Plus

Jolene: tienermoeder, F-Side-lid én afgestudeerd in psychologie

Kind van ex-verslaafden, tienermoeder, F-Side-lid én afgestudeerd in de psychologie: het bijzondere leven van barvrouw Jolene Niedick leende zich prima voor een documentaire.

Jolene Niedick: 'Mensen zeiden: jij kan niet eens normaal lullen, hoe wil je gaan studeren?'Beeld Ivo van der Bent

De première in Tuschinski begon wat chaotisch. Jolene Niedick (36) had de avond ervoor speciaal vrij genomen, maar kon het niet laten toch de stad in te gaan. Twee uur had ze geslapen.

Terwijl de hele zaal vol zat, stond zij buiten te wachten op haar vriend - hij moest nog een overhemd kopen - en haar twee dochters, die zich nog aan het optutten waren.

Bijzonder was het wel. Haar vrienden van de F-Side hadden haar staan opwachten met fakkels. Het tramverkeer in de Reguliersbreestraat hadden ze voor de gelegenheid eigenhandig gestremd.

Vreemd om zichzelf om het witte doek te zien vond Jolene het niet. De beelden had ze nooit eerder gezien ('nooit om gevraagd'), maar ze was heel blij met het eindresultaat. "Je loopt letterlijk met me mee. Dat vind ik knap gemonteerd."

Voor haar nieuwe vriend was het een ander verhaal. Hem had ze eigenlijk nooit verteld over haar heftige verleden. "Toen dacht ik wel: misschien had hij hem eerst even moeten zien. Waarom ik er nooit over heb verteld? Ik wil hem er niet mee belasten."

Bikini
Jolene is een echte rauwdouwer met een plat Amsterdams accent, een doorrookte stem en overal tattoos. Geboren in de Kadijkenbuurt, opgegroeid als kind van twee ex-verslaafde ouders, op haar zestiende moeder geworden, lid van de F-Side, barvrouw in een stripclub op de Wallen én afgestudeerd in de psychologie.

Ze worstelt met een agressieprobleem en het feit dat ze is verlaten door haar stiefvader, de gewezen verslavingstherapeut Keith Bakker.

Het idee voor een documentaire over haar leven ontstond in een koffiehuis in de Van Wou­straat, waar ze had afgesproken met fotograaf Elza Jo van Reenen. Ze wilde een portretserie maken van Jolene, ook met een foto in bikini.

Terwijl ze aan het praten waren, stelde Van Reenen voor om een documentaire te maken. Dat was altijd al haar droom geweest en het leven van Jolene was er geknipt voor. Voor Jolene was het vooral een opluchting. "Alles beter dan een foto in bikini."

Intiem portret
De documentaire werd een intiem portret, waarbij Van Reenen met de camera meekijkt over de schouder van Jolene.

De eerste scène is meteen een heftige. Jolene staat bij haar auto, die is gemolesteerd door haar vriend. De banden zijn lekgestoken, de ramen aan diggelen geslagen. "Mijn ex vindt mij niet zo aardig meer," antwoordt ze op de vraag van documentairemaakster Elza Jo van Reenen wat er is gebeurd.

Later in de documentaire is te zien hoe Jolene zich met haar dochters in haar huis schuilhoudt terwijl haar vuurwapengevaarlijke vriend op de deur beukt. Hij wordt opgepakt door de politie en krijgt celstraf. Daar overlijdt hij een paar maanden later geheel onverwacht.

Nu heeft ze weer een vriend ('ik heb nog nooit zo'n bijzonder iemand ontmoet'), maar in de documentaire zweert Jolene dat ze nooit meer een relatie wil. Na de zoveelste gewelddadige ex is ze er klaar mee.

"Dat ik altijd slechte mannen aantrok, heeft te maken met een laag zelfbeeld. Zij bevestigen dat. Ik heb dat altijd al gehad. Volgens een psychiater komt het doordat mijn moeder tijdens haar zwangerschap van mij aan het afkicken was van de heroïne. Doordat haar lichaam hunkerde naar drugs, voelde ik als ongeboren kind al dat iets anders belangrijker was dan ik."

Agressieprobleem
Het leidde tot een agressieprobleem, dat haar op haar twintigste bij de F-Side bracht. Jolene werd rustig van het veld en als ze haar handen kon stukslaan.

Als de andere leden van de F-Side op afspraak gingen vechten, bleef ze thuis ('dat blijft een jongensding'), maar bij rellen stond ze vooraan. "Ik vind het echt iets heel moois. Je bent er de avond van tevoren, je kijkt welke wegen je kan lopen, welke stenen los zitten. Als het losgaat en je hoort het glasgerinkel en sirenes, prachtig."

"In het supportershonk van Ajax keek ik altijd wie het dichtst bij de muur stond. Dan nam ik een aanloop en gaf ik diegene een kopstoot en een lowkick in z'n maag. Vond ik leuk. Of ze dan niet boos werden? Ik zei altijd dat ze het moesten zeggen als ze er niet van gediend waren."

Een paar jaar geleden realiseerde Jolene zich dat ze moest veranderen. Ze besloot een studie psychologie te gaan doen aan de Hogeschool van Amsterdam. "Daar leer je jezelf echt kennen. Mensen verklaarden me voor gek. Ze zeiden: jij kan niet eens normaal lullen, hoe wil je gaan studeren? Dat motiveerde me alleen maar meer."

De studie deed ze met vallen en opstaan. Vooral schrijven bleek lastig, omdat ze vooral spreektaal kent. Extra lessen academisch schrijven boden soelaas. "Ik zocht gewoon op in dat boek hoe ik een zin academisch moest beginnen. Daarna zocht ik een synoniem voor mijn eigen woord. Zo heb ik mijn hele studie gehaald."

In de documentaire vertelt ze hoe ze is verlaten door haar stiefvader Keith Bakker, die ze papa noemt. Na de scheiding van haar moeder is hij met de noorderzon vertrokken. Een tegoedbon voor een dagje uit die hij haar gaf toen ze 14 jaar was, heeft ze altijd bewaard.

Hunkeren naar Keith Bakker
De documentaire sluit af met een bezoek aan hem in zijn woonplaats Saint-Tropez. Jolene verandert van een stoere, robuuste vrouw in een klein meisje dat zichtbaar hunkert naar de liefde van degene die ze altijd als vader zag.

Aanvankelijk wilde Bakker niet meewerken aan de documentaire, maar uiteindelijk zegde hij toe. "Ik zei dat ik er niet in wilde hebben dat hij een stommerd is, maar gewoon dat ik van hem hou. Mijn band met hem is sindsdien hersteld. De haat is weg."

Jolene hoopt dat ze met de documentaire mensen kan motiveren om te veranderen en problemen uit het verleden op te lossen. "Voor mij was dat stukje met mijn vader ontzettend belangrijk."

Jolene, NPO2, maandagavond om 20.55 uur.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden