Opinie

'Politie verliest contact met de buurt door sluiting bureau's'

De uittocht van belangrijke politieagenten in Amsterdam is zorgelijk. Mede door bezuinigingen dreigt het korps vervreemd te raken van de samenleving, waarschuwen criminologen Wim Huisman en Jasper van der Kemp.

Wim Huisman en Jasper van der Kemp
Politiebureau Ganzenhoef in Amsterdam-Zuidoost, één van de politiebureaus die dreigen te worden opgeheven. Beeld Mats van Soolingen
Politiebureau Ganzenhoef in Amsterdam-Zuidoost, één van de politiebureaus die dreigen te worden opgeheven.Beeld Mats van Soolingen

De bezuinigingen bij de Nationale Politie hebben hun weerslag op het Amsterdamse korps. De signalen zijn die van grote veranderingen in de sturing en wijze van opereren van de politie. Bureaus worden (geheel of gedeeltelijk) gesloten, chefs met stevige meningen komen niet terug en de rol van het Amsterdamse korps wordt bepaald door de Nationale Politie. Eén en ander roept vragen op.

Vooral het verdwijnen van ervaren en prominente politiechefs baart zorgen. Zij hebben uitgebreide netwerken opgebouwd in de buurten waar ze werken en zijn vaak de eersten die nieuwe dreigingen zien.

Ervaring
Het was Leen Schaap uit Zuid die tien jaar geleden waarschuwde dat een groep overlastgevende straatjongens van Marokkaanse afkomst de overstap aan het maken was naar zware, georganiseerde criminaliteit. Hij werd bekritiseerd en teruggefloten, maar we weten nu dat hij gelijk had.

En het was John van de Werf van Bos en Lommer die het potentieel zag van de wijze waarop jongerenwerker Saïd Bensellam Marokkaanse jongens als rolmodel op het rechte pad weet te houden of te krijgen. Juist nu de politie in een ingrijpende reorganisatie zit, is deze ervaring cruciaal.

Door de mogelijke sluiting van bijna de helft van de politiebureaus in Amsterdam verandert er in elk geval in praktische zin veel. Buurtbewoners die bij de politie een melding of aangifte willen doen, komen van een koude kermis thuis. Het is al duidelijk dat aangifte doen via internet of telefonisch niet hetzelfde werkt als in persoon. En laten we niet vergeten dat meldingen en aangiften van burgers zeer bepalend zijn in de sturing van politiewerk; het is de primaire bron van de analyses die het beleid ondersteunen.

Het is de vraag waar de selectie van te sluiten bureaus precies op is gebaseerd. Op het eerste gezicht lijken dat praktische gronden te zijn: het gaat vooral om oude bureaus die anders een dure opknapbeurt zouden moeten ondergaan. Maar diezelfde bureaus kunnen een spilfunctie vervullen bij het beheersbaar houden van overlast en criminaliteit. Dat is bijvoorbeeld het geval bij de Lodewijk van Deysselstraat in Geuzenveld en Ganzenhoef in de Bijlmer.

Onleefbaar
Bij dat laatste bureau herinnerde een agent aan de reden waarom dat bureau er - destijds eerst als noodgebouw - is gekomen: de buurt werd vanwege drugs en de daaraan gerelateerde criminaliteit onleefbaar. De vernieuwde wijk mag dan een minder criminogene omgeving zijn dan de oude hoogbouw, de aard van de populatie maakt het bureau allerminst overbodig. De eerder genoemde agent voorziet dat er over enkele jaren weer een nieuw tijdelijk bureau in de wijk zal komen.

De inbedding van een politiekorps in de gemeenschap is een belangrijk onderdeel van het politiewerk. Het is van belang voor de huidige benadering van politiewerk, dat probleem- en informatiegestuurd is. Voor het agenderen van problemen zou de politie dan ook leidend moeten zijn in de bestuurlijke driehoek met burgemeester en Openbaar Ministerie. Of dat nog het geval is, is de vraag.

Leegloop
Al met al lijkt de leegloop in Amsterdam een lijn te volgen waarin de politie meer uitvoerend dan sturend is. Dat sturing van politiewerk meer wordt bepaald door nationaal beleid, is een gevolg van de wijziging van de structuur van de politieorganisatie. De mate waarin dat wenselijk is, is een andere kwestie.

Vanwege de implementatie van de Nationale Politie wordt over alle facetten van het politiewerk een discussie gevoerd over wat landelijk en wat lokaal wordt ingekleurd. Gedurende de reorganisatie is de politie meer naar binnen gekeerd, zeker nu het hogere kader massaal op zoek is naar een nieuwe functie.

De politie maakt de indruk van een pand dat ingrijpend wordt verbouwd, terwijl de winkel beneden open is. We moeten voorkomen dat als straks de steigers worden weggehaald en de nieuwe bewoners de luiken naar de samenleving weer openzetten, ze een wereld zien die vreemd voor ze is.

Wil je reageren op dit artikel? Dat kan! Scroll (een beetje) naar beneden om een reactie te plaatsen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden