Plus

Niet overheid, maar buurt neemt initiatief voor opvang

In Oost hebben bewoners opvang geregeld voor dertig Syrische vluchtelingen. Het is een voorbeeldproject voor alle gemeenten. 'De vluchtelingen beschouw ik als vrienden, de ongelijkheid is weg.'

Een Syrische familie is net gearriveerd in de opvang. Beeld Jean-Pierre Jans

In een slaapkamer in de opvang aan de Mauritskade hangen slingers. Een buurvrouw heeft het heuglijke nieuws ook vernomen en brengt twee bossen tulpen: bewoner Mohanad Said (22) heeft een verblijfsvergunning gekregen.

"Nu kan ik aan mijn toekomst beginnen," zegt hij, terwijl hij de tulpen in een vaas zet. Said is een van de eerste bewoners van de kleinschalige opvang vlak bij het Oosterpark. Hij komt uit Damascus, vluchtte voor de bommen en reisde een maand door Europa - met de boot naar Griekenland, te voet naar Macedonië, de bus naar Servië, lopend naar Hongarije, daar weer op de bus naar Oostenrijk en Duitsland, om per trein aan te komen in Amsterdam. "Ik heb altijd al naar Amsterdam gewild. Hier is vrijheid."

Enkele bewoners zijn in de keuken aan de maaltijd begonnen. Said komt net terug van Nederlandse les, die dit keer over de tijd ging. "Hoe laat is het?" probeert hij uit. De kinderen zitten in een aparte kamer, waarin een bank en televisie staan. Ze kijken een dvd van The Simpsons.

'Iets moest doen'
"Alles wat hier staat, hebben we gekregen van buurtbewoners," zegt Lian Priemus (50), die, met de telefoon in de hand, voortdurend heen en weer loopt om van alles te regelen. Priemus is in het dagelijks leven regisseur van televisieseries, maar vooral te vinden in de opvang. "Als je mij een half jaar geleden had verteld dat ik minder werk zou aannemen en mijn kinderen nauwelijks zou zien om met vluchtelingen bezig te zijn, had ik je nooit geloofd."

Ze kwam in september een Syrische arts die naar Nederland was gevlucht tegen op Centraal Station. "Nooit eerder was het wereldnieuws zo dichtbij. Ik kreeg voor het eerst het gevoel dat ik iets moest doen."

Priemus meldde zich bij de noodopvang in de sporthal in Oost en voor ze het wist, was ze een soort coördinator van de vrijwilligers. Ze raakte bevriend met de vluchtelingen. "We hadden goed contact. Ik beschouw de meesten als vrienden, de ongelijkheid is weg, we doen dit samen."

Hectiek
Het contact bleef toen de Syriërs naar Heumensoord gingen, de noodopvang bij Nijmegen. "We zaten met twaalf mensen in een tent, zonder privacy," zegt Said. Priemus: "Het is daar alsof ze in de vertrekhal van Schiphol slapen: voortdurend drukte en lawaai, nooit rust."

Elk weekend kwamen vluchtelingen bij Priemus over de vloer om te ontsnappen aan de hectiek. Ze kwam in contact met Gastvrij Oost, een buurtinitiatief dat zich inzet voor vluchtelingen en opvang in het stadsdeel hoog op de lijst heeft staan. "We zijn op zoek gegaan naar een pand en kwamen hier terecht. Dit is van corporatie Ymere en stond al twee jaar leeg."

De afwikkeling ging snel doordat stadsdeel Oost en Ymere direct het plan steunden.

Crowdfunding
Inmiddels is de opvang ingericht. Verdeeld over drie verdiepingen zijn ruime slaapkamers voor families of alleenstaanden. Op de begane grond is plek voor de keuken, speelkamer en douche. Medewerkers van Ymere werken aan de aansluiting van de wasmachine.

Crowdfunding moet geld voor de boodschappen opleveren, inmiddels is achthonderd euro opgehaald. Het stadsdeel staat garant, zodat er altijd geld voor boodschappen is.

De kleinschalige opvang lijkt aan te sluiten op de wens die burgemeester Eberhard van der Laan uitsprak tijdens zijn nieuwjaarstoespraak. Hij pleitte daarin voor spreiding van vluchtelingen over alle Nederlandse gemeenten, in kleine opvangcentra.

Regie in handen
Het project aan de Mauritskade kan als voorbeeld dienen. "Diverse gemeenten hebben al contact met ons opgenomen," zegt Priemus. "Het idee achter deze opvang is dat de bewoners de regie nemen over hun leven. Ze krijgen hier vrijheid, maar ook verantwoordelijkheid. Ze moeten koken, les volgen, schoonmaken, waardoor ze zich minder vervelen."

Ook de buurt houdt de regie in handen, vervolgt ze. "Ik kan mij best voorstellen dat mensen protesteren tegen grote opvangcentra in hun wijk. Onze opvang is klein en de buurt kan meedoen. En als ze dat niet willen: prima, ze zullen geen last van ons hebben."

Bewoner Shady Zen Aldin (27), gevlucht uit het zuiden van Syrië, waar jihadisten de dienst uitmaakten, heeft in Nijmegen ervaren dat niet iedere Nederlander vluchtelingen omarmt.

"We deelden daar rozen uit en sommige mensen weigerden die aan te nemen." Hij begrijpt die angst wel. Ze horen en lezen veel over terrorisme. Het is aan ons om te laten zien dat wij hier met goede bedoelingen zijn. Dat moet lukken. Nederlanders zijn vriendelijke mensen en wij ook."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden