Hoe immoreel is de Panamaroute?

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column uit Het Parool.

Theodor HolmanBeeld Wolff

Voortdurend wordt er door de PvdA, GroenLinks en de SP op gewezen dat het moreel verwerpelijk is wanneer men via een Panamaconstructie minder belasting betaalt.

Als ik het goed heb, luidt hun redenering zo: door via Panama met de belasting te rommelen, onttrek je geld aan de gemeenschap dat bedoeld is voor de zorg, de defensie, het onderwijs, de wegen, etcetera.

Maar als een bedrijf een Amerikaans bedrijf is, moet dat dan hier of in de VS belasting betalen? Of stel dat het een Nederlands bedrijf is, maar de directeur is Amerikaans en de raad van commissarissen bestaat uit Chinezen, aan wie moet dat bedrijf dan belasting betalen?

Als ze te veel belasting betalen, zeggen die commissarissen: "Laten we verhuizen naar China, of Panama, of Sint Maarten, want dat is voor ons miljoenen voordeliger."

Is dat moreel verwerpelijk? Is het niet zeer begrijpelijk? Als commissaris heb je de plicht het bedrijf goed te controleren.

Neem Apple. Een miljardenbedrijf. Dat zoekt vast via onze Zuidas en andere sluip-door-kruip-doorconstructies de mogelijkheid zo min mogelijk belasting af te dragen.

Een schande? Misschien. Maar Apple zorgt ook voor miljoenen voor medisch onderzoek en stopt tevens miljoenen in onderwijs, en Bill Gates, oprichter van concurrent Microsoft, is één van de grootste weldoeners ter wereld.

Wat moreel juist of niet juist is, wordt in zekere zin door onze democratie bepaald. Een linkse regering zal heel andere zaken immoreel vinden dan een rechtse regering. We stemmen elke vier jaar en moeten vervolgens leven met een compromis. Dus ook met een moreel compromis.

Dat is er de oorzaak van dat je je belastingstelsel wel transparant kunt maken, maar nooit moreel in evenwicht.

Wat we nu moreel juist vinden, vinden we over vier jaar weer verderfelijk.

Wie meent dat zijn belastinggeld verkeerd wordt besteed, zal eerder geneigd zijn naar Panamaconstructies te zoeken. Als dat mag, is het dan moreel verwijtbaar?

Het klinkt mooi: geld naar zorg, onderwijs, defensie, openbaar vervoer, maar niet iedereen heeft hetzelfde mensbeeld. De een wil meer geld voor kunst, de andere wil geld om asielzoekers buiten de deur te houden. En er is maar één taart te verdelen.

Er zullen kortom altijd landen zijn waar je met je geld heen kunt vluchten. Per slot van rekening verdienen die landen er ook nog wat aan.

Kijk naar ons.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden