Idioten willen geschiedenis uit het onderwijs halen

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column.

Theodor Holman Beeld Wolff

Ik had strafwerk. "Je vader had een vader en een moeder. Die hadden ook weer een vader en een moeder. Dat is één generatie. Reken uit hoeveel voorouders je dertig generaties geleden had," zei mijnheer Van Schaik (geschiedenis, nota bene).

Die rekensom leek me niet moeilijk. Bij elke generatie verdubbelde gewoon het aantal mensen. Maar ik kwam steeds weer uit op - pakweg - een miljard mensen. Zo veel mensen waren er zo'n 750 jaar geleden niet op aarde. Hoe kon dat?

Ik weet het antwoord niet, maar ik herinner me wel dat mijnheer Van Schaik - die het volgens mij ook niet helemaal wist - mij indringend aankeek en zei: "Het kan dus niet anders dan dat we allemaal familie van elkaar zijn. Iets van Julius Caesar zit in jou, maar ook iets van Herodotus of van Nero."

"Of van Adolf Hitler," zei ik.
"Dat is juist."
"Bij u dus ook."
"Hou daar rekening mee."

Het maakte indruk: ik ging geschiedenis studeren. En steeds dacht ik als ik weer een historische schoft tegenkwam: "Benieuwd wat ik van je geërfd heb."

Nu zijn er idioten, zoals de intellectueel met emeritaat Paul Schnabel (wiens stamboom de mijne dus ook ergens kruist), die geschiedenis uit het onderwijspakket willen halen.

Hoe dom kun je zijn?

Nu hoor ik ook weleens: "Maar wat moeten al die nieuwe Nederlanders met onze geschiedenis, wat hebben zij met Willem van Oranje of met de Holocaust? Jij interesseert je toch ook niet voor het Rashidun-kalifaat, dat was van 632-661?"

Nou... eigenlijk wel, als ik IS wil begrijpen. Maar daar gaat het niet om.
Ik geef toe dat de bestudering van de geschiedenis zo iets als nationalisme kan bevorderen, maar het kan in dezelfde mate nationalisme ontkrachten.

Geschiedenis is voor elke historische kwaal een medicijn, zonder een placebo te wezen. Geschiedenis is de grootste hulpbron voor welke samenleving dan ook. Wie geen geschiedenis heeft, bestaat niet.
Geschiedenis heeft geen doel, maar wel zin. Je hebt het nodig om welke moraal dan ook te verfijnen.

Er zijn staten die hun historische monumenten opblazen, hun geschiedenissen wegretoucheren, veranderen of domweg ontkennen.
Maar ook zij worden geschiedenis om te bestuderen, om lessen uit te trekken, om te gebruiken en te misbruiken voor volgende generaties.

Want, maak eens het volgende strafwerk: hoeveel mensen wonen er op onze aarde over dertig generaties?
Allemaal verwanten.

t.holman@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden