Obama zet heel Amerika naar zijn hand

Obama maakt ook elders optimaal gebruik van de kwetsbaarheid van de oppositie. Zo heeft het Witte Huis een ultimatum gesteld aan de Republikeinen: voor oktober moet er een compromis zijn over een nieuw gezondheidsstelsel. Foto EPA Beeld
Obama maakt ook elders optimaal gebruik van de kwetsbaarheid van de oppositie. Zo heeft het Witte Huis een ultimatum gesteld aan de Republikeinen: voor oktober moet er een compromis zijn over een nieuw gezondheidsstelsel. Foto EPA

De macht van Barack Obama lijkt onbegrensd. Hij kan de samenstelling van het Hooggerechtshof bepalen, het Congres en de grote ondernemingen eten uit zijn hand.

De Democraten lijken duizelig van succes. ''De macht en invloed van Barack Obama zijn niet geëvenaard sinds Franklin D. Roosevelt,'' zegt de Democratische adviseur Doug Schoen. ''Dit kan zijn eeuw worden.''
De befaamde campagnestrateeg James Carville is amper bescheidener. Nog eens veertig jaar, luidt de titel van zijn nieuwste boek. Hoe Democraten de nieuwe generatie gaan besturen.

De euforie is niet onbegrijpelijk. Barack Obama kan dankzij de vorige week aangekondigde pensionering van opperrechter David Souter zijn stempel drukken op het cruciale Federale Hooggerechtshof.

'De negen', zoals de leden van de Supreme Court met ontzag worden genoemd, hebben de laatste decennia enorme invloed gehad op de Amerikaanse samenleving. Van rassenscheiding tot positieve discriminatie, van abortus tot euthanasie, van wapenbezit tot de uitslag in een presidentsverkiezing (Bush vs. Gore): de voor het leven benoemde opperrechters hakken niet zelden de knoop door.

Democraten hebben tot hun grote spijt al vijftien jaar geen opperrechter kunnen benoemen, maar Obama kan de verloren tijd in één termijn goedmaken. Het Witte Huis houdt er rekening mee dat na Souter de komende twee jaar nog eens twee leden met pensioen gaan, John Stevens (89) en Ruth Ginsburg (76). Door drie relatief jonge opvolgers te benoemen, kan Obama voor de komende decennia een progressief stempel drukken op de rechtspraak.
Veel tegenstand lijkt Obama niet te krijgen. Benoemingen voor het Hooggerechtshof liepen in het verleden vaak uit op een machtsstrijd in de senaat, waar een kandidaat goedgekeurd moet worden, maar Obama bevindt zich in een zeer comfortabele situatie. Met het overlopen van de Republikein Arlen Specter hebben de Democraten een doorslaggevende meerderheid van zestig procent in de senaat binnen handbereik.

Obama maakt ook elders optimaal gebruik van de kwetsbaarheid van de oppositie. Zo heeft het Witte Huis een ultimatum gesteld aan de Republikeinen: voor oktober moet er een compromis zijn over een nieuw gezondheidsstelsel.

Als dat niet lukt, drukken Democraten een eigen plan door zonder enige inbreng van de oppositie. Republikeinen mogen zich dan weer profileren als 'the party of no'.

Nog ongebruikelijker is de machtspositie die Obama opbouwt in de Amerikaanse economie. In de onderhandelingen over de noodlijdende autofabrikant Chrysler bediende het Witte Huis zich onbeschaamd van powerplay. Banken scholden op aandringen van het Witte Huis een groot deel van Chryslers schulden kwijt. Ze konden geen kant op, omdat de regering dankzij het economische reddingsplan grootaandeelhouder is.

Een vertegenwoordiger van investeringsfondsen klaagde dat ook op hen enorme druk is uitgeoefend om schulden kwijt te schelden. De regering zou dwarsliggers publiekelijk aan de schandpaal nagelen, luidde het dreigement.

Het werkte: een dag later gingen enkele schuldeisers van Chrysler alsnog overstag. (FRANK HENDRICKX)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden