Plus

Nee-stem toont wantrouwen naar geheime diensten en kabinet

Nederland is diep verdeeld over de nieuwe inlichtingenwet van AIVD en MIVD. Met nog niet alle stemmen geteld, stevent het nee-kamp af op een nipte overwinning.

null Beeld ANP
Beeld ANP

In de agenda van premier Mark Rutte staat 1 mei omcirkeld. Dat is de datum dat de zogenoemde 'sleepwet' in werking moet treden.

Hij hoeft daar niet direct een streep door te halen als donderdag blijkt dat inderdaad de meerderheid heeft tegengestemd.

In de referendumwet staat immers dat - omdat het gaat om een raadgevende volksstemming - het kabinet de uitslag terzijde kán schuiven.

Toch kunnen Rutte cum suis dat niet al te makkelijk doen. Zeker in de grote steden - waaronder waarschijnlijk ook Amsterdam - en in het noorden van het land is de tegenstand groot.

Heroverwegen
Als het inderdaad een 'nee' wordt, heeft het kabinet de 'wettelijke plicht' de hele wet te 'heroverwegen'. Regeringspartij D66 - van oudsher tegenstander van de wet - dringt daar bij voorbaat op aan.

Maar coalitiepartners VVD, CDA en ChristenUnie zullen dat niet met veel overtuiging doen. Zij geloven immers in de wet. Een groot deel van Nederland kan ermee leven, zo blijkt hoe dan ook uit de uitslagen.

Bovendien zijn de coalitiepartners D66 bij de onderhandelingen over het regeerakkoord al tegemoetgekomen.

Er is vastgelegd dat de wet wordt aangepast als bijvoorbeeld het toezicht op de diensten tekort blijkt te schieten. De evaluatie van de wet zal 'vervroegd worden uitgevoerd'. Over twee jaar, in plaats van over vier.

Aandachtspunt
Ook komt er een 'onafhankelijke commissie' die zal beoordelen of er 'extra waarborgen in de wet moeten worden opgenomen'. 'De commissie zal bestaan uit deskundigen op het gebied van privacy, veiligheid en techniek.

Zij krijgen toegang tot alle gegevens, ook staatsgeheimen, en hun rapport zal openbaar zijn,' beloofde het kabinet in een brief aan de Tweede Kamer.

Vooral het delen van gegevens van Nederlanders met geheime diensten in het buitenland zal een aandachtspunt zijn, verzekerden deskundigen al.

Met zulke toezeggingen én het feit dat Rutte de uitslag wettelijk kan negeren, lijkt het kabinet bij voorbaat al argumenten te hebben verzameld om straks te kunnen zeggen dat ze tegemoet komen aan de bezwaren van het nee-kamp, om vervolgens gewoon de wet op 1 mei te laten ingaan.

Smet is natuurlijk dat de campagne van het kabinet niet een overgroot deel van de bevolking voor het ja-kamp wist te winnen.

Met dat nee-kamp zal Rutte voorzichtig moeten blijven en zijn woorden op een goudschaaltje moeten wegen. Want dit grote aantal nee-stemmen laat een diep wantrouwen zien naar de geheime diensten. En het kabinet.

Volg live: Dit is de uitslag van het referendum over de wiv

Volg de verkiezingen

Amsterdam ging woensdag naar de stembus om een nieuwe gemeenteraad te kiezen. Ook is het referendum gehouden over de wiv. In dit blog blijf je op de hoogte van de uitslag en reacties.

Like Amsterdam Kiest op Facebook om ook na woensdag niets te missen van de nasleep van de gemeenteraadsverkiezingen 2018.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden