Kabinet zet noodmaatregel in als zorgwet opnieuw sneuvelt

Het kabinet Rutte-II is na drie dagen van diepe crisis over de verworpen zorgwet van minister Edith Schippers van Volksgezondheid ontsnapt aan een voortijdig einde. De regeringspartijen VVD en PvdA bereikten vannacht een compromis waarmee de crisis werd bezworen en een dreigende val van het kabinet werd afgewend.

PvdA-leider Diederik Samsom (links), vicepremier Lodewijk Asscher, minister president Mark Rutte en minister Edith Schippers van Volksgezondheid tijdens het debat in Tweede Kamer. Beeld anp

De crisis ontstond afgelopen dinsdag in de Senaat toen een wetsvoorstel over zorgpolissen werd weggestemd. Drie PvdA-senatoren waren daar mede debet aan. Ze stemden tot verrassing van de coalitie tegen. De VVD eiste vervolgens van PvdA-leider Diederik Samsom en PvdA-vicepremier Lodewijk Asscher dat die het probleem intern zouden oplossen.

Dat vereiste lange gesprekken met de 'dissidente' PvdA'ers Guusje ter Horst, Adri Duivesteijn en Marijke Linthorst. Zij hadden principiële bezwaren, maar bleken vannacht tevreden over de wijzigingen die Schippers bereid was te maken. Een garantie dat de drie het aangepaste wetsvoorstel wél zullen steunen, weigerden ze te geven, maar het kabinet vertrouwt er na de gesprekken op dat het goed komt.

Mocht de Senaat de nieuwe wet opnieuw wegstemmen, dan zal het kabinet met de Tweede Kamer in overleg gaan over een oplossing. Die uitweg is gevonden in een zogeheten Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB), zei PvdA-leider Diederik Samsom in het Kamerdebat dat volgde op de deal tussen VVD en PvdA.

Kritiek oppositie

Zo'n AMvB is een uitwerking van een wet waarvoor geen instemming van de Tweede en Eerste Kamer nodig is. Samsom en VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra verdedigden die optie, maar kregen veel kritiek van de oppositie, ook van de bevriende fracties (D66, ChristenUnie en SGP).

Oppositiepartijen spraken over een truc (SP), een dreigement (D66), een list om de Senaat te omzeilen (GroenLinks) of vroegen zich af of het staatsrechtelijk wel zuiver is (ChristenUnie). Alexander Pechtold (D66) zei er wel bij dat hij de wet inhoudelijk niet anders zal beoordelen dan eerder, toen hij vóór was.

Volgens VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra is de noodweg hypothetisch maar staatsrechtelijk wel correct en afgestemd met de landsadvocaat. Samsom zei dat de doelen van de zorgwet (betere zorg tegen minder kosten) te belangrijk zijn om te laten schieten. 'Dus als het met een hele mooie wet niet lukt, dan ga je het doen met een AMvB die minder fraai is, maar wel de doelen dichterbij brengt.'

ChristenUnie-leider Arie Slob (links), VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra, SGP-fractievoorzitter Kees van der Staaij en D66-leider Alexander Pechtold voor aanvang van het debat in Tweede Kamer. Beeld ANP

Arie Slob van de ChristenUnie zei dat hij de nieuwe zorgwet niet zal steunen als het kabinet die blijft koppelen aan een Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB). De ChristenUnie is wel bereid 'met een open houding naar de nieuwe wet te kijken'. Maar de koppeling met de AMvB, daar wil Slob vanaf. 'Als de wet twee keer wordt weggestemd, is dat een politieke werkelijkheid die je uiterst serieus moet nemen', vindt Slob.

ChristenUnie-leider Arie Slob (rechts) in gesprek met D66-leider Alexander Pechtold. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden