Plus

Moeten fietsers een maximumsnelheid opgelegd krijgen?

Het is helemaal niet zo'n slecht idee, zegt de ANWB: een maximumsnelheid voor fietsers. Laat de Amsterdamse fietser zich beteugelen? 'Twaalf kilometer per uur kan al te hard zijn.'

null Beeld anp
Beeld anp

Het is nog maar zestig jaar geleden dat de verontwaardiging niet van de lucht was toen autorijdend Nederland voor het eerst een maximumsnelheid voor zijn kiezen kreeg. Vijftig kilometer per uur binnen de bebouwde kom zou het worden.

Hoezo zou dat nodig zijn? klonk het. Automobilisten kunnen echt zelf wel uitmaken hoe hard ze rijden. "Dat moeten we niet willen, was de mening van de automobilist," zegt verkeersexpert Ton Hendriks van de ANWB. "Maar nu is het volledig geaccepteerd. Een maximumsnelheid voor fietsers zou óók best een oplossing kunnen zijn voor de huidige problemen."

De reacties van de Amsterdamse fietsers van eerder deze week vertonen opvallend veel gelijkenis met die van de automobilisten van toen. De winkelstraatmanager van de Damstraat durfde te suggereren dat het zo langzamerhand tijd is geworden voor een maximumsnelheid voor fietsers. Al dat gejakker leidde maar tot irritatie en erger in haar straatjes propvol verpozend publiek. Een belachelijk idee, luidden de reacties. Die voetgangers moeten gewoon beter uitkijken.

Voor alle duidelijkheid: fietsers mogen zo hard rijden als ze willen. De maximumsnelheid geldt alleen voor gemotoriseerd verkeer. De gemeente stelt zich op het standpunt dat er voor het invoeren van een maximumsnelheid een wettelijke grondslag moet zijn en die is er dus niet. En het staat op dit moment ook niet op het wensenlijstje van het stadsbestuur.

Maar waarom eigenlijk niet? In de steeds drukker wordende stad nemen de conflicten tussen verschillende gebruikers van de beperkte openbare ruimte toe. Rekening houden met elkaar, je verkeersgedrag aanpassen aan de omstandigheden: het gaat duidelijk niet altijd vanzelf. Fietsers die niet zo snel rijden, het zou op sommige plekken en op sommige momenten echt beter zijn, zegt Hendriks. "Zo langzamerhand moeten we aan zo'n maximumsnelheid voor fietsers gaan denken. Ik sluit niet uit dat het zover komt."

Maar hoe dan? Staan er straks agenten met laserguns langs fietspaden, argeloze hardfietsers te bekeuren ten behoeve van hun bonnenquotum? Hendriks: "Ach, handhaven. Met de auto houdt de goegemeente zich over het algemeen aan de maximumsnelheden, terwijl er echt niet op elke straathoek een agent staat."

Hoewel er volgens Wim Bot, beleidsadviseur van de Fietsersbond, betere oplossingen denkbaar zijn, is de bond niet principieel tegen een maximumsnelheid voor fietsers. "In de Grote Marktstraat in Den Haag geldt een adviessnelheid van 15 km/u. Onze Haagse afdeling is daar best tevreden over: het leidt tot minder ergernis tussen winkelende voetgangers en fietsers die onderweg zijn van A naar B."

Amsterdammers zijn geen hardfietsers
Maar die snelheid van 15 km/u lijkt nogal uit de lucht gegrepen. Want hoe snel is veilig? Bot: "Op zeer drukke plekken maakt het echt niet uit of je 14 of 18 km/u rijdt: het kan beiden te hard zijn."

Logistiek deskundige Walther Ploos van Amstel zegt ook dat het niet zo eenvoudig is een veilig maximum te bepalen. "12 km/u kan al te hard zijn."

Daarbij: de Amsterdammer staat al niet bekend als een hardfietser. De groene golven voor fietsers in Kopenhagen zijn bijvoorbeeld afgesteld op en snelheid van 20 km/u, waar de Amsterdamse groene golf op de Raadhuisstraat werd ingesteld op 16 km/u. Snelheidslimieten houden nooit stand, zegt Rob Stomphorst van Veilig Verkeer Nederland. "Soms is simpelweg stapvoets rijden het veiligst. Alles draait om anticiperen en rekening houden met je medeweggebruiker."

Betere routes aanbieden

Ja, zegt Bot, maar dat gedrag valt te sturen door straten beter in te richten. "Een kaarsrecht fietspad nodigt uit tot harder rijden, terwijl dat lang niet altijd veilig is, helemaal niet als dat pad door een gebied gaat dat geldt als verblijfsgebied."

Ploos van Amstel ziet meer in het aanbieden van betere routes voor fietsers. Hij is enthousiast over het verleggen van de doorgaande route voor fietsers die nu nog door de Haarlemmerstraat rijden. "Daar komen er 20.000 per dag doorheen. Die rijden domweg door en vaak te hard. Er zijn al drempels neergelegd om de snelheid eruit te halen, maar dat heeft maar beperkt effect. Bovendien kun je niet te veel drempels leggen, want dan wordt het link voor fietsers."

Als voetganger kom je niet aan de overkant, zegt hij. "Fietsers zijn onderweg, die willen het liefst snel. Het plan om hen om te leiden via een aan te leggen route over de Haarlemmer Houttuinen is heel goed, dan botst het niet met de voetgangers in de winkelstraat."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden