Update

Karremans niet vervolgd voor rol in drama Srebrenica

Thom Karremans wordt niet vervolgd voor het drama in Srebrenica in 1995. Het Openbaar Ministerie (OM) in Arnhem maakte donderdag bekend af te zien van strafvervolging omdat hij volgens het strafrecht 'niet verwijtbaar heeft gehandeld'. Karremans reageerde 'opgelucht en blij' volgens zijn advocaat Geert-Jan Knoops.

Overste Karremans steekt in 1995 een sigaret op terwijl hij zaterdag bij de poort van het VN-kamp in Zagreb de aankomst van het Nederlandse Dutchbat Konvooi gadeslaat. Beeld ANP
Overste Karremans steekt in 1995 een sigaret op terwijl hij zaterdag bij de poort van het VN-kamp in Zagreb de aankomst van het Nederlandse Dutchbat Konvooi gadeslaat.Beeld ANP

Karremans was commandant van de Nederlandse VN-eenheid in Srebrenica, Dutchbat, toen de moslimenclave in juli 1995 door troepen van de Servische generaal Mladic onder de voet werd gelopen. Duizenden Bosnische moslims werden vermoord. Het OM onderzocht de feiten en zegt nu dat Karremans niet betrokken is geweest bij de misdaden die het Bosnisch-Servische leger toen pleegde.

De aangifte tegen Karremans is gedaan door Hasan Nuhanovic, toen tolk van Dutchbat, en de nabestaanden van Rizo Mustafic (elektricien van Dutchbat). Nederlandse militairen hebben in juli 1995 Mustafic en de broer en vader van Nuhanovic overgedragen aan de Bosnische Serviërs, die hen vermoordden. Behalve tegen Karremans was aangifte gedaan tegen zijn plaatsvervanger Rob Franken en tegen personeelsfunctionaris Berend Oosterveen. Ook zij worden niet vervolgd.

Namenlijst
Muhamed, de broer van Hasan Nuhanovic, kreeg van Franken geen toestemming om op de compound van Dutchbat te blijven toen Mladic vluchtelingen daar weghaalde. Alleen lokaal personeel in dienst van de VN mocht blijven en Franken moest een namenlijst opstellen. Hij was bang dat er represailles zouden volgen als hij Muhamed op die lijst zou zetten. Volgens het OM zat de leiding van Dutchbat zo in de tang bij de Bosnische Serviërs dat Franken een verdedigbare beslissing heeft genomen.

Ook voor de dood van Ibro Nuhanovic, Hasan's vader, houdt justitie de drie mannen niet strafrechtelijk verantwoordelijk. Ibro besloot zijn zoon Muhamed niet alleen te laten gaan en ging met hem mee, samen met zijn vrouw. Karremans, Franken en Oosterveen kunnen niet vervolgd worden voor het besluit van Ibro, die op zichzelf niet in gevaar zou zijn geweest.

De zaak van Rizo Mustafic, de elektricien, is een 'dramatisch misverstand' geweest, meent het OM. Mustafic, die sinds 1994 voor Dutchbat werkte, was officieel niet in dienst van de VN. Daarom zei Oosterveen tegen hem dat hij niet op de compound mocht blijven. Pas toen Mustafic al weg was, vertelde Franken Oosterveen dat de elektricien wel als een lokaal personeelslid werd beschouwd.

Reactie Karremans
Karremans' advocaat Geert-Jan Knoops reageerde positief op het nieuws. 'Het is een zeer belangrijke dag voor hem en zijn vrouw. Maar we moeten afwachten of de nabestaanden nog een beklagprocedure beginnen. Hij vindt het wel onbegrijpelijk dat een besluit zo lang heeft moeten duren.'

Knoops vindt dat de motivering van justitie veel sterker had gekund. 'Met name in het licht van de recente vrijspraak vab Momcilo Perisic door het Joegoslavië-Tribunaal, sneed de aangifte tegen Karremans uit 2010 geen hout. Als je de criteria uit die zaak naast die van Karremans legt, zie je veel parallellen', zei Knoops.

Vakbond
Voorzitter Jean Debie van de militaire vakbond VBM vindt het een 'goed besluit' om Thom Karremans niet te vervolgen. 'Mijn leden en de Dutchbat-veteranen zullen er blij mee zijn.' Vooral veteranen van Srebrenica die nog met psychische problemen kampen zullen opgelucht zijn, meent Debie. Zij werden door deze kwestie steeds weer met het verleden geconfronteerd.

Debie kan niet inschatten wat de gevolgen waren geweest als Karremans was vervolgd. Wel weet hij dat de afspraken voor missies zijn verbeterd sinds het drama in Srebrenica. Tegenwoordig hebben volgens hem militairen alle middelen ter beschikking om hun missie tot een goed einde te brengen.

Duidelijkheid
Het ministerie van Defensie is blij dat betrokkenen weten waar ze aan toe zijn. Het is goed dat deze beslissing duidelijkheid biedt voor betrokkenen', laat een woordvoerder van het ministerie weten. Meer wilde hij niet kwijt over de zaak.

Karremans was commandant van de Nederlandse VN-eenheid in het Bosnische Srebrenica toen deze in 1995 door Servische troepen werd veroverd. Duizenden Bosnische moslims werden daarna vermoord.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden