Plus

Oplossing tekort personeel techindustrie: nieuw ontslagrecht

Het ontslagrecht in de techindustrie moet op de schop, want de regels knellen bedrijven én techwerkers af, zegt Robert Vis van het razendsnel groeiende MessageBird. Deel 3 van een serie over de krappe arbeidsmarkt.

Beeld Yoko Heiligers

"Mensen aantrekken of juist laten gaan is in Nederland zó moeilijk. En de regels hebben het tegenovergestelde effect, speciaal in de tech­industrie. Het eerste dat de Nederlandse regering nu moet doen, is al die rigide ontslagregels afschaffen. Ze zijn belachelijk."

Robert Vis van MessageBird, een van de vuurtorens van de Nederlandse techindustrie, gooit maar even de knuppel in het hoenderhok. Al die goedbedoelde ontslagbescherming is iets voor de oude economie en is niet toegerust om in de behoeften van de nieuwe techindustrie - en de mensen die er werken - te voorzien.

"Door die rigide regels zijn techbedrijven bang om mensen aan te nemen en zeker te bang om ze in vaste dienst vast aan te nemen. Dat remt de groei, dat remt de innovatie. Snelgroeiende bedrijven hebben direct mensen nodig, maar dat is nu simpelweg niet mogelijk."

De Nederlandse praktijk schrikt volgens Vis techbedrijven af. "Je kunt sollicitanten selecteren op wat ze kunnen of waar ze eerder hebben gewerkt, maar het is moeilijk in te schatten of ze bij je bedrijf passen. Er is talent en talent dat in je cultuur past. Elke bedrijfscultuur is anders."

Terughoudend
"Chemie is ontzettend belangrijk, zeker als je een klein, startend bedrijf bent. Het kan je bedrijf te gronde richten als je mensen hebt rondlopen die niet in de cultuur passen. Daardoor zijn bedrijven terughoudend om mensen aan te nemen en zeker om mensen in vaste dienst aan te nemen."

De Nederlandse techindustrie schreeuwt om personeel. In de tech is de behoefte aan talent zo groot dat bedrijven een aanzienlijk deel van hun werknemers uit het buitenland moeten halen; de expertise die ze nodig hebben, is hier niet voldoende beschikbaar, doordat technische opleidingen de vraag niet aankunnen.

De discussie over de 'expatsubsidie', de korting op hun inkomstenbelasting die techwerkers ontvangen, is daar een toonbeeld van. Als die steun wordt ingeperkt, zoals het kabinet wil, zal dat er volgens techbedrijven - van giganten als Philips, ASML, Booking.com en Guerrilla Games tot start-ups - toe leiden dat het nog moeilijker wordt geschikt personeel te vinden.

Snel bewegende techindustrie
MessageBird, dat wereldwijd ondernemingen helpt met hun berichtenverkeer en communicatie, groeit met tientallen werknemers per kwartaal. Na jaren een garage in De Baarsjes als uitvalsbasis te hebben gehad, verhuist het Amsterdamse bedrijf in augustus noodgedwongen naar een groter onderkomen in de stad. "Toen we hier zes jaar geleden met vijf man begonnen, hadden we een zee van ruimte. Nu is het hier veel te klein."

"Eén van de jongens die vandaag bij ons beginnen, had een opzegtermijn van vier maanden. Víer maanden. Het is al zo moeilijk geschikt personeel te vinden en als dat dan is gelukt, moet je ook nog eens vier maanden wachten tot ze kunnen beginnen. In de snel bewegende techindustrie is dat idioot lang. Zo zou het niet moeten werken."

INGBeeld Jet de Nies/Het Parool

Formeel is de wettelijke opzegtermijn voor werkgevers en werknemers minimaal één maand - en afhankelijk van hoe lang iemand in dienst is, kan dat oplopen tot vier maanden. Bedrijven mogen dat in individuele arbeidsovereenkomsten en cao's oprekken.

In de meeste gevallen is die termijn niet hoger dan drie maanden, maar er zijn ook gevallen waarbij dit een halfjaar is - als een verkapt concurrentie­beding. In dat geval moet de opzegtermijn voor een werkgever wel twee keer zo lang zijn als voor een werknemer.

Doorbetalen na vertrek
"In Silicon Valley heb je een opzegtermijn van een dag. Je kunt daar in één dag van het ene naar het andere bedrijf overstappen. Er is zelden een concurrentiebeding. Dat creëert een omgeving waarin mensen makkelijk overstappen. Dát zorgt voor een ecosysteem van techbedrijven die continu blijven ontwikkelen en waaruit nieuwe start-ups ontstaan."

"In Nederland wordt geforceerd vastgehouden aan regeltjes uit de oude economie en geen rekening gehouden met de noden van de nieuwe economie. Ik begrijp dat je werknemers wilt beschermen tegen uitwassen. Versoepeling mag er niet toe leiden dat mensen zomaar worden weggestuurd. Dus als je dan afscheid neemt van mensen, moet je dat wel goed kunnen beargumenteren. Maar dat is nu ook al zo."

MessageBird, waar nu 150 mensen werken, heeft een kostbare oplossing gevonden als personeel niet voldoet. "Wij nemen aan en ontslaan om de regels heen. Wij betalen mensen die niet bij ons passen gewoon door. Als na drie, vier maanden blijkt dat het niet gaat, laten we ze gaan en betalen we de rest van hun contract uit. Maar dat is het tegenovergestelde van wat je wilt. Het kost geld en je beperkt mensen in hun mogelijkheden."

Ontslagrecht
Volgens Vis is soepeler ontslagrecht niet alleen gunstig voor bedrijven. "Werknemers weten dat ze gemakkelijker kunnen overstappen of een eigen bedrijf beginnen als het moment daar is. Dat maakt de keuze voor een baan, ook als die in een ander land is, gemakkelijker."

En ze hoeven zich niet veel zorgen te maken of ze weer aan het werk komen. "Techpersoneel komt overal aan het werk. Er is geen werkgelegenheidsprobleem in tech. Integendeel, de banen liggen voor het oprapen."

Lees ook:
- Gezocht: leraren. 'Waar kan ik met mijn bloed tekenen?'
- Hoe vullen we het personeelstekort op?

Vacature

Gezocht:
Tot 2030 : 120.000 nieuwe werknemers, van wie alleen al 50.000 om de jaarlijkse groei van gemiddeld 4 procent op te vangen.

Benodigd:
Twee jaar ervaring in een relevant bedrijf, liefst betrokken geweest bij het starten van een of meer bedrijven, Engels spreken, willen werken in een uiterst technolo­gische omgeving, bereid om werk en privéleven door elkaar te laten lopen.

We bieden:
Relocatiehulp als je uit een ander EU-land komt, werkplek in hartje stad, voldoende salaris om wat opzij te zetten, zodat je op zeker moment je eigen start-up kunt beginnen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden