PlusInterview

Ostzonensuppenwürfel­machenkrebs en 1999 andere bandnamen verklaard

In het boek The Game of the Name worden tweeduizend bandnamen verklaard, inclusief die van de Duitse indierockgroep Ostzonen­suppen­würfel­machen­krebs.

Southernrockgroep Lynyrd Skynyrd tijdens een optreden in 1976 in Californië. Beeld Michael Ochs Archives

In 2010 overleed in de Verenigde Staten Leonard Skinner. Zijn dood was goed voor internationale aandacht; ook in Het Parool kreeg hij een uitgebreid in memoriam. Best bijzonder voor iemand die het in zijn leven niet veel verder had geschopt dan tot gymleraar op een middelbare school. Maar hij vormde wel de inspiratie voor de bandnaam Lynyrd Skynyrd.

Drie van de leden van de in de jaren zeventig populaire southernrockgroep (vooral bekend van het nummer Sweet Home Alabama) hadden op hun high school les gehad van Skinner. En dat was geen pretje. Skinner was een autoritair en reactionair type, dat van langharigen niets moest hebben. Met de bandnaam Lynyrd Skynyrd (een alternatieve spelling van Leonard Skinner) werd wraak op hem genomen.

Natuurlijk staat het verhaal van Leonard Skinner en Lynyrd Skynyrd in The Game of the Name, het boek van Aad Knikman en Menno Evers waarin tweeduizend bandnamen worden verklaard. In de in 2012 verschenen eerste versie van het boek stonden er nog maar duizend. Als het aan Menno Evers ligt, verschijnt in de toekomst een nog uitgebreidere editie. “Net als bij die eerste editie gaan we ook nu weer worden aangesproken door mensen die het onterecht vinden dat die en die er niet in staan. Maar zoals we in het voorwoord zeggen: dit is een oneindig verhaal, suggesties zijn welkom.”

Geheimzinnigheid

Evers woont sinds het najaar van 2014 op Texel, waar hij zijn werkzame leven verdeelt tussen de plaatselijke horeca en de online postzegelhandel. Toen hij nog op het vasteland woonde, was hij onder meer regelneef bij Supersub, de rockgroep die de min of meer directe voorloper is van Moke.

Moke staat in The Game of the Name, Supersub niet. “Een supersub is de voetbalspeler die het veld in komt om het beslissende doelpunt te scoren, de gouden wissel. Maar dat weet iedere voetballiefhebber toch? Het is bij mij niet eens opgekomen Supersub in het boek op te nemen.”

De bandnaam Moke heeft de geheimzinnigheid waar Menno Evers, die de research voor het boek deed, van houdt. In The Game of the Name worden wel zes mogelijke verklaringen voor de naam opgesomd. Felix Maginn, de Noord-Ierse zanger van de groep (en eerder van Supersub), vertelt in interviews altijd dat Moke de bijnaam was van zijn oom Malcolm.

Menno Evers heeft zijn twijfels. “Ik heb het er vaak met Felix over gehad. Hij houdt zich altijd een beetje op de vlakte, maar ik heb toch een sterk vermoeden dat de naam is geïnspireerd door de film Spinal Tap, waarin het hoofd van de roadies Moke heet.”

Het belangrijkste criterium om in The Game of the Name te worden opgenomen, is dat er een goed verhaal aan een bandnaam zit, zegt Evers. Hij noemt de symfonischerockgroep Asia. “Je denkt: die zijn vernoemd naar het werelddeel, klaar. Maar nee, de dochter van de Italiaanse horrorfilmregisseur Dario Argento vormde de inspiratie.”

“Een mooie bijkomstigheid is dat diezelfde Asia Argento een van de vrouwen was die het seksuele wangedrag van Harvey Weinstein aan de kaak stelde, waarmee #MeToo werd geboren, en dat ze later zelf beschuldigd werd van het seksuele misbruik van een jonge mannelijke acteur.”

Gymleraar Leonard Skinner poseert met een exemplaar van het album Nothin’ Fancy van de naar hem vernoemde band Lynyrd Skynyrd. Beeld AP

Veel bandnamen zijn ontleend aan boeken en speefilms, zeker in de jaren tachtig pochten newwavemuzikanten graag met hun belezenheid dan wel kennis van films.

Sommige bandnamen zijn zo ingeburgerd dat je er niet eens over nadenkt waar ze vandaan ­komen. “Neem Pink Floyd. Zal wel iets met ruimtevaart of zo zijn, dacht ik, het leken me echt van die gasten die van sciencefiction hielden. Maar Pink Floyd is een samentrekking van de namen van twee oude bluesmuzikanten: Pink Anderson en Floyd Council.”

Mooi vindt Menno Evers ook het verhaal achter de bandnaam Prefab Sprout. Een geprefabriceerde spruit? “Het komt voort uit een verkeerd verstane tekst van Nancy Sinatra. In het nummer Jackson zong ze: ‘We got married in a fever, hotter than a pepper sprout.’ De Brit Paddy Mc­Aloon had dat aanvankelijk verstaan als ‘prefab prout’ en baseerde daar later de naam van zijn groep op. Ik vind dat heerlijk om te weten.”

Ziekmakende bouillonblokjes

Een tikje nerdy is het allemaal wel, toch? Menno Evers is de eerste om het lachend toe te geven. “Aad zit net als ik in de postzegelhandel en we zijn allebei gek op weetjes, in het bijzonder popweetjes. Maar we staan niet alleen in die liefhebberij, blijkt uit de belangstelling voor ons boek. Veel meer dan een naslagwerk is het een bladerboek en het wordt ook wel gebruikt om vragen voor pubquizzen uit te halen.”

Voor de raarste naam in The Game of the Name moeten we naar Duitsland. Uit Hamburg komt de indierockgroep Ostzonensuppenwürfel­machenkrebs. De naam is gebaseerd op de kop die de sensatiekrant Bild Zeitung in 1952 plaatste boven een artikel over kankerveroorzakende bouillonblokjes uit Oost-Duitsland: ‘Ostzonen-Suppenwürfel bringen Krebs’. En reken maar dat in The Game of the Name het betreffende artikel wordt getoond. Het stuk klopte wel: snel na de publicatie ervan werd de verkoop van de DDR-blokjes verboden.

Aad Knikman en Menno Evers: The Game of the Name – 2000 bandnamen verklaard. TXTtxt, €24,95.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden