Plus Interview

Jos Kottmann strikte 140 dj’s voor zijn lens

In twaalf jaar fotografeerde Jos Kottmann (37) honderdveertig dj’s. Tijdens ADE presenteert hij zijn boek DJ Faces. ‘Het gaat niet om de dj’s, het gaat om mij.’

Carl Cox. Beeld Jos Kottmann

“Frankie Knuckles, daar baal ik nog steeds van,” zegt Jos Kottmann. “Hij is de godfather van de housescene, het is alsof hij house heeft bedacht. Mijn boek is een geschiedenisverhaal en Frankie Knuckles hoort daarbij, hij is ­onmisbaar.” Toch behoort Knuckles niet tot de honderdveertig portretten die prijken in DJ Faces, het fotoboek dat Kottmann donderdag in het Art Hotel presenteert. De ­fotograaf, een vader uit Rotterdam en minnaar van het nachtleven, probeerde in de afgelopen twaalf jaar zijn helden, muziekmakers tegen hij wie hij opkijkt, te portretteren. Namen als Derrick May, Carl Craig, Marshall Jefferson en Laurent Garnier; Kottmann wrong zich in allerlei bochten om ze te strikken.

“Het is geen kwestie van ‘even een afspraak maken’. Het management van zo’n artiest werkt zelden mee. Sommige dj’s hebben er geen zin in, anderen zijn juist heel makkelijk. Maar zelfs een bevestigde afspraak is geen garantie,” vertelt hij. “Als ik bij de artiest ben, kan de afspraak plots geannuleerd worden.”

Studio 54

Kottmann vertelt enthousiast, zelfs als hij het heeft over de ochtend dat hij door de sneeuw, bij ­code rood, van zijn woonplaats Rotterdam naar ­Amsterdam reed om Nicky Siano te fotograferen en Siano bij aankomst vond dat hij te moe was voor een foto en ­besloot naar zijn hotel te gaan om bij te slapen. “Ik mocht ’s avonds terugkomen om te horen dat ­Siano geen tijd had en eerst ging optreden. ­Sommige mensen zouden denken: fuck you, lul, dan maar geen foto. Maar het gaat niet om de dj’s. Het gaat om mij. Dit is mijn project, ík wil dit.”

Michel de Hey. Beeld Jos Kottmann

Het leven van Kottmann bestond lange tijd uit twee ­dingen: geen enkel feestje missen en alles met zijn camera vastleggen. “Het heeft iets magisch, dat nachtleven. House, disco: ik heb me verdiept in hoe die scenes zijn ­ontstaan.”

De fotograaf reisde naar Amerika om plekken als het legendarische Studio 54 te bezoeken, waar iconen ­zoals ­Siano vroeger draaiden. “Zelfs al bestaat het niet meer en is de plek inmiddels niet terug te herkennen, de magie is blijven hangen.”

Op de gok

Gestaag kreeg Kottmann, die als modefotograaf werkt, steeds meer artiesten voor zijn lens. Als het management de boot afhield of niet reageerde op zijn verzoeken, trok de fotograaf zelf, op de gok, naar de locatie waar de dj zou ­optreden. Ook als dat in Duitsland, Spanje, Zwitserland of Amerika was. “Ik weet ook wel dat ik de kosten die ik heb gemaakt nooit ga terugverdienen, ik wilde dit heel graag doen. En het moet goed zijn.”

Osunlade Beeld Jos Kottmann

Kottmann wilde twee jaar geleden al een boek uitbrengen, maar had geen idee hoe je dat moest doen. “Ik hoopte dat een uitgever spontaan op me af zou stappen en alle ­foto’s van me zou overnemen en bundelen tot een boek.” Dat ­gebeurde echter niet. Kottmann geeft het boek uit in eigen beheer; de overwaarde van het huis dat hij met zijn vrouw had verkocht, investeerde hij in mensen die hem hielpen bij het ontwerp en de productie van het boek en hij exposeert zijn ­foto’s op Amsterdam Dance Event.

“Ik ben vaker afgewezen en gekwetst, ik heb vrienden gemaakt, ik heb zelfs mensen gestalkt, zo graag wilde ik dit project laten slagen.” De vrouw van dj Jeff Mills vroeg ­Kottmann hen alsjeblieft met rust te laten. “Hij had het niet nodig, zei ze. Maar het ging niet om hem. Ik had hem wél nodig voor het historische document dat ik maak.”

Nieuwe vrienden

Op de verjaardag van zijn dochter wacht Kottmann zelfs urenlang voor de booth van Jeff Mills. Tevergeefs. Om acht uur ’s ochtends was de dj klaar met draaien en sneakte via een trappetje achterin weg. Ik ging moe en teleurgesteld naar huis, naar de verjaardag van mijn dochter.

Twaalf jaar fotograferen leverde Kottmann ook nieuwe vriendschappen op, zoals met de Amerikaan ­Derrick May. Acht jaar lang probeerde hij hem voor zijn lens te krijgen en hield zijn mangement dat tegen. Tot hij hem zelf sprak en bij May thuis mocht langskomen in Detroit. “Hij was heel enthousiast en zegt nu dat ik de ­beste ­foto’s ooit van hem heb gemaakt. Dat is wel heel bijzonder.”

Derrick May. Beeld Jos Kottmann

May schreef het voorwoord van DJ Faces, dat vanaf vandaag verkrijgbaar is. “Het boek is af. Of, nou ja, het is nooit af. Er komt een deel twee, ik ben nog lang niet klaar. Maar ik ben wel trots op het resultaat, dit deel is met trots ­afgerond.”

Zonder Frankie Knuckels? “Ja… Dat verhaal, het is zo jammer. Via zijn management in Italië en Amerika probeerde ik al een tijdje een afspraak te maken met de Amerikaanse dj, maar hij wilde maar niet en ik wist niet waarom.” Als de fotograaf Knuckles tegenkomt tijdens ADE stapt hij op hem af. “Ik stelde me voor, maar Knuckles wist wie ik was. Hij zei: ‘Jij bent Jos Kottmann. Ik vind je foto’s niet mooi. Je fotografeert mensen niet zoals zijn.’ Van ­andere dj’s hoorde ik juist het tegenovergestelde. Ik snapte er niets van, ik was gekwetst en stond met tranen in mijn ogen.”

Carl Craig. Beeld Jos Kottmann

De fotograaf stelde voor een test te doen en de foto’s niet te gebruiken als hij ze niet mooi vond. “Maar Knuckles ­wilde dat niet. ‘Als ik straks dood ben, weet ik niet wat er met het beeld gebeurt,’ zei hij.”

Een jaar later, in 2013, kwam de fotograaf de dj opnieuw ­tegen. “Hij bood zijn excuses aan. Hij zei letterlijk: sorry, het was niet zo bedoeld. Achteraf hoorde ik dat de dj net zijn voet had verloren door zijn suikerziekte en daarom zo bot was.”

De twee probeerden een datum te prikken en maakten een afspraak in september, op een maandag in Londen. Maar als Kottmann na meerdere belletjes niets meer hoort, besluit hij niet naar Londen te vliegen. “Ik wilde niet van alles boeken zonder bevestiging. Dagenlang hoorde ik niets, tot die dag zelf. Hij belde me om te vragen waar ik was – tja, in Rotterdam.” We zouden een nieuwe ­afspraak maken, maar dat is er nooit meer van gekomen. Hij overleed op 31 maart 2014, een half jaar na onze afspraak. Toen ik het las, schoot ik vol. Knuckles zal altijd in mijn boeken ontbreken.”

Jos Kottmann Beeld Tjitske Agricola
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden