Onbekende teksten gevonden in dagboek Anne Frank

In het dagboek van Anne Frank zijn twee onbekende teksten van 28 september 1942 gevonden.

Replica van de bewuste pagina's in het dagboek van Anne Frank. Beeld ANP

De teksten op een tweetal pagina's van het wereldberoemde, rood geruite dagboek - pagina's 78 en 79 - zijn met bruin gompapier afgeplakt. Met behulp van nieuwe digitale fotobewerkingstechniek zijn deze nu leesbaar gemaakt.

Dat is dinsdagmiddag bekendgemaakt op een persconferentie in het Anne Frank Huis, door de Anne Frank Stichting, het Niod en het Huygens Instituut.

"Deze verknoeide blz. zal ik maar benutten om schunnige moppen op te schrijven. Weet u waarom de Duitse Wehrmachtsmeisjes in Nederland zijn? Als matras voor de soldaten." schrijft Anne op de afgeplakte pagina's.

"Bovenaan de pagina's staan doorhalingen. Voor Anne waren het verknoeide bladzijden. Daarom schrijft ze schunnige moppen op. Dit deed ze wel vaker in het dagboek," licht Peter de Bruijn van het Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis toe.

Op de eerste pagina, pagina 78, staan de schunnige moppen, op pagina 79 staat een tekstje over seksualiteit en prostitutie.

Schaamte
Met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid heeft Anne de pagina's zelf afgeplakt, aldus De Bruijn. Ze kon geen pagina's uit haar dagboek scheuren, schreef ze zelf. Ze schaamde zich over sommige pagina's die ze schreef, schrijft ze ook.

Een week na 28 september schrijft ze dat haar vader haar dagboek wilde afnemen uit boosheid en dat ze het dagboek gaat verstoppen.

De Bruijn: "Anne is bezig met haar eigen lichamelijke ontwikkeling. De afgeplakte tekst laat zien hoe ze is voorgelicht over seksualiteit en prostitutie en de vertrouwelijke gesprekken die ze met haar vader heeft gevoerd."

'Ik verbeeld me wel eens dat iemand bij mij zou komen en mij zou vragen hem over seksuele onderwerpen in te lichten, hoe zou ik dat dan doen?', schrijft Anne op pagina 79.

Nieuwe techniek
Teresien da Silva van de Anne Frankstichting: "De tekst laat de ontwikkeling zien van een pubermeisje wier dagboek een steun was."

De stichting ontdekte de afgeplakte pagina's in 2001 tijdens het scannen van de manuscripten. Met behulp van het Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis, dat historische teksten en bronnen onderzoekt met moderne technologieën, is de tekst leesbaar gemaakt.

Anne Frank Beeld Fotocollectie Anne Frank Stichting

Het dagboek dat Anne Frank bijhield in de Tweede Wereldoorlog bestaat uit schriftjes en losse vellen. Het staat sinds 2009 op Wereld Erfgoedlijst van Documenten van Unesco.

Onderduik
Het Joodse meisje zat samen met haar ouders en zus ondergedoken in het achterhuis op de Prinsengracht in Amsterdam, totdat ze in 1944 werden verraden en gearresteerd.

Delen van Het Achterhuis Beeld ANP

In het dagboek schreef ze over haar leven, de onderduik en haar persoonlijke ontwikkeling. Ze zegt dat ze journalist wil worden en een schrijfster.

Anne stierf uiteindelijk in het concentratiekamp Bergen-Belsen. 'Het Achterhuis' werd na haar dood uitgebracht en is een van de meest gelezen boeken ter wereld.

Frank van Vree van het Niod over de recente vondst: "Zie het als een voetnoot in een document van een hoogbegaafd en doodgewoon dertienjarig meisje."

Over 'Het Achterhuis'

Het Dagboek van Anne Frank (1929-1945) ofwel Het Achterhuis is één van de meest gelezen boeken ter wereld. Het is volgens de Anne Frank Stichting in meer dan zeventig talen vertaald en tientallen miljoenen keren verkocht in tal van landen. Het werd diverse keren verfilmd en op het toneel gebracht, van Broadway tot Berlijn.

Nog altijd geldt het verhaal van het onder hoogspanning opgesloten en tegelijk ontluikende meisje als één van de meest indringende, ontroerende en persoonlijke getuigenissen van de Tweede Wereldoorlog. Dagelijks staan er ook lange rijen bij het tot museum gemaakte onderduikadres van Anne aan de Prinsengracht.

Anne Frank schreef dolgraag en kreeg voor haar dertiende verjaardag een dagboek, enkele weken voordat ze met haar gezin onderdook. "Ik ben o zo blij dat ik je meegenomen heb!'', schreef ze op 28 september 1942 in het achterhuis. Ze richtte zich vooral tot "Kitty". Ze schreef zo veel, dat het boekje al gauw vol was en ze verder ging in schriften.

Na een oproep in het voorjaar van 1944 op Radio Oranje om dagboeken en documenten te bewaren, wilde Anne haar dagboek herschrijven als boek. Tegelijk hield ze nog steeds een dagboek bij. In augustus 1944 werd ze echter met de andere onderduikers opgepakt. Ze overleed in februari 1945 in Bergen-Belsen aan ziekte en ontbering.

Haar vader Otto overleefde als enige van de familie Frank de nazi-gruwelen. De dagboeken van Anne werden na de arrestatie in het Achterhuis gevonden en na de oorlog aan Otto gegeven, waarop in 1947 voor het eerst een bewerking werd uitgegeven.

Er wordt wel gesproken over verschillende versies: de oorspronkelijke dagboektekst wordt wel de A-versie genoemd, de herschreven tekst de B-versie en de door Otto Frank samengestelde uitgave de C-versie. (anp)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden