Indianenverhalen rond vaccinatie

''Als het kwaad had gekund, hadden we de prik echt niet aan zoveel meisjes gegeven.'' Foto ANP/Ed Oudenaarden Beeld
''Als het kwaad had gekund, hadden we de prik echt niet aan zoveel meisjes gegeven.'' Foto ANP/Ed Oudenaarden

Indianenverhalen die de rondte doen over het hpv-vaccin tegen baarmoederhalskanker worden geloofd door veel tienermeisjes. Daardoor laten veel minder meisjes dan verwacht zich inenten. 'Ze stoken elkaar op,' zegt Marina Conyn, hoofd vaccinaties van het RIVM.

Veertig procent van alle dertien- tot zestienjarigen laat zich niet inenten. Een tegenvaller?
"We weten dat mensen altijd even aan een nieuw, onbekend vaccin moeten wennen. Honderd procent opkomst is dan niet haalbaar, helemaal niet voor een prik die op eigen initiatief moet worden gehaald. We hadden gehoopt dat zeventig procent van de meisjes gehoor zou geven aan onze oproep. Dat dat er nu minder blijken te zijn, valt natuurlijk tegen. Zorgelijker is de reden waardoor ze zich laten tegenhouden: door indianenverhalen. Hierdoor wordt veel meisjes bescherming onthouden."

Waar komen de fabeltjes vandaan?
"Er gaan kettingbrieven met verkeerde informatie rond via de e-mail. De Nederlandse Vereniging Kritisch Prikken heeft van ons net een boze brief gekregen omdat die onzin verspreidt, en zelfs op scholen worden leerlingen soms verkeerd voorgelicht."

"Op de school van mijn nichtje verkondigde de lerares Nederlands dat ze zich nooit zou laten vaccineren. Er zijn ook docenten die hun leerlingen niet uit de les lieten gaan om een prik te halen. Belachelijk. Je gaat ervan uit dat in ieder geval scholen zo veel verstand hebben dat die zich niet laten meesleuren door waanzin."

Of jullie hebben de mensen niet goed genoeg voorgelicht.
"Er is weinig mis met onze campagne. Er is alleen een hele sterke anticampagne aan de gang. We krijgen boze brieven, bijna bedreigingen, met de vraag hoe wij het in ons hoofd halen de vaccinaties uit te voeren. Verkeerde berichten verspreiden zich snel: 'van de prik kun je ziek worden' en: 'in andere landen zijn al meisjes overleden door de vaccinatie'. Pertinente onzin, maar mensen worden er bang van."

Is dat zo gek? De langetermijneffecten zijn bijvoorbeeld nog niet bekend.
"Dat klopt, maar dat is bij bijna alle nieuwe vaccins het geval. Dat wil niet zeggen dat het onveilig is. Er is veel onderzoek gedaan voordat het vaccin op de markt kwam. Als het kwaad had gekund, hadden we de prik echt niet aan zoveel meisjes gegeven. We weten dan wel niet helemaal zeker dat het vaccin echt baarmoederhalskanker voorkomt, maar we weten wél dat het voor zeventig procent tegen de voorstadia van de kanker beschermt. Het is dus ook heel aannemelijk dat het de ziekte tegenhoudt. Moeten we dan vijftien jaar wachten met inenten terwijl mensen er nu baat bij kunnen hebben?"

Waarom geloven toch zo veel mensen de indianenverhalen?
"Pubermeisjes stoken elkaar op, dat hoort nu eenmaal bij de leeftijd. En voor veel mensen blijkt baarmoederhalskanker toch een ver-van-mijn-bedshow. Raak je nu besmet met het virus, dan kún je er jaren later kanker door krijgen. Mensen denken nu dat dit hun niet zal overkomen, en beseffen dan misschien niet dat het vaccin nu al nodig is. Als de kans bestond dat ze vandaag nog ziek zouden worden, zou iedereen het wel weten. Dan gaat het inenten zonder gemopper." (ANNEMIEKE KOOPER)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden