PlusTen Slotte

Karel Dibbets 1947-2017: 'Briljant wetenschapper en een gulle man'

Ze had hem willen vertellen dat ze hem had voorgedragen voor een Erepenning van de Faculteit Geesteswetenschappen, maar hij overleed een dag eerder.

Karel Dibbets Beeld Liesbeth Dingemans
Karel DibbetsBeeld Liesbeth Dingemans

Julia Noordegraaf, hoogleraar Digitaal Erfgoed aan de UvA, nomineerde Karel Dibbets nadat zij het beheer van zijn filmdatabank Cinema Context dit jaar van hem had overgenomen.

Dibbets was een van de belangrijkste geschiedschrijvers van de Nederlandse film. Als wetenschapper aan de UvA zette hij film op de kaart van het cultuurgeschiedenislandschap. Noordegraaf beschrijft hem als 'een zeer scherpe geest, innemend en markant op een manier die aan ­Orson Welles doet denken'.

Unieke encyclopedie
Met Cinema Context ontwikkelde Dibbets een unieke encyclopedie van de Nederlandse filmcultuur. In de databank is informatie verzameld over Nederlandse bioscopen, films en filmmakers sinds 1896. Dibbets noemde de website bij de onthulling in 2006 'een Hubbletelescoop die ­patronen van filmbezoek zichtbaar maakt'.

Voor Noordegraaf was het een grote eer toen Dibbets haar vroeg Cinema Context over te nemen. "Het is een database die zijn weerga in de wereld niet kent. Karel heeft er jaren aan gewerkt. De hele site is online openbaar toegankelijk. Wat dat betreft was hij heel voorzienig. Een digitale wetenschapper avant la lettre." Ze zal de database de komende jaren aan de UvA uitbreiden.

Dibbets werd geboren in Weert. Eind jaren zestig kwam hij naar Amsterdam, waar hij zijn loopbaan begon aan de Nederlandse Filmacademie. Na het behalen van zijn diploma maakte de filmliefhebber aan het begin van de jaren tachtig de overstap naar de UvA, waar hij economische en sociale geschiedenis studeerde.

Enorm netwerk
In 1983 werd Dibbets docent filmgeschiedenis aan de Faculteit Geesteswetenschappen. Hier droeg hij bij aan de ontwikkeling van de studie Film- en Televisiewetenschappen en later de afdeling Mediastudies.

"Het is bijzonder om te zien hoeveel er in binnen- en buitenland loskomt nadat hij is overleden" zegt Noordegraaf. Ook Ivo Blom, docent kunst en cultuur aan de Vrije Universiteit, die door Dibbets werd begeleid bij zijn proefschrift, roemt het enorme netwerk van Dibbets.

"Zijn vele verschillende werkzaamheden en genereuze persoonlijkheid zorgden hiervoor." Zowel Noordegraaf als Blom verwijst ook naar Dibbets als epicurist, "het genot van gezelschap werd bijna altijd vergezeld door een goede maaltijd" vertelt Noordegraaf.

Gulle man
Mike Peek, filmrecensent voor onder andere Het Parool, werkte samen met Dibbets. Hij noemt hem 'een briljant wetenschapper, maar ook een heel lieve, gulle man'. "Nadat we samen een conferentie hadden georganiseerd, suggereerde hij dat ik naar Rome zou gaan om 'ter plaatse te onderzoeken hoe het met de bioscoopcultuur is gesteld'. Wat een verkapte manier was om mijn vakantie te ­betalen."

Ook jonge mensen, studenten aan het begin van hun carrière of jongeren in nood, konden op steun van Dibbets rekenen. Hij steunde jarenlang het UAF, de stichting voor vluchtelingstudenten en vroeg volgens Blom steevast op zijn verjaardag 'of zijn vrienden een donatie wilden maken'.

Dibbets is na een lang ziekbed op 28 mei overleden in Amsterdam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden