Update

Komst van Nigeriaan was bekend in VS

Obama, die gisteren voor de tweede maal in twee dagen een verklaring aflegde over de mislukte aanslag van eerste kerstdag, zei dat de gang van zaken 'totaal onacceptabel' was. Foto AP Beeld
Obama, die gisteren voor de tweede maal in twee dagen een verklaring aflegde over de mislukte aanslag van eerste kerstdag, zei dat de gang van zaken 'totaal onacceptabel' was. Foto AP

WASHINGTON - Amerikaanse inlichtingendiensten wisten dat Al Qaida in Jemen voorbereidingen trof om een Nigeriaan op pad te sturen voor een terroristische aanslag. President Barack Obama zegt dat er 'systematische fouten' zijn gemaakt.

Volgens The New York Times van woensdag bevatte de informatie vanuit Jemen niet de naam van Umar Farouk Abdulmutallab. Toch hadden meer alarmbellen af moeten gaan: dat Abdulmutallab een gevaar kon vormen, was bekend omdat zijn vader bij de Amerikaanse ambassade in Nigeria had gewaarschuwd voor diens extremistische sympathieën.

Obama, die dinsdag voor de tweede maal in twee dagen een verklaring aflegde over de mislukte aanslag van eerste kerstdag, zei dat de gang van zaken 'totaal onacceptabel' was. ''Was deze cruciale informatie beschikbaar geweest, dan hadden we een duidelijker beeld van de verdachte gehad,'' aldus Obama. ''Dat zou ertoe hebben geleid dat de rode vlag werd gehesen en de man zou nooit zijn toegelaten aan boord van dat vliegtuig naar Amerika.''

De president bezwoor alle betrokken 'op elk niveau' verantwoordelijken te zullen houden voor dit 'potentieel rampzalige veiligheidslek'. Met zijn agressieve toon leek Obama de Republikeinse kritiek op het optreden van de regering te willen pareren. Eerder had minister Janet Napolitano van Binnenlandse Veiligheid gezegd dat 'het systeem had gewerkt', hetgeen door de Republikeinen werd aangegrepen om aan te tonen dat de regering het gevaar van islamitisch terrorisme bagatelliseert.

Obama, sprekend op een marinebasis in Hawaii, waar hij vakantie houdt, zei dat de 'gebreken in ons systeem snel hersteld moeten worden'. ''Er staan levens op het spel.''

De mislukte actie van Abdulmutallab leidt ook tot kritiek op Obama's voorgenomen sluiting van Guantanamo: de Al Qaidatak in Jemen ('Al Qaida op het Arabisch Schiereiland' genaamd) die de Nigeriaan trainde en van explosieven voorzag, wordt geleid door twee voormalige gevangenen van Guantanamo.

Deze twee extremisten, Abu Sufyan al-Shihri en Mazin Salih al-Alawi, werden in 2007 overgedragen aan hun vaderland Saoedi-Arabië, waar ze in een rehabilitatieprogramma werden geplaatst. Vervolgens voegden ze zich in Jemen toch weer bij Al Qaida.

Op grond van die ervaring moet het Witte Huis ervan afzien nog meer Jemenieten te laten gaan, zegt de Republikeinse Afgevaardigde Frank Wolf. Vorige week werden nog zes van hen vrijgelaten, op grond van een vonnis van een federale rechter. ''Dit is een zeer gevaarlijke politiek die de veiligheid van het Amerikaanse volk in gevaar brengt,'' aldus Wolf.

Van de ongeveer 160 gevangenen die nog in Guantanamo worden vastgehouden, is ongeveer de helft afkomstig uit Jemen.

Volgens de Jemenitische minister van Buitenlandse Zaken, Abu Bakr al-Qirbi, bevinden zich in zijn land drie- tot vierhonderd Al Qaida­leden. De minister vraagt de VS en de EU om meer assistentie bij het bestrijden van de terreurorganisatie. ''Wij moeten onze antiterreureenheden uitbreiden, dat betekent meer training, betere uitrusting en materiaal. We hebben een groot tekort aan helikopters.''

Het leger van Jemen is nu met de Amerikanen bezig doelen in kaart te brengen die kunnen dienen voor vergeldingsoperaties tegen Al Qaida. Volgens CNN gaat het om doelen die rechtstreeks in verband kunnen worden gebracht met de actie van Abdulmutallab.

De VS en Jemen zouden een geheim akkoord hebben gesloten over onderlinge samenwerking, waarbij de Amerikanen inlichtingen en wapens leveren. Bij eerdere aanvallen op Al Qaidaschuilplaatsen zijn tientallen extremisten gedood. De Verenigde Staten bevestigt niet officieel aan die aanvallen te hebben deelgenomen, maar insiders gaan daar wel van uit. (HET PAROOL)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden