Meer onlinestemadviseurs dan politieke partijen

Inmiddels kunnen kiezers de vele stemwijzers raadplegen voor de Tweede Kamerverkiezingen van 9 juni. Foto ANP

Op wie moet je stemmen bij de aanstaande Kamerverkiezingen? Er zijn ondertussen meer online stemadviseurs dan politieke partijen. Is een gemiddeld verkiezingsdebat nog amusant en informatief, als de uitbaters van online stemwijzers elkaar in de haren vliegen, resteert alleen maar gêne. 'Martkleiders' Kieskompas.nl en Stemwijzer.nl waren deze maand nog niet online, of ze hakketakten er al vrolijk op los.

Volgens André Krouwel van Kieskompas zou Stemwijzer misleidend te werk gaan door partijen de gelegenheid te geven thema's die niet lekker liggen te ontwijken. ''Ik heb er zelf gewerkt dus ik weet dat hun methode bagger is.'' Stemwijzer ontkent de aantijgingen met kracht.

Op het succes van Stemwijzer lijkt de stammenstrijd geen invloed te hebben. Binnen een week was de kiesadviseur al een miljoen keer geraadpleegd. Tijdens de vorige Kamerverkiezingen in 2006 gaf Stemwijzer 4,6 miljoen adviezen.

Stemadviseurs zijn niet onbelangrijk. Vier jaar geleden volgde de helft van de zwevende kiezers het stemadvies op, blijkt uit onderzoek van Motivaction. Dankzij gebruik van kieswijzers was de verkiezingsopkomst drie procent hoger. Vooral lager opgeleiden en jongeren hechten waarde aan het advies van de kieshulpwebsites. Hoogopgeleiden vinden de tests niet genuanceerd genoeg.

De twee ruziënde stemmenadviseurs zijn dan ook al lang niet meer de enigen die de zwevende kiezer op weg helpen - en de kiezer met een voorkeur daarin kunnen bevestigen. Een stortvloed aan kieswijzers overspoelt het web.

Vaak claimen ze de twee marktleiders aan te vullen. Bij Wiekiesjij.nl kunnen kiezers op zoek naar de beste kandidaat. Wereldstemwijzer.nl voegt aan de dertig vragen van stemwijzer.nl nog eens tien vragen over ontwikkelingssamenwerking toe. Bij Welkepartijpastbijmij.nl wordt politieke voorkeur getest aan de hand van stellingen, toegespitst op Tweede Kamerverkiezingen. En de Partijenwijzer.nl koppelt maatschappijvisie aan suggesties voor passende politieke partijen.

Bij Stemmentracker.nl kunnen eigen standpunten vergeleken worden met het stemgedrag van partijen in de Tweede Kamer de afgelopen jaren, zodat valkuilen vol mooie verkiezingsbeloften omzeild worden.

Inmiddels kunnen kiezers de vele stemwijzers raadplegen voor de Tweede Kamerverkiezingen van 9 juni. Daaronder ook Stomwijzer.nl ('voor mensen die geen snars verstand hebben van politiek, maar wel gaan stemmen'). In plaats van wollige stellingen laat de stomwijzer een simpel plaatje zien, van een koe bijvoorbeeld. 'Lief, aaien' dan wel 'Lekker, eten' zijn daarbij de keuzemogelijkheden. Of een foto van de JSF: 'Gaaaaf' dan wel 'Duuuuur'. Bij sommige vragen is er een derde alternatief: 'Moeilijk kiezen? Neem de D66-uitvlucht'.

Vergelijkbaar is de 'koppensneller' op Babalin.com/kieskompas. De site laat alleen foto's zien van Kamerleden zonder de naam of de partij te noemen. Dat levert een stemadvies op 'in minder dan twintig seconden.'

Verschillende leeftijdsgroepen hebben hun eigen stemadviseur. Zoals Kinderstemwijzer.nl, gemaakt door de negenjarig zoon van SP-Kamerlid Arda Gerkens. En voor ouderen is er de wat minder goed bekkende 'programmavergelijker ouderenbeleid' (www.id3.nl/programmavergelijker/pw.asp).

Ook media roeren zich. Radiozender 3FM komt met een partijwijzer op 3fm.nl/seriouspolitics met stellingen over onderwerpen die jongeren belangrijk vinden, zoals onderwijs, drugs- en alcoholbeleid, studiefinanciering en privacy. RTL heeft Depolitiekematchmaker.nl. Aan de hand van hun stemgedrag kunnen kiezers zichzelf langs de meetlat leggen van BN'ers als royaltyroddelaar Peter van der Vorst of voetbalbabbelaar Humberto Tan, dan wel politici of Facebookvrienden die de moeite hebben genomen de test ook in te vullen.

Veel nieuwe stemadviseurs snijden één overheersend thema aan. Zoals Groenekieswijzer.nl, voor kiezers die natuur, duurzaamheid en milieu belangrijk vinden. Of Studentenkieswijzer.nl waarin politieke voorkeur wordt getest aan de hand van stellingen over onderwijs en studentenleven. Om maar te zwijgen van de Cannabis-kieswijzer.nl ('laat je stem niet in rook opgaan') en de stemwijzer voor gamers van het blad Control. Het blad heeft de digitale beloften van de partijen op een rij gezet - in zover beschikbaar. Tot een advies komt het niet, ook omdat de uitgever van Control meewerkte aan het verkiezingsprogram van D66.

www.control-online.nl/politiek
Voor lobbygroepen zijn kieswijzers dé manier om hun mening voor het voetlicht te brengen. Zo is de groene stemwijzer een initiatief van Greenpeace en brengt digitale burgerrechtenbeweging Bits of Freedom zijn Digitalevrijheidswijzer.nl, waarin wordt opgesomd hoe politieke partijen over privacy denken - D66 en GroenLinks komen er nog het beste van af.

De stemwijzer op Stemadvies.info van stichting Maroc.nl richt zich op de tweede generatie allochtonen. Bezoekers kunnen hun mening geven over stellingen over bijvoorbeeld een hoofddoekverbod en huwelijksmigranten.

Politicoloog Martin Rosema is kritisch over de specifieke stemwijzers. ''De studenten- en groene stemwijzer zijn bijvoorbeeld erg eenzijdig. Daar moeten kiezers niet zomaar op af gaan. De brede stemwijzers dienen de democratie beter.''

Groene kiezers kunnen onafhankelijker terecht bij Rankabrand.nl. een onafhankelijke site die merken langs de groene meetlat legt.

GroenLinks is het sterkste groene politieke merk van ons land, de PVV scoort het zwakst. (HERMAN STIL)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden