Plus

Machine wint beton terug 'als een herkauwende koe'

Oud beton hoeft niet langer te worden weggestopt onder nieuwe wegen nu de Amsterdamse Rutte Groep als eerste bouwbedrijf cement eruit kan terugwinnen. De immense CO2-uitstoot bij de productie van nieuw cement kan daardoor omlaag.

De bouwput van Noord-zuidlijn metrostation Rokin in 2011.Beeld anp

Dinsdag werd de machine, die per jaar 130.000 ton beton kan vermalen, officieel gepresenteerd op vastgoedbeurs Provada in de RAI.

Buiten de schijnwerpers is deze 'Smart Liberator' al driekwart jaar in bedrijf aan de Santoriniweg in de Amsterdamse haven.

Volgens de Rutte Groep is het niet minder dan een wereldprimeur. Betonpuin wordt doorgaans wel hergebruikt, maar alleen als fundering van wegen. De Smart Liberator wint uit het puin de drie bestanddelen van beton terug: zand, grind en cement. Voor het eerst kan hiervan weer nieuw beton worden gegoten.

Het vermalen van beton leverde al wel een alternatief op voor zand en grind. Rutte Groep gebruikte dat mengsel al bij de productie van ­betonnen putten voor ondergrondse afvalcontainers, zoals die ook in Amsterdam staan.

"Maar we kwamen niet verder omdat er geen oplossing was voor cement," zegt Youri Rutte, alweer de derde generatie in het als wegenbouwer in Osdorp begonnen familiebedrijf.

Totdat de andere aanpak van de Smart Liberator alsnog het gebruikte cement kon bevrijden uit het betonpuin en als Freement op de markt brengen.

Herkauwen
"De Smart Liberator werkt zo'n beetje als een herkauwende koe," legt Rutte uit. Met veel minder kracht en energie dan gebruikelijk in betonvermalers wordt het puin heen en weer gewreven. "De kiezels in het puin worden als het ware als maalsteen gebruikt."

Cement terugwinnen is de moeite waard: "Bij het maken van beton wordt altijd een overkill aan cement gebruikt." In de traditionele betonvermalers gaat die verloren in het ruige breekwerk dat het grind vrij moet maken. "Bij ons breekt de cementlijm zodat het cement vrijkomt dat opgesloten zit in het beton. "

Het gevolg is dat in de bouw minder nieuw cement nodig is. Dat kan 30 tot 50 procent schelen. Omdat cement wereldwijd goed is voor zo'n 5 procent van de CO2-uitstoot, valt hier veel winst te boeken tegen klimaatverandering.

Dat is ook precies de bedoeling van Ruttes samenwerking met New Horizon Urban Mining, het Brabantse bedrijf dat 'donorgebouwen' ontmantelt en alle bestanddelen zoveel mogelijk hergebruikt. "Zij voorzien ons van zuiver betonpuin en nemen dat terug in de vorm van nieuw beton."

Afhankelijk
New Horizon probeert de bouw circulair te maken door nieuwe grondstoffen te 'oogsten' in slooppanden. "Beton is 45 procent van hun oogst, dus dit is een grote stap op weg naar een circulaire economie."

Dat juist Rutte als eerste aan de slag gaat met de Smart Liberator, heeft veel te maken met zijn onafhankelijke positie als wegenbouwer.

Andere bouwers zijn voor nieuw beton sterk afhankelijk van de leveranciers van cement, volgens Rutte de reden waarom er lange tijd geen belangstelling was voor de machine van uitvinder Koos Schenk.

Maar Rutte verwacht dat nog veel van deze machines volgen. "Wij laten zien dat het werkt. Dan is dit niet meer te stoppen en kunnen ze het niet meer boycotten."Zonnepanelen

Het open oog voor innovatie past bij het familiebedrijf, volgens Rutte. Zijn opa kreeg in de jaren negentig octrooi op de machinale verwerking van betonnen straatstenen, een noviteit die veel hergebruik mogelijk maakte. Later begon Rutte met betonputten voor ondergrondse afvalcontainers, omdat niemand het uit beton gerecyclede zand en grind wilde gebruiken.

De volgende stap dient zich ook al aan. Op den duur zal Rutte Groep het vermalen van beton verplaatsen naar de Achtersluispolder bij Zaandam, de nieuwste locatie van het bedrijf. Op een nieuw terrein komt de energie daar van zonnepanelen. "Daar kunnen we het beton écht duurzaam produceren."

Beeld Het Parool
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden