PlusColumn

Hoe te betuttelen zonder ophef

Michiel Couzy Beeld Wolff
Michiel CouzyBeeld Wolff

We leven in het tijdperk van de betutteling. Van het grote verbieden. Als het aan ons kabinet ligt, mogen we niet meer ongestoord roken en worden we vaker op de vingers getikt als we fastfood naar binnen werken.

Van Europa mogen we geen wattenstaafjes meer gebruiken.

Ook Amsterdam kan er wat van. In Artis gaat een rook- en blowverbod gelden, dat ook al van kracht is in speeltuinen en op sportvelden.

Kinderen mogen geen ballonnen oplaten tijdens evenementen. Nieuwe toeristenwinkels in de binnenstad? Niks daarvan. Een viswinkel in de Leidsestraat moet dicht omdat die kibbeling verkoopt. De bierfiets is verbannen uit het centrum en een bakkerij die tafeltjes neerzet voor een kopje koffie, krijgt hand­havers op visite.

En nu moeten de I amsterdamletters op het Museumplein ook nog weg.

De overheid, landelijk en ­lokaal, is terrein aan het terugwinnen als reactie op een tijdperk waarin juist het marktdenken zegevierde.

Het idee dat de markt beter functioneert dan de overheid, leidde er in Amsterdam toe dat de stad uitgroeide tot een marketingproduct, met bijbehorende letters voor het Rijksmuseum. De commercie kreeg ruim baan om de binnenstad te veroveren en een ziekenhuis viel in handen van ondernemers en aandeelhouders en ging deze week failliet.

De verkiezingsoverwinning van GroenLinks, tegenstander van het marktdenken, is een signaal dat veel Amsterdammers hier genoeg van hebben.

Voor de liberalen onder ons: wees gerust, na verloop van tijd leidt de inefficiëntie van de overheid tot zoveel ergernis dat het marktdenken vanzelf weer aan populariteit wint.

De overheidsbetutteling leidt tot discussie, getuige het debat over de letters van I amsterdam, die plotseling populair zijn.

Aan deze discussie ligt iets groters ten grondslag: links maakt in de stad de dienst uit en dat leidt tot ergernis bij rechts Amsterdam. Straks mogen we hier helemaal niets meer in deze stad. Niet voor niets sprak De Telegraaf twee dagen na de installatie van het nieuwe gemeentebestuur al van 'Stalingrad aan de Amstel'.

Maar laten we niet vergeten dat het grote verbieden in Amsterdam al is aangevangen onder een van de meest liberale colleges uit de geschiedenis.

Dat de viswinkel in de Leidsestraat geen kibbeling mag verkopen, is het gevolg van een besluit van een D66-wethouder, met steun van VVD in het vorige college. Deze liberale broeders legden ook de bierfiets aan banden. Het rookverbod van Artis is een initiatief van D66. Eric van der Burg, ex-wethouder van de VVD, wilde rokers zoveel verboden opleggen dat die geen sigaret meer konden opsteken in een 'rookvrije stad'.

Deze maatregelen maakten veel minder discussie los. Dat komt door de praktische benadering van D66 en VVD. Het is te druk, dus doen we daar wat aan. Roken is slecht voor kinderen, dus verbieden we het in speeltuinen. Dat roept weinig weerstand op, zelfs onder liberalen.

Probleem bij linkse partijen is dat hun verboden gepaard gaan met Grote Woorden. 'Het grootkapitaal rukt op', 'ongebreidelde marktwerking maakt de stad kapot', dat soort uitspraken. Als Femke Roosma (GroenLinks) haar betoog om de letters weg te halen van het Museumplein had beperkt tot de drukte in de stad, had ze minder weerstand opgeroepen dan met de opmerking dat I amsterdam staat voor individualisme.

Grote woorden roepen weerstand op, want mensen voelen zich in de hoek gedrukt of ­maken zich op voor een ideologische strijd. Verbieden zonder al te veel poeha gaat een stuk makkelijker.

Politiek verslaggevers Michiel Couzy en Ruben Koops belichten beurtelings op zaterdag in 'Republiek Amsterdam' een politiek onderwerp uit de stad.

Reageren? m.couzy@parool.nl

null Beeld Steen
Beeld Steen
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden