Nieuwe kans op vrede tussen Taliban en VS

Een wapenstilstand in Afghanistan kan de voorbode zijn van een vredesakkoord met de Taliban. Daarmee zou de langste oorlog uit de Amerikaanse geschiedenis voorbij zijn.

Afghaanse regeringstroepen fouilleren passanten bij een controlepost in de buitenwijken van Jalalabad.Beeld EPA

De top van de Taliban heeft ingestemd met een wapenstilstand, meldt persbureau AP. Dat kan de deur openen naar een vredesakkoord, wat zou betekenen dat president Trump zijn belofte kan inlossen de Amerikaanse troepen in Afghanistan naar huis te halen na 18 jaar oorlog, de langste in de Amerikaanse geschiedenis. Er ­zitten nog 12.000 tot 13.000 Amerikaanse militairen.

Een vredesakkoord was eerder dichtbij. In september kapte Trump gesprekken abrupt af nadat een Amerikaanse militair en 11 Afghanen waren gedood bij een zelfmoordaanslag in ­Kabul. Trump blies een ontmoeting af met Ta­libanleiders en de Afghaanse president Ashraf Ghani. De Talibantop zou naar Camp David ­komen, het buitenverblijf van Trump.

Eind november bezocht Trump bij verrassing Amerikaanse troepen in Afghanistan. Toen zei hij dat de gesprekken werden hervat. Een van de afspraken in een eventueel vredesplan is terugtrekking van Amerikaanse troepen in ruil voor de belofte van de Taliban dat Afghanistan nooit meer dient als uitvalsbasis voor terreurgroepen als Al Qaida.

De fundamentalistische Taliban werden in 2001 door een coalitie onder aanvoering van de VS verdreven uit de Afghaanse machtscentra, omdat hun regime onderdak had geboden aan Osama bin Laden, de man achter de aanslagen op de Twin Towers in New York. Navo-bondgenoten, waaronder Nederland, sloten zich bij de inval aan. Maar de strijd verliep moeizaam: de Taliban controleren bijna de helft van het Afghaanse grondgebied, vooral buiten de steden.

Vorige maand onthulde The Washington Post dat opeenvolgende Amerikaanse regeringen, diplomaten, ambtenaren en militairen wisten dat de oorlog in Afghanistan niet te winnen was, maar richting de buitenwereld volhielden dat ze vooruitgang boekten. Grote sommen geld werden verspild en Afghanistan werd alleen maar onveiliger en corrupter.

In de oorlog kwamen 2300 Amerikaanse militairen om en raakten ruim 20.000 troepen gewond. Ook meer dan 20 Nederlanders sneuvelden. Sinds de eerste systematische tellingen in 2009 zijn volgens de VN zeker 27.000 Afghaanse burgers omgekomen, met recordaantallen doden in de tweede helft van 2019.

Begin deze maand werden de vredesgesprekken nog stilgelegd na Talibanaanvallen op de grootste Amerikaanse militaire basis, Bagram bij Kabul. Ook nadien vielen over en weer doden.

Vrijheden voor vrouwen

Een Amerikaanse speciaal gezant, Zalmay Khalilzad, voert sinds september 2018 in Qatar gesprekken met de Afghaanse religieuze strijders over een einde aan de oorlog. Als de VS en de Taliban de wapens neerleggen, zullen de Taliban en de Afghaanse regering het ook eens moeten worden. 

De Taliban hebben eerder geweigerd te onderhandelen met president Ghani, die ze een marionet van de VS vinden. Bovendien moet bepaald worden wat zal gebeuren met de tienduizenden gewapende strijders en machtige milities. Afghaanse vrouwen vrezen dat zij zwaarbevochten nieuwe vrijheden verliezen als Talibanleiders in de onderhandelingen een positie in de overheid opeisen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden