Leo van Sprang (1932-2016) schroomde niet om een beetje lawaai te maken

Leo van Sprang was journalist, activist, kwartiermaker in de Bijlmer en een van de oprichters van de Stichting Welzijn Surinamers en Antillianen.

Leo van Sprang is op 83-jarige leeftijd overleden. Beeld -
Leo van Sprang is op 83-jarige leeftijd overleden.Beeld -

In de zomer van 1972 bracht een ­delegatie van Nederlandse en Surinaamse parlementariërs een bezoek aan de net opgeleverde Bijlmermeer om met de rijksgenoten daar van gedachten te wisselen over het voornemen van onafhankelijkheid. Terwijl de discussie in het Caribisch Centrum in volle gang was, spijkerden enkele activisten de deur dicht uit protest tegen het gebrek aan voorzieningen voor de Surinamers in de nieuwbouwwijk. Enkele leden van de delegatie wisten via het raam te ontsnappen, de rest moest wachten op de komst van de politie en een timmerman.

Zulke herinneringen haalde Leo van Sprang, een van de activisten, graag gierend van de lach op. Ook op gevorderde leeftijd was het niet moeilijk om de kwajongen in hem te herkennen. Van Sprang was in 1970 naar Amsterdam gekomen nadat hij als journalist en commentator van De Vrije Stem op te veel belangrijke ­tenen was gaan staan. In de Bijlmer werd hij een van de kwartiermakers voor de Surinamers die in de aanloop naar de onafhankelijkheid van 1975 de (sociale) zekerheid van het moederland verkozen boven het avontuur van een zelfstandige natie.

Stichting Welzijn Surinamers en Antillianen
Van Sprang was een van de oprichters van de Stichting Welzijn Surinamers en Antillianen, die zich keerde tegen het algemene opbouwwerk in de Bijlmer en Surinaamse voorzieningen en veldwerkers eiste. Dat gebeurde doorgaans op luid volume. "Wij schroomden niet om een beetje lawaai te maken," vertelde Van Sprang daar enige jaren geleden over. "Zo zijn wij Surinamers. Als je ons een letter geeft, krijg je het hele alfabet ­terug. En het werkte. Nederlanders hebben moeite met een grote bek."

Van Sprang werd de spreekbuis van de groep, en schreef met veel humor en strijdbaarheid de Bijlmer Express vol, het gestencilde maandblad dat in een oplage van tweeduizend exemplaren de achterban op de hoogte hield van de ontwikkelingen in de Bijlmer. De achterban was een snel groeiende groep Surinamers die door de eigen veldwerkers aan een kraakwoning werden geholpen in de flat Gliphoeve. Het welzijnswerk zorgde ook voor meubels om de kale flats aan te kleden, en maakte de nieuwkomers wegwijs in een verder onbekende ­wereld.

Suriname
Ook de banden met Suriname bleven warm. De informele leiders uit de Bijlmer waren nadrukkelijk betrokken bij de staatsgreep van 1980. Van Sprang functioneerde als pr-functionaris in de Bijlmer en begon met steun van de militairen een nieuwe weekkrant, Njoen Srenang, met knipsels uit de kranten. Ook informeerde hij de nieuwe machthebbers over de Nederlandse journalisten die afreisden naar Suriname om over de staatsgreep te berichten. Echt enthousiast was hij alleen over verslaggever Gert van Brakel van Veronica.

Na de decembermoorden van 1982 verbrak Van Sprang alle banden met de militairen. De verklaring dat de vijftien tegenstanders van het militaire regime op de vlucht waren neergeschoten, wilde er bij hem niet in. Ondertussen was ook de klad gekomen in het Surinaamse welzijnswerk. Een solide kasbeheer bleek niet de sterkste troef. Op elk faillissement volgde de oprichting van een nieuwe stichting, tot de rijksoverheid er buikpijn van kreeg en de subsidiekraan definitief dichtdraaide.

Van Sprang verhuisde naar Almere, waar hij met zijn achtste echtgenote een feestzaal begon. Hij raakte verwikkeld met de Stichting Aap in zijn woonplaats, toen deze zijn aap Pietje bij hem uit huis liet halen. De eigenaar stortte zich in een juridisch gevecht dat hij uiteindelijk in zijn voordeel besliste. Pietje overleed kort na zijn terugkeer, maar bleef opgezet de woonkamer sieren. Van Sprang, 29 februari op 83-jarige leeftijd overleden, is vorige week in besloten kring ter aarde besteld.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden