoren: het mooiste wat me is overkomen, zijn mijn kinderen. Ik weet zeker dat diezelfde ouders regelmatig denken: als ik dit van tevoren had geweten, had ik er beter over nagedacht."

Mensen krijgen ook kinderen voor hun oude dag.
"Ik herinner me dat mijn overleden vader tegen mijn moeder zei: 'Misschien hebben we later nog wel het meest aan Tom. Want hij heeft geen kinderen, de anderen wel.' Ik geld dus als een potentiële mantelzorger, degene die straks in het ziekenhuis op de balie timmert als zij hulp nodig hebben."

"Maar kinderen zijn nooit een garantie voor een goede oude dag. Kinderloze mensen moeten niet langer als slachtoffer worden beschouwd. Ze verdienen waardering in plaats van de opmerking dat het raar is als je je niet voortplant. Jongeren kunnen worstelen met zo'n uitspraak. Ik vind de redenering dat kinderen krijgen het belangrijkste in het leven is, eenzijdig en beledigend. Het veroorzaakt leed. Het kan zelfs tot zelfmoord leiden. Menselijkheid is hier minstens net zo belangrijk als de toekomst van de planeet."

Tom MikkersBeeld Marcel van der Vlugt
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden