PlusTen slotte

Oud-voorzitter Sail Nico Buis (1938-2016): een bloedserieuze kwajongen

Nico Buis, oud-bevelhebber van de zeestrijdkrachten en viceadmiraal, tevens oud-voorzitter van Sail, kon bloedserieus zijn, maar de kwajongen in hem was nooit ver weg.

Nico Buis in 2010, als voorzitter van Sail Beeld ANP
Nico Buis in 2010, als voorzitter van SailBeeld ANP

Meent ie het of neemt ie me in de maling? Die vraag hing vaak boven de markt als je Nico Buis sprak.

Of het nu ging om het contract uit 1966 waarin zijn vrouw hem vrijwaarde van huishoudelijke taken, of kauwgum voor bezoekers die de mond blauw kleurde.

Buis kon bloedserieus zijn, maar de kwajongen in hem was nooit ver weg. De oud-bevelhebber van de zeestrijdkrachten en viceadmiraal, tevens oud-voorzitter van Sail, was een beer van een vent, met handen als kolenschoppen die hij liet voelen bij elke begroeting.

Zeeman
Stoer, recht door zee, ruwe bolster, blanke pit, een hart van goud - dat waren de typeringen maandag op de herdenkingsdienst in Blaricum.

Bij velen overheerste verbijstering dat de reus was geveld. Zoon Maarten vertelde hoe hij kortgeleden nog bommetjes maakte in het zwembad.

Buis' leven als zeeman stond centraal. "De zee heeft mij alleen geluk gebracht," zei hij zelf ooit.

Hij verrichtte er heldendaden, zoals het reddingswerk bij de Fastnet zeilrace in 1979, dat hem een Britse onderscheiding opleverde.

Koopvaardij
Als commandant van een onderzeeër schaduwde hij in de Koude Oorlog Sovjetschepen. Hij ontdekte een geheim luik voor spionagemissies. 'Het luik van Buis', heette dat in marinekringen.

Zijn vader zat bij de koopvaardij en dat avontuur trok hem. Op aandrang van zijn vader koos hij voor de marine. Daar viel hij op als sportman (hij speelde op hoog niveau ijshockey) met leiderschapskwaliteiten. Buis had een natuurlijk gezag.

Op de schepen waar hij commandant was, droeg de bemanning hem op handen.

Chefschap
In 1992 werd hij bevelhebber en verhuisde hij naar het marineterrein bij het Scheepvaartmuseum. De Muur was gevallen en de politiek wilde vergaand bezuinigingen op defensie. Buis wist de scherpste randjes ervanaf te halen. Van zijn ondergeschikten verlangde hij loyaliteit aan de marine. "Als ik je opensnij moet er blauw bloed uit komen," zei hij.

Toen hij op zijn 55ste de leeftijds­limiet voor het bevelhebberschap bereikte, weigerde hij het aanbod nog twee jaar aan te blijven.

Buis had zijn bekomst van de vergaderingen en bezuinigingen. Er wachtte een nieuwe uitdaging: het chefschap van de Binnenlandse Veiligheidsdienst (BVD), de latere AIVD.

Ziekte
Na anderhalf jaar hield hij het voor gezien; te veel stroperigheid in een omgeving die niet gewend was orders te krijgen. Als bestuursvoorzitter van Smit International was hij wel in zijn element. Hoogtepunt was de berging van de Russische atoomonderzeeër Koersk. "Dát was een moment, toen die Rus uit zee kwam," zei hij erover in De Telegraaf.

Na zijn pensionering werd hij voorzitter van Sail. De laatste jaren besteedden hij en zijn vrouw Mieneke veel aandacht aan hun kleinkinderen. Buis zag het als een herkansing, omdat hij in de jonge jaren van zijn eigen kinderen vaak op zee zat. Begin deze zomer manifesteerde zich de ziekte die hem fataal werd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden