Plus

Hoog bezoek: Belgisch koningspaar komt naar Amsterdam

De Belgische koning en koningin, Filip (56) en Mathilde (43), zijn vanaf maandag in Nederland voor een driedaags staatsbezoek. 'Máxima en Willem-Alexander, dát vinden ze leuke mensen in België.'

Koning Filip met zijn vrouw Mathilde, 'de x-factor van het koningshuis'Beeld AFP

Zul je net zien: komt de koning aller Belgen naar Nederland, verschijnt er een onderzoek dat in Vlaanderen nog minder dan de helft van het volk voorstander is van de monarchie. Drie op de tien hebben slechts vertrouwen in hun vorst, een kwart wil de monarchie het liefst meteen afschaffen.

'De enigen die nog fel voor het koningshuis zijn, blijken oudere, gelovige vrouwen met een lagere opleiding,' schreef columnist Jo de Poorter met nauw verholen genoegen in het showbizzblad Dag Allemaal. 'En daar worden er nu ook niet echt veel meer van bijgemaakt.'

Het zit de Belgen ook niet mee. Met afgunst kijken ze naar de noorderburen, waar onze eigen Willem-Alexander tegenwoordig door het leven gaat als een toegankelijke, vlotte, losjes opererende monarch. Dan Filip. "Het blijft een houterige, stuntelige figuur," zegt royaltywatcher Wim Dehandschutter van Het Nieuwsblad.

In België staan de mensen wat lauw tegenover het koningshuis, zegt specialist Brigitte Balfoort met gevoel voor understatement. Ze schreef al twee boeken over Filip en één over diens flamboyante vader, Albert II. "In het bourgondische herkennen we ons wel," zegt ze. "Maar met Filip is het vooral afstandelijk en grijs."

Kleurloos
Duidelijker is de Nederlandse koningshuiskenner Marc van der Linden: "De monarchie interesseert de Belgen geen bal."

Máxima en Willem-Alexander, dat vinden ze leuke mensen, zegt Van der Linden. "Maar als de Belgen naar hun eigen koning en koningin kijken, zien ze saaie mensen die moeite hebben om iets te zeggen." Filip de Kleurloze.

Bang voor zijn eigen schaduw, aldus publicist en criticaster Jan Van den Berghe.

"Hij kan het niet, hè," sprak wijlen hofmaarschalk Herman Liebaers in 1990. Nooit is de koning van België meer van die kwalificatie afgekomen. "Laten we eerlijk zijn," zegt Van der Linden. "Hoe sympathiek ik de man ook vind, als België voor een president kiest, zou hij niet door de eerste selectie heen komen."

De arme Filip. Opgevoed onder de vleugels van zijn oerconservatieve, katholieke oom koning Boudewijn, omdat zijn ouders Albert en Paola het veel te druk hadden met hun huwelijksproblemen om zich te bemoeien met hun kinderen. Liefdeloos, uitbesteed aan betaald personeel, beschermd en wereldvreemd.

Oom Boudewijn
Als Boudewijn in 1993 onverwacht en kinderloos overlijdt, denkt hij koning te worden. Niemand had hem verteld dat achter zijn rug om besloten was die eer aan zijn vader te gunnen, omdat die wél beschikte over zelfvertrouwen en levenswijsheid.

Drie jaar later beweert hij publiekelijk alsnog klaar te zijn voor de troon, waarmee hij vooral het tegendeel bewijst. Legendarisch worden zijn blunders. "Prettige vakantie gehad?" vraagt hij aan een journalist die net terug is uit de burgeroorlog in Rwanda. En tegen de voorzitter van een stembureau: "Komt u hier dikwijls?"

Een ondernemer die in anderhalf jaar tijd voor de zesde keer met Filip op handelsmissie was geweest, zegt in De Standaard: "Net als de vorige keren zei hij tegen mij: 'Ik ken u. Wat doet u?'"

Rust kwam er pas in 1999, als de adellijke Mathilde d'Udekem d'Acoz ten tonele verschijnt, de stijlvolle en toch ingetogen koningin van België met wie hij vier kinderen kreeg. Al is de eerste openbare kus er eentje op haar wang, de 39-jarige Filip bloeit helemaal op en wint bij het volk aan geloofwaardigheid.

"Ze is de x-factor van het koningshuis," zegt Dehandschutter.

Foutloos parcours
Sinds hij drie jaar geleden dan toch eindelijk koning van België mocht worden, heeft hij 'een foutloos parcours gelopen', zegt Balfoort. Filip spreekt tegenwoordig zelfs een heel geslaagd mondje Nederlands. In een officiële biografie liet het hof schaamteloos weten dat de nieuwe koning 'een passie voor filosofie en haar geschiedenis' heeft en dat hij zich heeft verdiept 'in de Griekse klassieke beschaving'.

De Vlaamse royaltywatchers zijn het over één ding in elk geval eens: van zijn familie moet hij het nog steeds niet hebben. "Toen zijn vader Albert tachtig werd," zegt Balfoort, "gaf hij zonder medeweten van Filip een uiterst openhartig interview. Twee dagen later heeft Filip een raadslid van zijn vader ontslagen. Die heeft hem daarop meteen weer in dienst genomen."

Dehandschutter: "Albert houdt maar niet op over zijn pensioen van ruim negen ton. Dat vindt hij veel te laag."

Terwijl Albert nog altijd in een smakeloze strijd is verwikkeld met zijn vermeende buitenechtelijke kind, grossiert ook broer Laurent, het zwarte schaap van de familie, in schandalen en schandaaltjes.

"De enige op wie hij altijd terug kon vallen, was zijn zus Astrid," zegt Dehandschutter. "Maar die heeft er ook schoon genoeg van. Op de laatste nationale feestdag verscheen ze niet op het defilé van haar broer. Ze gaf de voorkeur aan een volksdansfestijn."

Het Belgische koningspaarBeeld AFP

Programma

Filip en Mathilde worden maandag welkom geheten op de Dam door Willem-Alexander en Máxima. Na inspectie van de erewacht en ontvangst in het Koninklijk Paleis legt Filip een krans bij het Nationaal Monument.

's Middags is het gezelschap te vinden in het Vlaams Cultuurhuis de Brakke Grond en, aansluitend, bij Euronext. De dag wordt afgesloten met een staatsbanket in het Koninklijk Paleis.

Dinsdagavond bieden de koning en koningin der Belgen in het Muziekgebouw aan 't IJ een concert aan met onder meer het Nationaal Orkest van België.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden