Plus

Oktoberfest is écht meer dan een verkapt zuipfestijn

Zeg 'Oktoberfest' en je ziet tenten vol bier drinkende, dikke Duitsers met grote snorren voor je. Maar het is meer dan dat, zeggen kenners. En het wint hier aan populariteit.

Het fenomeen Oktoberfest, hier in München in 2007, waait over naar NederlandBeeld Martin Parr/Magnum Photos/Hollandse Hoogte

Van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat zitten bezoekers aan lange tafels, klinkend met bierpullen, in dirndl of lederhosen gehesen, halve haantjes en braadworsten wegwerkend en meezingend met de muziekkapelle.

Morgen, 17 september -niét oktober - wordt er weer afgetrapt op de Wiesn, het feestterrein in het Duitse München. Twee weken staat de stad in het teken van het Oktoberfest.

Het feest dat begon in 1810 ter ere van het huwelijk tussen Therese von Sachsen-Hildburghausen en kroonprins Ludwig I is uitgegroeid tot een miljoenenfeest, wat slaat op de mensen (jaarlijks zes miljoen) en het bier (jaarlijks zo'n zeven miljoen liter).

Het feest is echt niet alleen meer voor Duitsers. Ook hier worden mensen aangestoken met de Wiesn-Wahnsinn. Dat moet dus groter kunnen, dachten ze bij Hofbraühaus, een van de zes Oktoberfestbrouwerijen op de Wiesn. De brouwerij brengt het feest daarom dit jaar naar Nederland. Inclusief biertafels, muziek, halve kippen en schnitzels.

Eerst naar Arnhem, Groningen en Den Haag, maar Amsterdam staat zeker op de verlanglijst, zegt een woordvoerder van Oktoberfest Niederlande. "De populariteit van bierfeesten groeit en het Oktoberfest is het ultieme bierfeest. Ook de animo voor foodfestivals is groot en aangezien het Duitse feest traditioneel een culinair evenement is, combineren die twee mooi."

Vrijbrief
Bij Roest zien ze de aandacht voor hun Oktoberfest­evenement elk jaar fors groeien. Dit jaar verwachten ze meer dan duizend man die in en uit zullen lopen in de loods op Oostenburg. "Mensen nemen het concept heel serieus, " zegt Johnny Mosterd van Roest. "Ze komen goed verkleed, daar verbazen we ons echt over. De Amsterdammers vinden het schitterend, het is een vrijbrief om gek te doen. Daar is blijkbaar behoefte aan."

Ook evenementenorganisatie Etikette haakt er dit jaar voor het eerst op in met een tweedaags Oktoberfest in de Cruquiusgilde in Oost. "Een beetje een vrije interpretatie van het feest en dan de urbanversie met Amsterdamse dj's," zo omschrijft Titus Zeldenrust het.

Geen diepere gedachten, slechts een aanleiding voor een leuk feestje dat ook overdag kan worden gehouden. "Geen écht Oktoberfest," benadrukt hij. Want er is geen speciaal gebrouwen bier, maar er zijn wel biertafels, bierpullen, braadworst en zuurkool. "Lederhosen en dat soort pakjes mogen, maar hoeven niet. Gewoon een beetje gekkigheid, waar ook veel Amsterdammers wel van houden."

Dresscode
Tien jaar geleden al begon John Zut met Oktoberfestreizen, dat oktoberfesttripjes verzorgt. Met bussen vertrekken de feestgangers vanaf Amsterdam-Centraal naar München. Zut is er dan al, om alles ter plekke te regelen. Het Oktoberfest was wereldwijd al op veel plekken in trek, zegt hij. Zo kwam hij het feest in Cambodja tegen en ook Japanners zijn er dol op. En nu dus de Nederlanders. "Het is hier nog redelijk nieuw, maar langzaam kruipt het erin."

Wordt het in Nederland nog vaak als verkapt zuipfestijn gezien, dat is in Duitsland wel anders, zegt Zut. Geen après-skimuziek, maar een speciale band speelt en mensen verkleden zich goed. "Verkleden zich móói." Er zijn wel mensen in spijkerbroek, meestal toeristen, maar dat doet afbreuk aan het feest. "En je staat dan toch een beetje voor aap."

Voor mannen is de dresscode: lederhose, geruite bloes en bijpassende sokken. Vrouwen dragen een dirdl. En dan liever niet de goedkope, te korte, te krappe, letterlijk lichtontvlambare variant. Dat kan natuurlijk wel, maar echt gewaardeerd wordt het niet. Net als gekke mutsen of mannen in jurk. In sommige tenten kun je hierom zelfs worden geweigerd.

Een beetje je best doen hoort erbij, zeggen de kenners, want ook de Duitsers - vooral vrouwen - maken er een sport van er zo mooi mogelijk uit te zien.

Dirndlhandel
Sta je op het punt die kant op te gaan of pak je hier een themafeest mee de komende dagen en zit je nog om een fatsoenlijke dirndl verlegen? De 'echte' kunnen al snel in de honderden euro's lopen, maar er zijn genoeg goedkope alternatieven. C&A, bijvoorbeeld, verkoopt voor honderd euro prima outfits en je kunt kiezen uit bijna honderd stuks - het ene printje nog zoeter dan de ander.

Te duur? Dan verkoop je hem daarna weer op Marktplaats. Daarop vindt al maanden voor het feest een levendige dirndlhandel plaats. Een tip van een Duitse: de dirndl moet strak genoeg zitten om alle rondingen mooi uit te laten komen en los genoeg voor voldoende bier, schweinshax'n en bratwurst. En heb je moeite met het vinden van de juiste roklengte, hou dan de volgende stelregel aan: de rok mag niet korter zijn dan een bierpul.

Amsterdammers Sascha Wolff en zijn compagnon Jelle Tax van Oktoberfissa bezochten een paar Oktoberfesten en zagen hoe populair ze zijn. Nu richten ze zich vooral op studenten en runnen ze sinds dit jaar ook een camping in München. "Mensen denken vaak: daar zitten een paar dikke Duitsers met grote snorren worst te eten en bier te drinken, maar je moét het een keer meemaken om het te begrijpen. Het is geweldig wat daar gebeurt," zegt Wolff. Hij omschrijft het als een gezellige, culturele kermisattractie en, toegegeven: "De vrouwen lopen er erg charmant bij."

Morgenmiddag zal de burgemeester van München - in lederhose - het eerste biervat aansluiten door met een grote hamer een aftapkraan door het hout te slaan. "Het is getapt," roept hij naar de menigte. Oftewel: "O'zapft is." Prost!

Waar kun je naartoe?
- Oktoberfest Amsterdam, bij Roest, zaterdag 17 September
- Oktoberfest am Cruquiusgilde, vrijdag 30 september en zaterdag 1 oktober
- Oktoberfêst bij Café Kiebêrt, zaterdag 1 oktober

Oktoberfest in München, 1961Beeld Henri Cartier-Bresson/Magnum Photos/ Hollandse Hoogte

Hoe gedraag je je?

Mannen dragen een lederhose, vrouwen een dirndl. Die laatste bestaat uit drie delen. Een heel kort bloesje met decolleté, een jurk en een schort. Dat heeft een gebruiksaanwijzing. De strik links betekent 'vrijgezel', rechts 'bezet'. Voor in het midden is 'maagd' en middenachter 'weduwe'. Niet te verwarren met de strikken van de vrouwelijke bediening, die hem ook achter draagt.

Op de tafel staan mag tijdens Oktoberfest in Duitsland niet, tenzij je een liter bier in één keer kunt wegzetten. Zie je iemand dit doen? Dan mag er worden gejoeld en gejuicht en wacht hem of haar een helden­ontvangst. Lukt het niet, dan mag er worden gegooid met pretzels.

Klink tijdens het proosten met de onderkant van de pul en kijk elkaar aan om ongeluk te voorkomen.

De ongeschreven regel is minstens één bier per uur.

Meezingen is een ruim begrip. Je buurman vastpakken en samen heen en weer wiegen op de blazers van de 'kapelle' terwijl er klanken uit je met bier gesmeerde keel komen is prima. Wil je een Duitse meezinger in je repertoire, ga dan voor 'Ein Prosit, ein Prosit, der Gemütlichkeit'. Of roep af en toe in snel tempo 'zicke zacke, zicke zacke,' dan zit je altijd goed.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden