Plus

Langzaam dooft het Philipslicht

Is de beursgang van Philips Lighting vandaag het begin van het einde, of het einde van het begin voor het Philipsconcern?

Philips zoekt nu zijn heil in ziekenhuizen, zorginstellingen en bij medisch bewuste consumentenBeeld Getty Images

Als een hond die de laatste waterdruppels van zich afschudt na een bad in een modderige sloot heeft Philips de afgelopen jaren alle activiteiten waar het niet mee verder wilde, van zich afgeworpen. Activiteiten die niet in een groeimarkt bloeiden, zijn rücksichtslos van de hand gedaan, wat ook een capitulatie is voor de lagelonenconcurrentie uit Azië en China.

Niet alleen kan Philips in de consumentenmarkt niet langer op kosten en kwantiteit concurreren, het kan zich ook niet langer als kwalitatief ('Let's make things better') en innovatief ('Sense and simplicity') in de gunst van de consumenten wentelen.

Electronica
Terecht liet Philips vorig jaar al het toevoegsel 'electronics' in de bedrijfsnaam vallen - als elektronicaconcern kan het bedrijf al lang niet meer worden omschreven.

Geen tv's, geen koptelefoons, geen audio-apparatuur, geen computerchips en vanaf vandaag ook geen lampen meer. Op sommige apparaten die nu door derden worden gemaakt, zoals tv's en audioapparaten, staat nog de Philipsmerknaam, die door het concern is gedegradeerd tot handelswaar.

Computerchips
Sommige verzelfstandigde onderdelen zijn op eigen benen buitengewoon succesvol, zoals de al lang geleden verzelfstandigde activiteiten op het gebied van computerchips (chipmachinefabrikant ASML in 1995 en chipgigant NXP in 2006). Andere leiden onder het fineerlaagje van het Philipsmerk een kommervol bestaan - zoals de tv-tak - wat ook een bewijs kan zijn dat het slim was om eruit te stappen.

Philips zoekt nu zijn heil in ziekenhuizen, zorginstellingen en bij medisch bewuste consumenten, waar het nog wel een naam hoog te houden heeft. Een groeimarkt, waarin het concern een voorsprong heeft op veel concurrenten, zeker waar het gaat om professionele apparatuur zoals MRI-en CT-scanners.

Fruitmand
Maar het is ook een riskante keuze. Van de fruitmand die Philips was, zijn nu alleen de bananen overgebleven. Philips is een mono-economisch bedrijf geworden dat niet langer tegenvallers in de ene activiteit kan compenseren met opstekers elders.

Natuurlijk, voor 'gezondheid' is altijd markt. Vooral de westerse wereld vergrijst en heeft meer behoefte aan zorg, tegen lagere kosten. In Azië explodeert de bevolkingsgroei, met alle gezondheidsrisico's van dien.
Maar de professionele gezondheidsmarkt is wereldwijd een zwaar gereguleerde markt, waar overheden, verzekeraars en medicijnbedrijven de lakens uitdelen. Dat maakt Philips kwetsbaar. Toen ooit de wijze waarop Amerikaanse ziekenhuizen worden gefinancierd veranderde, zag Philips dat direct terug in de orderportefeuille voor medische apparatuur.

En toen onlangs een van de Philipsfabrieken waar medische apparatuur wordt gemaakt moest worden stilgelegd na een vernietigend kwaliteitsoordeel van de Amerikaans gezondheidsautoriteiten, lieten de financiële gevolgen daarvan zich in het hele concern voelen. Nog altijd is de reputatieschade is groot.

Donald Trump
Er hoeft straks met Donald Trump maar een Republikeinse president in de VS aan te treden of Obamacare en Medicaid gaan op de schop en daarmee de wijze waarop Amerikanen zorg ontvangen en ziekenhuizen zichzelf kunnen financieren. Of de Philipsapparaten dan nog zo gewild zijn, is twijfelachtig.

Het concern denkt zich tegen zulke onzekerheden in te dekken door ook in te zetten op het beheer en verwerking van de medische data die daarmee worden vergaard.

Bovendien zet het bedrijf fors in op medische apparaten voor thuisgebruik zodat patiënten - zoals diabetici of hartpatiënten - korter in het ziekenhuis hoeven te blijven of minder vaak bij de dokter langs hoeven.

Philishave
Daarnaast wil het bedrijf een brug slaan met het enig overgebleven onderdeel van het oude Philips, de divisie die keukenapparatuur (Senseo) en verzorgingsapparaten (Philishave) maakt. Philips wil thermometers, weegschalen, elektrische tandenborstels en bloeddrukmeters onderling verbinden en met medisch gevalideerde smartphone-apps en smartwatches combineren.

De vraag is of de consument daar nog wel behoefte aan heeft nu de verkoop van smartwatches al drijft op fitness- en gezondheidstoepassingen. Philips moet opboksen tegen Apple en Samsung, die weliswaar hun gezondheidsclaims niet hard kunnen maken, maar wel op het netvlies staan van de consument.

Lukt die strategie niet, dan zal Philips ook zijn consumententak moeten afschudden en wordt het bedrijf helemaal afhankelijk van zijn medische divisie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden