Plus

Op de borden zijn alle partijen gelijk

De stad staat vol voorbedrukte borden met alle verkiezingsposters netjes op een rij. Wat hebben we daar eigenlijk aan?

Zo dwaalt het oog van de voorbijganger over de voorbeplakte borden. De informatiewaarde is laag.Beeld ANP Olaf Kraak /Beeldbewerking Grey Matters

Al vijf jaar verschijnen de Trotters een paar weken voor de verkiezingen op straten en pleinen. Op dit moment staan er 64 van deze voorbedrukte verkiezingsborden in de stad. Politieke wildplakkers kunnen bijna nergens meer terecht.


Voor elke partijposter is er een plekje, keurig gerangschikt op basis van de kieslijst. Een e-mail met digitaal bestand opsturen volstaat, de achterban mobiliseren is niet meer nodig. Dat is te zien: op de Trotters lijkt het campagnegevecht al voorbij en is het al of elke partij precies één zetel van hetzelfde formaat heeft gehaald. Allemaal gelijk! Echt kiezen hoeft niet meer.

Een grote klerebende

Nee, neem dan 1989. Het jaar van de grote plakoorlog, zoals blijkt uit de notulen van de gemeenteraad. Boudewijn Oranje, de huidige voorzitter van de bestuurscommissie Centrum, kwam als gemeenteraadslid met Voorstel 71. "Mijnheer de Voorzitter. Het betreft de lelijke houten verkiezingsborden op pleinen in de stad, waar vrijwilligers van politieke partijen elkaars affiches van afscheuren."

Oranje stelde voor om de 'mupi's' te gebruiken, de reguliere reclamevitrines. Dat was geen optie en het voorstel werd ingetrokken. Nu, 28 jaar later, weet Oranje zich er dan ook niets meer van te herinneren, maar hij is wel blij met de keurige Trotters. "Het was toen wel echt een grote klerebende."

Overbelast door informatie

De Trotters zijn met 1200 euro per stuk iets duurder dan de zelfplakborden van 800 euro, maar ze leveren minder gedoe op doordat partijen hun posters niet over elkaar kunnen plakken. Bovendien biedt het de kans aan nieuwere, kleinere partijen zonder fanatieke achterban om zich te presenteren.

Laurens Ivens (SP, posterplakpartij bij uitstek) maakte zich in zijn tijd als raadslid dan ook regelmatig druk over de voorbeplakte borden. Nu hij als wethouder een bestuurlijke functie heeft wil hij niet meer reageren, maar in de tijd dat hij nog mondelinge en schriftelijke vragen over de borden stelde was hij duidelijk. Trotters zouden de democratie namelijk beknotten.

'Bij de traditionele aanplakborden heeft elke partij, klein of groot, de mogelijkheid om haar posters te plakken. Hartstikke eerlijk,' schreef hij eens in een opiniestuk. 'Hoe meer actievelingen bij een partij hoe meer posters je kunt plakken, dat is pas democratisch.' Voorbedrukte borden zorgen voor het 'aankondigen van verkiezingen waarin alle partijen even onzichtbaar zijn'.

Overbelast door informatie
Daar had Ivens een punt, blijkt uit een test. Op verzoek maakt mediapsycholoog Mischa Coster met behulp van software die oogbewegingen simuleert een scan van de voorbedrukte verkiezingsborden. Wie een bord tegenkomt, ziet vaak eerst het gezicht van Asscher linksboven, waarna het oog naar de kale man van de ChristenUnie gaat, wiens naam niet goed te lezen valt. 'Plan B' doet het vervolgens goed, maar dat blijkt geen partij te zijn maar een slogan van de Partij voor de Dieren.

Daarna valt het oog op het vinkje op de poster van de Burger Beweging en ben je waarschijnlijk alweer met andere dingen bezig. Coster: "Je ziet ontzettend veel, en de kans is klein dat iemand die langsloopt of -fietst een boodschap onthoudt. Je bent zo druk cognitief bezig dat niets bijblijft. Het is een overdosis informatie."

De enige boodschap die wellicht doorkomt: er komen verkiezingen aan. Ook nuttig om te weten, zeker voor mensen die de media mijden. Als dat het doel is, kunnen er beter helemaal geen posters op de Trotters staan maar gewoon heel groot: Ga stemmen op 15 maart 2017. Dat tekstje onderin ziet nu namelijk bijna niemand.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden