Plus

Nieuw-West op zoek naar nieuwe vuilnisoplossingen

Het melden van afval op straat wordt steeds eenvoudiger, maar de gemeente heeft grote moeite aan de verwachtingen te voldoen. Nieuw-West werkt nu met wijkverzorgers en een calamiteitenteam.

Ruben Koops
null Beeld Charlotte Odijk
Beeld Charlotte Odijk

"Vuil trekt vuil, dat is simpel." Reinigingsmedewerker Ismaël Sezgin (51) heeft weinig woorden nodig om uit te leggen waarom het in sommige buurten smeriger is dan in andere. Als er eenmaal troep op straat ligt, voelen passanten zich minder bezwaard daar iets bij te gooien.

Sezgin is wijkverzorger, die een buurt in Osdorp onder zijn hoede heeft. Met een loopkarretje en een grijper raapt hij plastic op uit de bosjes in de Van Suchtelen van de Haarestraat.

Op verschillende plekken hangen oude plastic keukenprullenbakken van Curver, met een staaldraad om een boom gebonden. Sezgin heeft ze tijdelijk opgehangen, omdat het hem opviel dat de straat wel erg rommelig was. En in plaats van een langdurige procedure op te starten voor een gemeenteprullenbak, heeft ­Sezgin drie plastic bakken en een oude wasmand gebruikt.

Ze zitten bijna vol. Hij loopt naar de hoek van de straat en pakt zijn iPad waarop hij een 'mora' (melding openbare ruimte gemeente Amsterdam) opent. "Ik dacht dat ik hier te dikke vingers voor had, maar dit werkt prima!"

Hij kijkt even op de bijgevoegde foto of het verschil te zien is en sluit de melding af. Probleem opgelost.

De komende maanden zal hij de tijdelijke plastic prullenbakken een voor een ook weer weghalen. Als men heeft afgeleerd om het op straat te gooien, is de ervaring dat mensen hun troep dan meestal gewoon meenemen naar een andere vuilnisemmer.

Avond- en weekenddienst
Sezgin werkt al bijna 16 jaar bij de reiniging, maar dat hij een eigen wijk onder zijn beheer heeft is nieuw. In Nieuw-West werken 14 wijkverzorgers die verantwoordelijk zijn voor één buurt en niet meedraaien in de reguliere rondes. Sinds 2016 zijn de reiniging, infra en groenverzorging (afdeling Schoon & Heel) in het stadsdeel opnieuw ingedeeld: 65 reinigers houden het grootste stadsdeel van de stad schoon, nog eens 50 man knappen het openbaar groen, straatmeubilair en de stoepen op.

Voorheen werkten al die mannen - geen vrouwen - in diensten tussen 7.30 en 16.00 uur. Systematisch werden alle wijken in Nieuw-West eens per week bezocht. Maar een bewoner die om 15.00 uur een melding deed van een overvolle prullenbak was pas de volgende dag aan de beurt. Ook kregen buurten die sneller vuil werden niet altijd meer aandacht.

Afdelingshoofd Constance Steenkamp-Faaij, van Schoon & Heel in Nieuw-West, bedacht een nieuwe indeling. Doordat er meer capaciteit werd vrijgespeeld, rijdt er nu een calamiteitenteam rond, dat veel meldingen dezelfde dag of nog oppakt. Ook is zo ruimte ontstaan om wijkverzorgers te kunnen aanstellen.

De nieuwe manier van werken klinkt als een makkelijke oplossing, maar het was voor de medewerkers een enorme verandering. "Realiseer je dat hele gezinnen zijn ingesteld op dat werkritme," zegt Steenkamp. "Als onze mannen aan het eind van de middag thuiskwamen, hadden zij de zorg voor de kinderen omdat hun partners dan aan hun werkdag begonnen, bijvoorbeeld in de schoonmaak."

Nu hebben alle medewerkers eens per week een avonddienst en moeten ze eens in de zes weken weekenddienst draaien. Het gevolg is dat een melding in Nieuw-West in 97 procent van de gevallen binnen de beloofde 72 uur, maar meestal veel sneller, is afgehandeld.

Steenkamp hoopt dat de wijkverzorger ook iets verandert in het gedrag van bewoners. Want volgens haar zijn Amsterdammers makkelijker geworden in het zomaar weggooien van prullen op straat, of het bij de vuilnisbak plaatsen van afval. "Denk ook aan de toename van online bestellingen. Die worden in veel grotere dozen dan nodig bezorgd, met allemaal vulsel. Die dozen worden vaak niet meer klein gemaakt, maar zo naast de vuilnisbak gezet."

Ze ziet in Nieuw-West dat de drempel hoger wordt om troep te maken op straat, of om klachten in te dienen, als bewoners weten dat een vaste reiniger die ze bij naam kennen zich dagelijks met de buurt bezighoudt.

Koffiedrinken
Volgens Steenkamp is de mentaliteit van Amsterdammers veranderd. "We zien dat mensen die op een bankje buiten lunchen, hun rommel vaker laten liggen. Bovendien neemt de kwaliteit van gebruiksvoorwerpen af. Mensen consumeren weer, dingen worden sneller weggegooid. Dat zien we dan terug op straat."

null Beeld Gemeente Amsterdam/Laura van der Bijl
Beeld Gemeente Amsterdam/Laura van der Bijl

Er moet in de rest van de stad nog behoorlijk worden gereorganiseerd voordat de gemeente de groei van het aantal meldingen echt kan bijbenen. De stadsreiniging en de afvaldienst waren behoorlijk versnipperd. Elk stadsdeel had vroeger zijn eigen afvalservice en inzamelsystemen.

Uit een analyse van de mora's in de eerste maanden van dit jaar blijkt dat vuilnis dat naast de (verzonken) afvalcontainers wordt gezet, voor de meeste frustratie zorgt. Het legen van de containers valt onder de dienst Afvalinzameling, niet onder Reiniging.

File bij de vuilverbranding
"Vuilniszakken zijn van de inzameling, maar opengepikte vuilniszakken worden ook ons probleem. Er zijn ongeveer 2500 containers in Nieuw-West. Wij rijden nu voor de vuilniswagen uit met een team van de Werkbrigade (werklozen in gemeentedienst) om de bijgeplaatste zakken weg te halen. Daarna rijden de reguliere ploegen er nog een keertje langs, voor eventuele restjes. Dat zal een hoop rommel schelen."

Alle ambtelijke eilandjes die iets met afval te maken hebben, worden nu onder centrale aansturing gebracht. Ook wordt voorzichtig getornd aan ingesleten gebruiken. Zo keren alle reinigingsmedewerkers die in een stadsdeel actief zijn rond 10.00 uur terug naar de remise voor de dagelijkse koffiepauze, inclusief heen- en terugrijden. Steenkamp heeft voor elkaar gekregen dat medewerkers die in de buurt van een ander kantoor van het stadsdeel zijn, daar mogen koffiedrinken, zodat ze tijd besparen.

En wat te denken van de vuilnismannen die dagelijks met z'n drieën anderhalf uur in de file bij de vuilverbranding staan om hun lading te kunnen lozen? "Het is hier nu gelukt om twee van de drie collega's niet langer te laten meerijden, zodat zij ander werk kunnen oppakken. We moeten onze mensen inzetten waar het ertoe doet."

null Beeld Gemeente Amsterdam/Laura van der Bijl
Beeld Gemeente Amsterdam/Laura van der Bijl
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden