Plus

Hoe wordt leiding gegeven aan de controles rond Schiphol?

Niet Amsterdam, maar de relatief kleine gemeente Haarlemmermeer is betrokken bij de verscherpte controles rond Schiphol. Die geven een grimmig beeld. 'We zijn steeds bezig met de vraag: wat kan er gebeuren?'

Leden van de Marechaussee voeren controles uit bij voertuigen rond de luchthavenBeeld Evert Elzinga / ANP

Al vijf dagen hebben automobilisten op weg naar Schiphol te maken met verscherpte controles door de marechaussee, maar naar de precieze aard van de dreiging is het gissen.

De NOS berichtte maandag over een steekproefsgewijs onderzoek naar vuurwapens, maar ook daarover wil de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding geen uitsluitsel geven.

Veiligheidsregio
De gesignaleerde dreiging heeft nog niet geleid tot het in werking stellen van de protocollen van de veiligheidsregio Kennemerland, waar Schiphol onder valt, met de burgemeester van Haarlem aan het hoofd.

Binnen een veiligheidsregio werken diensten uit verschillende gemeenten samen in het geval van een ernstige calamiteit. De coördinatie van de recente controles rond Schiphol is in handen van de burgemeester van Haarlemmermeer, de officier van justitie en de marechaussee.

In april van dit jaar kwam het operationele team van de veiligheidsregio wel bij elkaar, toen een dronken Pool met rugzak op de luchthaven voor een mogelijke terrorist werd aangezien. "Het is een afweging die elke keer opnieuw moet worden gemaakt," zegt woordvoerder van de veiligheidsregio Dick Kol. "In dit geval heeft de marechaussee op basis van informatie van het ministerie van Veiligheid en Justitie besloten dat deze acties nodig zijn."

Het besluit om niet op te schalen zegt mogelijk iets over de aard van de dreiging. Normaal gebeurt dat snel bij Schiphol.

De veiligheidsregio's in het land kennen vijf schalen voor de inschatting van de risico's en alleen op de luchthaven wordt de eerste schaal standaard overgeslagen. "Schiphol is het brongebied, maar de lucht heeft een veel groter effectgebied, zoals wij dat noemen. Daarom schalen wij sneller op."

Geoliede machine
Als dat gebeurt, komt binnen dertig minuten een vijftal leidinggevenden van de verschillende hulpdiensten bijeen in een commando­wagen ter plaatse. Kol: "Daar wordt minstens elk half uur vergaderd over de situatie en de te nemen maatregelen." Het operationele team staat onder leiding van een teamleider die contact onderhoudt met de burgemeester van de betreffende gemeente.

De betrokken leidinggevenden worden voortdurend getraind op de uitoefening van hun werk, zegt Kol. "Op vliegtuigincidenten, maar ook op terreur. We zijn steeds bezig met de vraag: wat kan er gebeuren? Na de aanslagen op Zaventem hebben we contact gehad met de Belgische collega's om te vragen naar hun ervaringen. Waren er problemen met de telefonie? Dan gaan wij kijken naar een oplossing."

De veiligheidsregio is een geoliede machine, zegt Kol. Om die reden ziet hij ook geen reden voor een nieuwe discussie over een grotere rol voor Amsterdam. "Kennemerland heeft geen hoofdstad, maar wel Schiphol en Tata Steel in IJmuiden."

Kol: De betrokken leidinggevenden worden voortdurend getraind op de uitoefening van hun werkBeeld Remko de Waal / ANP

Stad speelt geen rol

Schiphol behoort sinds 2008 tot de veiligheidsregio Kennemerland. Dat ging niet zonder horten of stoten: toenmalige burgemeester van Amsterdam Job Cohen trachtte in 2007 met zijn ambtsgenoten uit Haarlem en Haarlemmermeer om Amsterdam in geval van een ramp een coördinerende rol te geven. Ook de provincie Noord-Holland vond het voor de hand liggen dat Amsterdam de leiding neemt bij een ernstige calamiteit op de luchthaven. Brandweerkorpsen en ambulancediensten uit de regio zouden daarom een organisatie moeten vormen.

Minister van Binnenlandse Zaken Guusje ter Horst voelde daar destijds niets voor en legde de verantwoordelijkheid voor rampen op of rond Schiphol bij de veiligheidsregio Kennemerland, waar de burgemeester van Haarlem de baas van is.

Een woordvoerder van burgemeester Eberhard van der Laan zegt dat de samenwerking met de veiligheidsregio Kennemerland goed is. PvdA-raadslid Sofyan Mbarki vindt het logisch dat ­Amsterdam een grotere rol krijgt bij de veiligheid op Schiphol. "Wij hebben veel meer slagkracht," zegt hij. Bovendien houdt de veiligheid op Schiphol direct verband met Amsterdam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden