Kerry: ingrijpen Rusland in Oekraïne zou 'ernstige vergissing' zijn

Militair ingrijpen in Oekraïne door Rusland zou een 'ernstige vergissing' zijn. Dat zei de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken woensdag. Hij reageerde op het besluit van de Russische president Poetin om de paraatheid van de krijgsmacht te testen in het zuiden bij de grens met Oekraïne. Kerry waarschuwde dat er zo een Koude-Oorlogssfeer kan ontstaan.

De Russische president Vladimir Poetin en de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry Beeld epa
De Russische president Vladimir Poetin en de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, John KerryBeeld epa

De gebeurtenissen volgden elkaar ook op woensdag snel op. Rivaliserende Oekraïense groepen die demonstreerden op het zuidelijke schiereiland de Krim zijn met elkaar op de vuist gegaan. Volgens persbureau Interfax is daarbij een dode gevallen.

Ondertussen is er een internationaal aanhoudingsbevel uitgevaardigd voor de verdreven Oekraïense president Viktor Janoekovitsj. Dat meldde de nieuwe procureur-generaal Oleg Machnitski.

Onrust op de Krim

In Simferopol, de hoofdstad van de Krim, gingen tienduizend etnisch-islamitische Tataren de straat op. De Tataren vormen is een kleine inheemse bevolkingsgroep die nog maar mondjesmaat op Krim aanwezig is, mede omdat dictator Jozef Stalin de Krimtataren in 1944 liet wegvoeren. Zij scandeerden leuzen als 'Oekraïne is geen Rusland!' en 'Allahu Akbar!'. Verderop hielden pro-Russische betogers een protest waarbij zij met Russische vlaggen zwaaiden en voor hechtere banden met Rusland pleitten.

Betogers schreeuwden naar elkaar en er vielen enkele klappen, terwijl de politie haar best deed om beide groepen betogers uit elkaar te houden.

'We zijn klaar om te vechten voor Oekraïne en onze Europese toekomst', zei de demonstrant Noeridin Sejtablajev. 'Alleen Rusland kan ons redden van de fascisten in Kiev en de moslimextremisten op de Krim', riep betoger Anton Ljachov die met een Russische vlag zwaaide. De Russische president Poetin kondigde vandaag een paraatheidsoefening aan van de Russische krijgsmacht. De situatie is live te volgen op de site van het Russische RT.

Het was de derde dag op rij dat er op de Krim werd geprotesteerd tegen de nieuwe machthebbers in Kiev. Ongeveer 60 procent van de bevolking van Krim is etnisch Russisch. Zij zijn veelal voor innigere betrekkingen met Moskou. Sommigen pleiten zelfs voor afscheiding van de regio van Oekraïne. De Tataren zijn juist tegen Russische bemoeienis.

null Beeld afp
Beeld afp

Paraatheidsoefening Russische krijgsmacht
De gebeurtenissen waren voor de Russische president Vladimir Poetin reden de Russische krijgsmacht opdracht te geven tot een paraatheidsoefening. Dat zei minister van defensie Sergej Sjoigoe vandaag in een televisietoespraak.

Hoewel Sjoigoe het land niet bij naam noemde, lijken de oefeningen verband te houden met het conflict en de machtswisseling in Oekraïne. De prominente Russische parlementariër Leonid Sloetski zei eerder dat de verdreven president Viktor Janoekovitsj nog steeds het wettige staatshoofd van Oekraïne is. Verder zette hij 'een groot vraagteken' bij de rechtskracht van de besluiten die het Oekraïense parlement sinds de val van Janoekovitsj heeft genomen. Hij beloofde dat Oekraïense Russen in levensgevaar op de bescherming van Rusland kunnen rekenen.

Volgens defensieminister Sjoigoe zijn de trainingen bedoeld om 'de paraatheid van de militairen te oefenen in crisissituaties die de nationale militaire veiligheid bedreigen.' Tijdens de eerste twee dagen zullen de militairen in een verhoogde staat van paraatheid worden gebracht en op schietterreinen oefenen. Op vrijdag beginnen de militaire manoeuvres, die vier dagen duren. Hierbij komen marineschepen van de Noordelijke en de Baltische Vloot in actie. De luchtmacht neemt ook deel aan de trainingen.

Kerry waarschuwt Poetin
Minister Kerry waarschuwde het Kremlin heel voorzichtig te zijn met de beoordeling van de situatie in Oekraïne. Er is geen enkele reden dat de VS en Rusland in 'oude Koude Oorlog-confrontatie' geraken, vindt Kerry.

Kerry beklemtoonde dat Rusland de territoriale onschendbaarheid van Oekraïne moet respecteren en beter moet luisteren naar de Oekraïners die hun wil tot hervormen duidelijk hebben gemaakt.

Het Witte Huis in Washington heeft in een verklaring bovendien beklemtoond dat 'buitenstaanders in de regio' de grenzen van Oekraïne moeten eerbiedigen. De Amerikaanse regering reageerde hiermee op het nieuws dat Rusland troepen in paraatheid brengt met het oog op de toestand in Oekraïne.

Volgens het Kremlin hebben extreem rechtse krachten een politiek akkoord getorpedeerd dat afgelopen week vrijdag in Kiev werd gesloten onder leiding van Europese ministers. In het akkoord werden de belangrijkste eisen van de oppositie ingewilligd. Maar anti-Russische extremisten hebben de macht gegrepen in Kiev, volgens het Kremlin.

Pro-Russische activisten en etnisch-islamitische Tataren raken slaags in Simferopol. Beeld epa
Pro-Russische activisten en etnisch-islamitische Tataren raken slaags in Simferopol.Beeld epa
null Beeld ap
Beeld ap

Arrestatiebevel
Janoekovitsj werd zaterdag door het parlement afgezet en verdween uit de hoofdstad. Hij zou naar de Krim zijn uitgeweken. De nieuwe machthebbers willen Janoekovitsj berechten 'wegens massamoord' omdat hij verantwoordelijk zou zijn voor veel geweld tegen betogers.

De nieuwe leiding in Kiev heeft ook laten weten dat Janoekovitsj door het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag zou moeten worden berecht. Oekraïne is echter niet bij dat hof aangesloten en het is ook niet duidelijk of de vermeende misdaden van Janoekovitsj in Oekraïne kunnen worden berecht en of dat ze vallen onder het ICC.

null Beeld ap
Beeld ap
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden