Monumentaal pand illegaal gesloopt

AMSTERDAM - Tegen de gemeentelijke regels in is het negentiende-eeuwse pand Prinsengracht 43 gesloopt. Verzuimd is te onderzoeken of het gaat om een monumentaal pand. Het gebouw behoort tot het beschermd stadsgezicht.

Dit blijkt uit correspondentie tussen de Vereniging Vrienden van de Amsterdamse Binnenstad (VVAB) en het stadsdeel Centrum. De sloop is zo goed als voltooid. Alleen de voorgevel staat nog overeind.

Walther Schoonenberg, secretaris van de VVAB, is bang dat een potentieel monument is afgebroken. Het stadsdeel stelt dat de staat van het pand zo slecht was dat er toch niets te redden viel.

Het gaat om een gebouw dat van belang is voor de uitstraling van de stad, een zogeheten orde-2-pand. Monumenten behoren tot orde 1.
Bij sloop van een orde-2-pand moet volgens de regels eerst door de experts van Bureau Monumenten en Archeologie worden onderzocht of het monumentale waarde bevat. Dat is echter in dit geval niet gebeurd.

Zo'n nader onderzoek werd verplicht in 2003, omdat was gebleken dat het in Amsterdam geregeld voorkomt dat een zeventiende-eeuws pand later van een jongere gevel werd voorzien. Daardoor is aan de buitenkant niet te zien of zich achter de gevel een potentieel monument bevindt.

Van het pand aan de Prinsengracht staat volgens de VVAB vast dat oude balken zijn gevonden. Dat zou erop wijzen dat er mogelijk zo'n monumentaal pand achter de gevel heeft gestaan. Onderzoek is echter niet meer mogelijk. Het puin is al in de stortbak beland.

Guido Frankfurther (D66), oud- bestuurder van stadsdeel Centrum, was in 2003 verantwoordelijk voor de invoering van de verplichte keuring van alle panden die behoren tot het beschermd stadsgezicht voor ze mogen worden verbouwd of gesloopt.

Frankfurther: ''Na de oorlog heeft de gemeente het monumentale bestand in kaart gebracht op basis van een inspectie aan de buitenkant. Monumenten werden orde-1-panden. Waardevolle gebouwen die van belang zijn voor het Amsterdams stadsgezicht, werden orde 2 genoemd. Maar achter de gevels van die panden kunnen monumenten schuil gaan. ''

Frankfurther erkent dat de regeling omzeild kan worden door het stadsdeel zelf, al druist dat wel tegen de geest van die regeling in.

Walther Schoonenberg van de VVAB: ''De deelraad heeft deze regeling ingesteld om te voorkomen dat monumenten worden afgebroken zonder dat we het weten.''

Het argument van het stadsdeel dat het gebouw in slechte staat was, snijdt volgens hem geen hout. ''Dan kan herstel met behoud van wat goed is een optie zijn. Het stadsdeel heeft de taak erop toe te zien dat panden goed worden onderhouden. Ook op dat punt heeft het stadsdeel gefaald.'' (TON DAMEN)

Alleen de gevel van Prinsengracht 43 staat er nog. Foto Floris Lok
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden