Ondernemers: Vieze straten remmen groei binnenstad

Vervuiling en overlast hinderen de ontwikkeling van de binnenstad. De stad heeft te weinig reinigend vermogen, vindt ondernemersvereniging Amsterdam City.

Het vuil stapelt zich op aan de Martelaarsgracht, voor Het Werkmanspaleis Beeld Charlotte Odijk

De zaken blijven goed gaan in de binnenstad. De winkelomzet steeg vorig jaar met 6 procent, evenals de omzet van cafés en restaurants. Hotels zagen hun inkomsten zelfs met 10 procent oplopen. Dat blijkt uit de jaarlijkse City Index.

Toch stijgt 'de economische barometer' van het centrum, opgesteld door de ondernemersvereniging Amsterdam City, dit jaar nauwelijks door de teruggang op andere punten die óók in de index zijn verwerkt.

Zo was het 6 procent minder schoon op straat dan in 2016. De leefbaarheid liep met 11 procent terug en er was 12 procent meer overlast op straat. Verkeer van de A10 naar de Dam was langer onderweg.

In al die opzichten is de binnenstad dus slachtoffer van zijn eigen succes. "Het intensievere gebruik van de binnenstad beperkt voor een deel onze derde gouden eeuw," zegt voorzitter Willem Koster van Amsterdam City.

Ontzettend bezuinigd
Vooral de tekortschietende schoonmaak trekt de aandacht. Het zwerfvuil is ook de voornaamste klacht die terugkomt in een enquête onder ondernemers in de binnenstad.

Drie op de vijf ondernemers zeggen overlast te ondervinden van de vuiligheid op straat. Drie op de vier doen er zelf wat aan, maar ze zien daarin toch vooral een taak voor de overheid.

"De stad heeft een groot gebrek aan reinigend vermogen," concludeert Amsterdam City. "Dus overheid, doe je werk." Koster spreekt van een 'totale breakdown van de schoonmaak in de zomer'.

De reorganisatie van de gemeentereiniging kwam ongelegen omdat die de afgelopen jaren samenviel met de snelle groei en de oplopende drukte in de binnenstad.

"Juist in de periode dat het belangrijk werd, is ontzettend bezuinigd op de schoonmaak," zegt Koster.

Inmiddels heeft wethouder Abdeluheb Choho daar 11,2 miljoen euro extra in gestoken met het Aanvalsplan Schoon. Dat heeft enig effect, constateert Amsterdam City. Uit de City Index blijkt ook dat de binnenstad nog altijd schoner is dan vóór de snelle groei van de laatste jaren.

Spreiding
"Groei is goed, maar die mag er niet toe leiden dat de basis van de groei wordt aangetast," zegt Koster. De schoonmaak is een grote prioriteit voor Amsterdam City dit jaar. Ook is meer handhaving nodig tegen overlast, meer blauw op straat.

Het aantal meldingen van overlast op straat loopt al jaren op en piekte vorig jaar naar bijna 6000. Verder zetten de ondernemers in op meer laad- en losplaatsen. Dat mag best ten koste gaan van parkeerplekken.

Een andere manier om de schaduwkanten van de groei op te vangen is meer spreiding van de drukte over de stad. "Ondernemers in de Utrechtsestraat en de Vijzelstraat zeggen ook dat het bij hen best wat drukker mag worden."

Amsterdam City is ook tevreden met het verbod op nieuwe toeristenwinkels. Het dreigde een monocultuur te worden. "Niemand van de ondernemers is tegen het verbod." Daaruit blijkt hoe de opvattingen van ondernemers zijn gaan schuiven onder de invloed van de drukte. "Dat hoefde je vijf jaar geleden niet te proberen."

De cijfers uit de City Index worden dinsdagavond gepresenteerd in de Beurs van Berlage. Meteen daarna volgt een verkiezingsdebat met politici van D66, PvdA, VVD, GroenLinks en SP.

Lees ook: Zwerfafval op de Wallen te lijf met stofzuiger en Start-up test onderwatergordijn tegen zwerfvuil

Beeld Het Parool

Aan de beterende hand

Dat delen van de binnenstad nog te vies zijn, wordt bevestigd door metingen van het zwerfvuil over de afgelopen jaren.

Wel was de schoonmaak in 2017 aan de beterende hand na de snelle verrommeling van de jaren daarvoor.

Het westelijke deel van stadsdeel Centrum is al jaren een probleemkind als het gaat om de schoonmaak en was dat ook in het laatste kwartaal van 2017 nog. In Centrum Oost is de reiniging beter op orde. De Pijp en de Rivierenbuurt waren in de eerste helft van vorig jaar het slechtste af.

Maar voor de meeste buurten geldt dat het ergste achter de rug is. Uit de 'schoonheidsscore' die het gemeentelijk statistiekbureau OIS tenminste twee keer per jaar opmaakt voor 22 buurten blijkt dat in 2015 of 2016 het dieptepunt werd bereikt, waarna het in veel gevallen beter ging in 2017.

De verbetering volgt op het 'aanvalsplan' waarmee wethouder Abdeluheb Choho eind 2016 kwam. Daarbij kwam er speciale aandacht voor de 250 smerigste plekken van de stad. Ook werden duizend extra afvalbakken aangekondigd en flexibele schoonmaakteams - met resultaat dus.

Maar vanuit de gemeenteraad kreeg hij de kritiek dat het aanvalsplan maar een doekje voor het bloeden was na eerdere bezuinigingen.

Een andere kanttekening is dat een statistische verbetering op buurtniveau nog niets zegt over de vuiligheid die Amsterdammers ervaren in hun eigen straat.

Het stadsbestuur heeft de ambitie uitgesproken dat per buurt 90 procent van de metingen een B of hoger scoort. Daaruit volgt meteen dat per buurt ook plekken kunnen overblijven met méér zwerfvuil.

Plus: een B is niet per se schoon. Daarbij hoort het predikaat 'redelijk veel zwerfvuil' en dat wordt gegeven als er op honderd vierkante meter tien stuks zwerfafval worden aangetroffen van tien centimeter of groter.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden