Plus

Kunstsubsidies onrealistisch: 'Amsterdam schiet in eigen voet'

Het intrekken van subsidie of een aanvraag ervoor niet inwilligen leidt bij een aantal Amsterdamse kunstinstellingen en debatcentra tot protesten. Dit zijn vier ingezonden brieven. 'Dit is niet te verteren.'

Egbert Fransen: 'Elke euro die dus in de stichting wordt geïnvesteerd, komt direct ten gunste van het publieke gesprek' Beeld Floris Lok
Egbert Fransen: 'Elke euro die dus in de stichting wordt geïnvesteerd, komt direct ten gunste van het publieke gesprek'Beeld Floris Lok

Oudgedienden

Het belangrijkste statement van directeur Clayde Menso van het Amsterdams Fonds voor de Kunst in Het Parool was het antwoord op de vraag: hoe zit het met of een aanvrager subsidie echt nodig heeft?

"We hebben daar erg op gelet," legt hij uit "en het zorgt ervoor dat sommige oudgedienden nu niets krijgen. Pakhuis de Zwijger is er zo een. Hetzelfde geldt voor de Nieuwe Kerk. Ze hebben zakelijk gezien een dusdanige positie dat zij structurele ondersteuning niet nodig hebben."

Volgens ons overschat de commissie op onverantwoorde wijze de draagkracht van ons ­cultureel ondernemerschap. Door de tomeloze inzet van het team van onze twee exploitatie-bv's lukt het de facilitaire kosten van de stichting die de publieke programmering voor de stad realiseert tot een absoluut minimum te beperken. Elke euro die dus in de stichting wordt geïnvesteerd, komt direct ten gunste van het publieke gesprek.

Stichting Pakhuis de Zwijger realiseert een programmering met jaarlijks meer dan 500 activiteiten voor ruim 66.000 bezoekers. Het programmeren, samenbrengen en verbinden doen we binnen de stichting met een team van ongeveer vijftien fte's. Het is totaal niet realistisch om aan te nemen dat die bedrijfsvoering gefinancierd kan worden vanuit de winst van de twee exploitatie-bv's. Geloof ons, als dat wel zou kunnen hadden we het allang gedaan.
Egbert Fransen, directeur Stichting Pakhuis de Zwijger

'Het is moeilijk aanwijsbaar wat er precies voor zorgt dat je als luisteraar ineens de tijd vergeet en volledig opgaat in wat er klinkt' Beeld Red Capella
'Het is moeilijk aanwijsbaar wat er precies voor zorgt dat je als luisteraar ineens de tijd vergeet en volledig opgaat in wat er klinkt'Beeld Red Capella

Betoverend

Betoverend Het Fonds Podiumkunsten heeft besloten om geen subsidie meer toe te kennen aan Cappella Amsterdam. Als dat betekent dat Cappella Amsterdam ophoudt te bestaan - en wat kun je anders verwachten wanneer je onaangekondigd vijf ton onder een organisatie wegtrekt? - is dat een grote klap voor iedereen die van ­koormuziek houdt. Want Cappella Amsterdam is het meest avontuurlijke en eigenzinnige ­kamerkoor van Nederland.

Een concert wordt pas echt betoverend als de musici niet alleen hun werk staan te doen, maar als 'het' er is: aandacht, spanning, plezier. Het is moeilijk aanwijsbaar wat er precies voor zorgt dat je als luisteraar ineens de tijd vergeet en volledig opgaat in wat er klinkt. Geen enkel ensemble krijgt dat altijd voor elkaar, maar bij Cappella Amsterdam gebeurt het opvallend vaak. Cappella is het grote voorbeeld voor ons amateurzangers en heeft bovendien haar deuren open voor jong talent. Wij kunnen niet verteren dat Cappella in haar bestaan wordt bedreigd.
Menke van Daalen, Sandra Boersma en ­Lodewijk van der Ree, redcappella.nl

Leo Smit (links) tijdens zijn samenwerking met harpiste Rosa Spier Beeld -
Leo Smit (links) tijdens zijn samenwerking met harpiste Rosa SpierBeeld -

Verboden muziek

Hitlers wens om alle Joden uit te roeien betrof niet alleen hun persoon, maar ook hun bezit, hun werk, hun gedachtegoed. Boeken mochten niet gelezen worden, schilderijen verdwenen uit de musea, muziek mocht niet klinken.

De Leo Smitstichting zet zich al ruim twintig jaar in om de muziek van vervolgde componisten te laten herleven. Slechts zelden is de muziek in druk beschikbaar, sommige werken zijn kladjes die in de concentratiekampen gecomponeerd werden, andere lagen als manuscripten ergens op zolder of zwierven rond bij familieleden.

Met dit materiaal worden concertprogramma's samengesteld die worden uitgevoerd door musici van topklasse. Om de toegankelijkheid zo groot mogelijk te houden zijn de toegangsprijzen laag en wordt de organisatie bewust heel bescheiden gehouden. Dat betekent echter dat de Leo Smit­stichting niet kan werken zonder een bijdrage van de gemeente Amsterdam.

Nu adviseert het Amsterdams Fonds voor de Kunst echter de gevraagde bijdrage voor 2017-2020 niet toe te kennen. Voor ons als familieleden van vervolgde componisten is de muziek van onze dierbaren een van de weinige herinneringen omdat bijna al het andere is verdwenen. Juist Amsterdam, waar velen van hen werkten en optraden, is de plaats waar deze muziek moet blijven klinken.
Joyce Bergman, Bertie van Delden, Mea ­Flothuis, Arthur Frid, Maarten van der Heijden, Corrie Hermann, Shirah Lachmann, Floris van Moppes, Emmy Muller en Juul Muller

GoedeDagvoorzitters Beeld Vakgroep GoedeDagvoorzitters
GoedeDagvoorzittersBeeld Vakgroep GoedeDagvoorzitters

Democratie geschaad

Een democratie kan niet bestaan zonder levendig publiek debat. Online laten we onze tegenstanders graag alle hoeken van de kamer zien. Maar iemand in de ogen kunnen kijken met wie je het hartgrondig oneens bent, is van niet te onderschatten waarde.

Met het stopzetten van de subsidie voor drie debatcentra komt de kwaliteit van publiek debat in de hoofdstad komt zo verder onder druk. De tragiek is dat met het sluiten van debatcentra een stad in haar eigen democratische voet schiet. Omdat volksvertegenwoordigers en hun partijen steeds minder zelf in staat zijn om breed maatschappelijk debat te organiseren, heeft politieke besluitvorming een steeds smallere basis.

Daarom is er een groeiende noodzaak aan alternatieve plekken voor opinievorming.

Omdat onwelgevallige meningen elkaar doorgaans niet opzoeken, hebben debatcentra armslag nodig om elke keer weer een zo divers mogelijk publiek bij elkaar te brengen. De meeste debatcentra heffen wel entree, al is die nooit kostendekkend. Andere inkomsten zijn noodzakelijk om de prijs betaalbaar te houden. Een goed en fair debat heeft vakmensen nodig, zoals programmeurs, technici, barpersoneel en gespreksleiders.

Elke dijkgraaf weet dat je de conditie van dijken continu moet bewaken. Voor debatcentra geldt dat net zo. Eén blik op de maatschappelijke buienradar, en je weet genoeg.
Bart Cosijn, debatleider, bestuurslid van de vakvereniging GoedeDagvoorzitters en initiatiefnemer van de Burgertop Amsterdam

'We zijn het enige theater dat geen huisvestingssubsidie nodig heeft' Beeld Mike¿s Badhuistheater
'We zijn het enige theater dat geen huisvestingssubsidie nodig heeft'Beeld Mike¿s Badhuistheater

Communitytheater

Ook Mike's Badhuistheater komt niet in aanmerking voor subsidie. Een internationale stad als Amsterdam heeft naast voorzieningen voor bezoekers vooral behoefte aan programmering voor mensen uit het buitenland die langer in Nederland verblijven.

Het programma van ­Mike's Badhuistheater is daarop afgestemd en zoekt daarin de niches van de internationale cultuur op. en weet bewoners uit de Oosterparkbuurt én de internationale community uit Amsterdam te bereiken.

Als community theater ontvangen wij 20.000 bezoekers per jaar. Al vijfentwintig jaar. We zijn het enige theater dat geen huisvestingssubsidie nodig heeft en zijn eigen boontjes dopt.

Bij toewijzing van de subsidie aan het Mike's Badhuistheater zou deze alleen aan de kwaliteit van de programmering ten goede komen: voor de buurt, de expats en de amateurkunstenaars. Dit is precies de functie die een buurttheater moet vervullen: cultuur aanbieden voor de buurt en de stad Amsterdam.
Michael Manicardi, Artistiek leider Mike's Badhuistheater

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden