Plus

In Gidsland wordt de Nederlandse volksaard venijnig gefileerd

In Gidsland wordt Nederlandse volksaard op venijnig-hilarische wijze gefileerd. Zodra er werkelijk iets aan de hand is, maken we een zootje van dat hele gegids, concludeert toneelschrijver Nathan Vecht. Wat rest is loos geklets.

Het is verbluffend hoe Vecht de verschillende idiomen van zijn personages weet te vangen in dialogen Beeld Sanne Peper

Gidsland - zo noemde Nederland zich nog niet eens lang geleden, en dat was zonder ironie. De hele wereld hoefde alleen nog even te worden ­zoals wij, dan kwam het allemaal wel terecht.

Gidsland is ook de titel van de nieuwe Mugmetdegoudentand-voorstelling, waarin de Nederlandse volksaard op venijnig-hilarische wijze wordt gefileerd. Want zodra er werkelijk iets aan de hand is, maken we een zootje van dat hele gegids, concludeert toneelschrijver Nathan Vecht. Wat rest is loos geklets.

Politieke hoofdpijndossiers
Met zijn stuk schreef Vecht een geslaagde opvolger van Kunsthart, de gelauwerde persiflage op de botsing tussen de kunstwereld en ons bestuurlijke poldermodel. Nu staan er gewichtiger zaken op het spel: de herplaatsing van vijfhonderd uitgeprocedeerde asielzoekers, de Groningse gaswinning en de daaruit volgende huizenschade.

Politieke hoofdpijndossiers zijn het en Vecht zit opnieuw boven op de actualiteit: "Wat betekent onverveerd?" dramt de puber in de verzakte Groningse woonboerderij tegen haar moeder ter voorbereiding op haar Wilhelmusles. Bezoekend asielzoeker Ammar weet het, met dank aan zijn inburgerings­cursus.

Net als Kunsthart hakt Vecht Gidsland op in drie delen: er is de geheime kabinetsbijeenkomst waar over de vluchtelingencrisis wordt gesproken. Er is de YouTubende onderzoeksjournalist, gedreven op jacht naar een plekje bij de publiek omroep. En er is de alleenstaande Groningse moeder die vecht voor een schadevergoeding voor haar kapotte huis.

Hilarische uitschieters
Guy Clemens, Anniek Pheifer, Xander van Vledder en Ilke Paddenburg schakelen bedreven tussen hun rollen. Timing, stembuigingen, mimiek - alle vier de acteurs zijn volleerd in hun licht karikaturale spel, met enkele hilarische uitschieters van Paddenburg.

Het is verbluffend hoe Vecht de verschillende idiomen van zijn personages weet te vangen in dialogen. Iedere platitude, elke holle frase is raak. Van de staccato sprekende hospitality manager tot de nichterig-joviale documentairemaker des vaderlands.

Taal is waar het in deze actuele komedie om draait en in die taal schiet Nederland tekort, is de boodschap. Niet alleen politici en tv-bobo's blijven steken in krachteloos jargon, ook de gefrustreerde burger komt niet verder dan een klaagzang op repeat, waardoor op zich steekhoudende argumenten aan betekenis verliezen.

Taal is failliet
Lineke Rijkxman geeft in haar regie alle ruimte aan de tekst, maar voegde subtiele geestigheden toe.

Vecht laat de drie losse scènes culmineren in een televisieoptreden waar minister, volkszanger en boze Groningse moeder elkaar treffen onder leiding van de tot presentatrice gepromoveerde onderzoeksjournalist. Tijdens de ontsporende uitzending leggen inhoud en feiten het definitief af tegen gewichtloze oneliners en lege vragen als 'hoe voelt dit nu voor jou?'

Ooit was taal een middel om problemen te doorgronden en oplossingen te formuleren. Maar de taal is failliet, gereduceerd tot marketingproza en talkshowpraat. Die verbale teloorgang wordt misschien wel het treffendst verbeeld in de door Van Vledder vertolkte zomerhit, bestaand uit slechts één woord: Oladiee.

Gidsland

Door Mugmetdegoudentand
Gezien 11/10, Toneelschuur Haarlem
Te zien in vandaag Toneelschuur Haarlem, 8/12 Schouwburg Amstelveen, 16/1 t/m 3/2 Bellevue

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden