Verkiezingen

Oliemannetje Rutte mag opnieuw aan de slag

Eerst vormde Mark Rutte een kabinet over rechts met de PVV, daarna over links met de PvdA. Na de overwinning woensdag mag hij opnieuw het voortouw nemen in de vorming van een kabinet.

Rutte op de verkiezingsbijeenkomstvan zijn VVD Beeld ANP

Het tekent Rutte. Hij kan eigenlijk wel met iedereen overweg. Een visie is hem daarbij niet tot last. "Als visie een blauwdruk voor de toekomst betekent, dan verzet alles wat liberaal is in mij zich daartegen", zei hij in 2013.

Die pragmatische kant zal hij hard nodig hebben om het kabinet-Rutte III te realiseren. Hij wil met CDA en D66 aan de slag, maar om een meerderheid in de Tweede Kamer te krijgen lijkt er zeker nog een partij nodig.

De 50-jarige historicus leidt de VVD al meer dan tien jaar. Daarvoor was hij personeelsmanager bij Unilever en staatssecretaris van Sociale Zaken en Onderwijs. Hij gold al direct als een grote belofte.

In 2006 wist hij de macht binnen de partij te grijpen na een verwoede strijd met Rita Verdonk. Vier jaar later vormde hij zijn eerste kabinet. Met het CDA en gedoogsteun van de PVV. Die moeizame constructie was maar een bestaan van achttien maanden beschoren.

Nieuw kabinet
Het echec van zijn eerste kabinet betekende niet dat Ruttes rol was uitgespeeld. Hij behaalde in 2012 met 41 zetels zelfs de grootste verkiezingsoverwinning uit de geschiedenis van zijn partij. Binnen zes weken timmerde hij daarna met aartsrivaal Diederik Samsom van de PvdA een kabinet in elkaar.

Het was een kwestie van geven en nemen. Crisis is geen tijd voor langdurige onderhandelingen, stelden beide partijleiders.De grootste makke van Rutte II was het ontbreken van een meerderheid in de Eerste Kamer. Daardoor was het afhankelijk van de 'constructieve drie' (D66, ChristenUnie en SGP) om zijn plannen door de Senaat te loodsen.

Er moest veel en langdurig onderhandeld worden over begrotingen en hervormingen van onder meer de arbeids- en woningmarkt en het pensioenstelsel. Rutte was in de vele onderhandelingen het oliemannetje.

Een gebeurtenis in deze regeerperiode steekt er voor Rutte persoonlijk met kop en schouder boven uit. Het neerschieten van vlucht MH17 in Oost-Oekraïne was volgens hem zonder meer zijn "zwaarste opgave".

Teeven-deal
Een ander dossier dat hem blijft achtervolgen is de omstreden Teeven-deal. Zijn politieke antenne liet hem hier flink in de steek. Hij verloor hierdoor drie bewindslieden en een Kamervoorzitter. En de kwestie is nog steeds niet volledig uit de wereld.In de campagne kwam Rutte wat flets over.

Hij pakte zijn moment toen de diplomatieke crisis met Turkije uitbrak. Daardoor kon hij zich kort voor de verkiezingen toch nog heel duidelijk op de kaart zetten als leider. De laatste dagen steeg de VVD in de peilingen.

In internationaal onzekere tijden hebben de kiezers Rutte nogmaals het vertrouwen geschonken. Hij zal al zijn ervaring en pragmatisme nodig hebben om met een grote coalitie Rutte III tot stand te brengen.

Lees hier alles over de verkiezingen en volg hier het formatie-nieuws

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden