Plus

Huurders op Java-eiland in de knel: 'Er zit er maar één ding op: Amsterdam uit'

Huurders met een middeninkomen kunnen door huurverhogingen amper hun huis nog betalen. Zo ook op Java-eiland; bewoners zoeken hun heil elders.

Egon Hogenboom Beeld Rink Hof

"Mensen met normale inkomens kunnen hier niet meer wonen," zegt Frank van Hoorn van huurdersvereniging JR Java. "We zitten allemaal op de pijngrens."

De vereniging vertegenwoordigt 250 leden onder de 726 huurders van woningeigenaar Bouwinvest in meerdere wooncomplexen.

Probleemgevallen
Van Hoorn ziet het eiland veranderen. "Mensen worden de stad uitgejaagd. Wat we overhouden zijn expats, en jongeren die een woning delen via friendscontracten en ieder tot zevenhonderd euro betalen."

De probleemgevallen zijn mensen die begonnen te huren in het middensegment: tussen 710,68 euro en 971 euro. De laatste jaren zijn de huren sneller gestegen.

Veel huurders betalen inmiddels rond de 1200 of 1500 euro. Daar komt jaarlijks tachtig euro bij, vijf procent plus een procent inflatievergoeding. Hun salarissen en pensioenen stijgen niet of dalen. De huur neemt elk jaar een hap uit hun inkomen.

Doorsnee Nederlandse inkomens
Als zittende huurders vertrekken, wordt de huur met dertig procent verhoogd. Dat houden de meeste gewone gezinnen niet langer dan twee jaar vol. Van twee gezinnen weet Van Hoorn dat ze vanwege de hoge huur zijn weggegaan. Het ene gezin gaat iets kopen in Zaandam, het andere huurt elders in Noord-Holland.

JR Java liet onafhankelijk onderzoek doen onder tweehonderd van de zevenhonderd huurders van de Woonbond. De conclusie was dat vrijwel alle huurders, 92 procent, problemen hebben met betaalbaarheid. En 56 procent zegt binnen twee jaar weg te zijn. "De doorsnee Nederlandse inkomens zijn hier niet op berekend," zegt Van Hoorn. "Zij kunnen niet op tegen wat bijvoorbeeld expats betalen."

Remmen los
De gemeente Amsterdam heeft in 1998 bij deze woningen op het Java-eiland in de erfpachtvoorwaarden vastgelegd dat de huren tien jaar gematigd mogen stijgen. Sinds 2008 zijn volgens JR Java de remmen los. Huurstijgingen liepen op van 2 naar 3, naar 5 procent plus inflatie.

Inmiddels neemt de leegstand op het eiland snel toe. 14 procent van de huizen in het Oostelijk Havengebied valt onder dure huur - meer dan twee keer zoveel als gemiddeld: van de 423.785 huizen in heel Amsterdam valt niet meer dan 6 procent in de vrijehuursector.

Ook zouden sociale problemen ontstaan. De samenstelling van de bevolking verandert. Er zitten jongeren in seniorenwoningen. Hun gedrag lijkt op dat van studenten: ze leven 's nachts en slapen overdag. Ook zou de sfeer in de buurt achteruitgaan - gesprekken tussen buren gaan alleen nog maar over de huur.

Overspannen woningmarkt
JR Java is ook niet te spreken over de manier waarop verhuurder Bouwinvest met huurders omgaat. Die zou hebben gesteld dat de huren doorstijgen tot de verhuurder met onacceptabele leegstand wordt geconfronteerd. "Maar de staat van onze woningen en het onderhoud rechtvaardigt deze huren niet," zegt Van Hoorn.

"De prijzen houden alleen verband met de fantastische locatie en de overspannen woningmarkt. Als serieuze huurdersorganisatie worden we door de verhuurder afgewimpeld met mensen die niets te zeggen hebben. Beheer doet MVGM Vastgoedmanagement, die elk jaar Bouwinvest schrijft dat de markt de huurverhogingen rechtvaardigt."

Bouwinvest stelt dat de gevraagde huren meebewegen met de markt. Woordvoerder Nicolette Klein Bog: "Vanaf 2011 zijn we bezig de huren naar een marktconform tarief te brengen. De gemiddelde verhoging bleef na 2011 beperkt tot maximaal 5 procent." Dat ligt onder de stijging die contractueel was toegestaan.

Egon Hogenboom (71)

"Ik verhuisde zestien jaar geleden naar het Java-eiland. Het was een rustige, gezellige wijk met betaalbare huizen."

"Maar dat verandert, vooral de laatste jaren. De huur stijgt enorm en veel buren hebben besloten om weg te gaan. Er komen steeds meer expats in de woningen en de samenstelling van de buurt verandert. Niet ten goede: de meeste nieuwe huurders komen en gaan. Echt een gezellig buurt is het niet meer. Sommige van mijn vroegere buren zijn naar het goedkopere IJburg verhuisd, anderen hebben een woning gekocht."

"We hebben met de huurdersvereniging een brief naar de verhuurder gestuurd, waarin we ervoor pleiten de huurstijging te beperken. Tevergeefs."

"Een huis kopen in Amsterdam zit er voor mij niet in. Een hypotheek krijg ik niet. Sinds ik met pensioen ben, gaat mijn inkomen er jaarlijks eerder op achter- dan op vooruit. Maar voor een sociale huurwoning verdien ik te veel. Als de huur blijft stijgen, zit er maar één ding op: Amsterdam uit."

Masha Spits (37)

"Ik ben geboren en getogen Amsterdammer, en woon sinds zeven jaar met mijn vriend en twee kinderen op Java-eiland, nadat we eerst in Geuzenveld hadden gewoond. Toen we hier introkken, woonden er veel andere jonge gezinnen om ons heen. Het was een kinderrijk yuppeneiland. We betaalden 750 euro per maand, goed te doen met onze modale inkomens."

"Maar de huur is elk jaar met dik 50 euro per maand gestegen, we zitten nu op 1050 kaal. Als dat zo doorgaat, en dat zit er dik in, kunnen we het echt niet meer betalen. Je ziet dat ook in ons appartementencomplex. Het laatste jaar loopt het leeg. Wij zelf hebben met pijn in het hart besloten naar Assendelft te verhuizen. Volgende maand zijn we weg."

"Als we de keuze hadden, zouden we in Amsterdam blijven. Ik ga de stad missen, het fietsen naar werk en naar vrienden. Maar het eiland ook. Het is een klein dorp, dat stiekem in Amsterdam zit. Java­eiland is nog steeds, een droomlocatie."

Masha Spits Beeld Rink Hof
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden