Plus

Na al die dorre droogte: regen, een korte opfriscursus

Het gaat regenen. Eindelijk. Waarmee moeten we rekening houden, na al die maanden van dorre droogte? Kunnen we ons er nog een beetje op voorbereiden? 'Het water kan op veel plekken geen kant op.'

Eindelijk valt er weer regen in Amsterdam. Beeld Getty Images

Regen voor ons allen
Het is inmiddels een bekend verschijnsel: de extreme, plaatselijke bui. "Vaak kun je zelfs vier uur vooraf nog niet voorspellen waar de regen dan gaat vallen," zegt Raymond Klaassen van Weerplaza.

Wie niet van dat toeval afhankelijk wil zijn, heeft dit keer geluk. Volgens Klaassen krijgen we donderdag allemaal 'een plons water' op ons dak. "Dat wordt een echte regendag."

De straten blank
De waterschappen houden er serieus rekening mee: als er na zoveel weken van droogte eindelijk serieus regen valt, kunnen de straten weleens blank komen te staan. Vooral in 'versteend gebied', geeft Jurjen Jongepier van het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard aan.

In de steden dus. "Met al dat asfalt en beton, die klinkers en tegels heb je daar in verhouding veel minder gras en sloten dan in de polder. Door de wekenlange droogte kan het water geen kant op."

"Er is helemaal geen sponswerking meer, zoals wij dat noemen. Daardoor kan het gebeuren dat al het water de riolering instroomt. De vraag is of alle riolen dat kunnen verwerken."

Stinkende singels en dode vissen
Mocht de riolering alle neerslag niet meer aankunnen, dan moet het water ergens heen. Om te voorkomen dat het via toiletpotten en wasbakken de huizen binnenkomt, kunnen waterschappen het overtollige water via een overstort naar sloten en singels transporteren.

Dat betekent dat die lieflijke gracht plots rioolwater bevat. "En dat kan inderdaad even stinken," bevestigt Jongepier.

Als het zover komt, pakt deze oplossing ook voor zoetwatervissen slecht uit. "Die resulteert in een versnelde afbraak van organische stof, wat weer leidt tot zuurstoftekort in het water," waarschuwt Gerard de Laak van Sportvisserij Nederland. "Vissen kunnen daardoor massaal omkomen."

Verraderlijke wegen
Een bekend fenomeen na die verlossende regenval na een periode van droogte: de wegen worden verraderlijk glad. "Die kans is groot," zegt Ad Vonk van de ANWB, "Dus daar willen we weggebruikers, vooral ook motorrijders, zeker voor waarschuwen."

Volgens Vonk is het probleem dat de weg wekenlang niet is schoongespoeld door neerslag, waardoor van alles zich erop heeft kunnen verzamelen. "Als het gaat regenen, wordt het een soort smurrie, die maakt dat je als weggebruiker een stuk minder grip hebt. In een bochtje kun je zomaar wegglijden."

Verstopte dakgoten en afvoerputjes
In dakgoten en bij afvoerputjes bestaat het risico dat opgehoopte takjes, bladeren en ander afval ervoor zorgen dat de regen niet goed kan weglopen.

"Als er dan straks in één keer een lading water doorheen moet, is er een grote kans op blokkades, met als eventueel risico lekkage," stelt Joost Versteeg van onderhouds- en schadebedrijf MainPlus. Versteeg raadt particulieren aan om voordat het gaat regenen, de goten en afvoerputten nog eens na te lopen.

Hij wijst ook op platte daken, die het met de hitte 'extra moeilijk' hebben gehad, wat schade kan hebben veroorzaakt. "Er zit zo een scheurtje in de bekleding, waardoor bij een flinke plensbui de kans op lekkage zeker groot is."

Goed voor bijna alle akkers
Veel boeren keken reikhalzend uit naar de regen. Gewassen hebben het zwaar te verduren gehad en lang niet alle boeren konden hun akkers beregenen.

In Zeeland is het grondwater te zout en dus was aardappelteler Marco de Bruine volledig afhankelijk van Moeder Natuur. "Het is fijn dat er wat neerslag aankomt, maar vooralsnog is het te weinig." Nu zijn de aardappels zelfs nog te klein om patat van te maken, dus groei is noodzakelijk.

Toch kan de regen ook slecht uitpakken voor de aardappels en zorgen voor doorwas, een proces waarbij kleinere knolletjes aan bestaande knollen groeien, die de grotere knol leegzuigen. Veel boeren zullen dus blij zijn met de regen, maar hoe het afloopt voor de aardappels, is de vraag.

De aarde blijft dorstig
Ook in de dagen na de regenval blijven er her en der buitjes vallen. Genoeg om het neerslagtekort op te lossen dat de afgelopen maanden is ontstaan, zijn die echter niet, waarschuwt de Unie van Waterschappen.

Wie slim is en een beetje zuinig met het schaarse water wil omgaan, plaatst voor het gaat regenen een of meerdere regentonnen. "Zo kun je met het water daarin in de weken hierna de tuin sproeien," zegt woordvoerder Judith de Jong.

Het liefst zou de Unie van Waterschappen zien dat particulieren nog veel meer maatregelen nemen. "De tegels uit de tuin halen en gras neerleggen, een groen dak op het huis, overleggen met de buurt om die groener te maken. Maar daarvoor is het nu natuurlijk allemaal wat kort dag," zegt De Jong met een lach.

Lees ook: Veel regen verwacht na ruim twee maanden droogte

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden