Oranje speelt, met hoeveel aanvallers moet Hiddink spelen?

Oranje trapt vanavond om 20.45 uur af in de Arena tegen Kazachstan om zich te kwalificeren voor het Europees kampioenschap van 2016. Met het debacle in Tsjechië nog vers in het geheugen, barst de discussie opnieuw los over het aantal aanvallers dat Hiddink moet opstellen. Met welke formatie heeft Oranje in het verleden eigenlijk het meeste succes gehad?

Beeld anp

Kort voor het WK zei Bryan Roy (44) dat hij met het Nederlands elftal altijd met drie aanvallers zou spelen. Volgens de voormalig buitenspeler heeft Oranje met die aanpak het meeste succes gehad in het verleden. 'Daarin is ons land groot geworden, daar zijn we goed in', sprak hij.

Nederland haalde de halve finales van de eindtoernooien van 1974 (WK), 1978 (WK), 1988 (EK), 1992 (EK), 1998 (WK), 2000 (EK), 2004 (EK), 2010 (WK) en bij het jongste wereldkampioenschap in 2014. Deze negen toernooien worden over het algemeen gezien als succesvol vanwege het behalen van de laatste vier. Opmerkelijk: bij slechts drie van deze eindtoernooien werd met drie echte aanvallers gespeeld.

Ruimte voor Cruijff
Na jaren met vijf aanvallers gespeeld te hebben, voerde Ajax onder aanvoering van Rinus Michel en Johan Cruijff een spelsysteem in met drie aanvallers. Cruijff werd de centrale aanvaller en had op deze manier meer ruimte. Het Nederlands elftal hanteerde dit spelletje op het WK van 1974 in Duitsland. Het bracht ze tot de finale, waarin het thuisland te sterk bleek.

In 1978 was de opzet hetzelfde, al ontbrak Cruijff en vulde Johnny Rep de spitspositie in. De Zaandammer zakte meer dan Cruijff veel meer terug naar het middenveld. In het standaardwerk 'Oranje Toen en Nu' van Matty Verkamman en Taco van der Velde wordt genoemd dat dit elftal in Argentinië in een verkapt 4-4-2-systeem speelde.

Duo's
Met het EK van 1992 als uitzondering, speelde Oranje bij de succesvolle toernooien van 1988, 1998 en 2000 met twee spitsen. Bij het gewonnen Europees kampioenschap in 1988 waren Ruud Gullit en Marco van Basten het aanvalskoppel, een decennia later vulden Dennis Bergkamp en Patrick Kluivert deze posities in.

Dick Advocaat en Willem van Hanegem hanteerden in 2004 weer het 'ouderwetse' systeem met drie aanvallers. Andy van der Meyde, Ruud van Nistelrooij en Arjen Robben vormden het trio waar Oranje op bouwde. Hoewel het spel niet goed was, werden de halve finales bereikt. Portugal gooide daarin de deur dicht.

Formule
Vier jaar geleden trad Bert van Marwijk in Zuid-Afrika aan met één diepe aanvaller in de persoon van Robin van Persie. In zijn rug kregen drie spelers een aanvallende rol op het middenveld. Oogstrelend was het voetbal niet, Oranje stond op dat WK bekend om het agressieve en harde spel.

Afgelopen zomer kwam de discussie over het te spelen systeem tot een hoogtepunt toen Louis van Gaal besloot maar liefst vijf verdedigers op te stellen. In de aanval bleef plek over voor twee, in de meeste gevallen Robin van Persie en Arjen Robben.

Over het geheel genomen werd bij de negen succesvolste eindtoernooien van Oranje slechts drie keer met een traditionele driemansaanval gespeeld. In vijf gevallen, inclusief bij de EK-overwinning in 1988, bleken twee aanvallers de juiste formule. Misschien dat Guus Hiddink ook voor een tweemansaanval moet kiezen.

Bryan Roy Beeld anp
Cruijff en Michels Beeld anp
Marco van Basten in 1988 Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden