PlusAnalyse

Hoe 'hoodvlogs' een perfect middel werden om te treiteren

De treitervloggers uit Zaandam zijn de bekendste hangjongeren van Nederland. Vanavond eist de oppositie in de raad het aftreden van de burgemeester. Hoe een paar etters het land de stuipen op het lijf jagen.

Ismail Ilgun (l) in een van zijn 'hoodvlogs', die op YouTube circulerenBeeld YouTube

De Vomar in Zaandam is onderwerp van een nationale discussie. Waar gaat die eigenlijk over? Over beleidsresistente en bloedirritante jongens, zoveel is duidelijk, maar staat dit voor een groter probleem of is dit gedrag van alle tijden?

In zijn vlogs toont Ismail Ilgun, het stralende middelpunt van alle ophef, 'het leven van de straat', zo zegt hij zelf. Dat leven bestaat voornamelijk uit rondhangen, stoer doen en etteren: agenten uitdagen, mensen intimideren; op een filmpje kreeg een supermarktbezoeker een klap. Je zal er je boodschappen maar moeten doen.

Tegelijkertijd: Nederland kent wel grotere misstanden en er lopen grotere boeven rond dan Ilgun. Maar sinds de nationale media het 'vlogtuig' uit Zaandam in het vizier heeft en zijn filmpjes op YouTube honderdduizenden keren bekeken zijn, is Ilgun uitgegroeid tot een ster, zij het van een bedenkelijk allooi.

Serieus scheldwoord
Als hij door zijn wijk Poelenburg slentert ("gewoon relaxen, we houden het rustig") komen kleine jongetjes hem een handje geven. Permanent willen journalisten hem vragen stellen en deze week zou hij in pyjama zijn opgepakt, wat zijn status in de buurt ongetwijfeld tot nog grotere hoogte zal doen stijgen. Ilgun zat vanmorgen nog in voorarrest.

Rechtvaardigen zijn 'hoodvlogs' alle aandacht? Volgens criminoloog Jan Dirk de Jong is er sprake van morele paniek die op een groep jongeren wordt geprojecteerd. "Dit zijn geen loverboys, geen inbrekers, geen drugdealers. Op sommige filmpjes zie je dat ze ook positieve dingen doen."

Niet dat De Jong de overlast die Ilgun en zijn vrienden veroorzaken wil bagatelliseren, anno 2016 is 'wegkijker' een serieus scheldwoord. Maar dat zelfs premier Rutte zich geroepen voelt om de groep 'tuig van de richel' te noemen, vindt hij wel erg ver gaan. "Op die manier geef je die jongens de kans om zich als Che Guevara's neer te zetten."

Beelden van de 'hoodvlogs' van Ismail IlgunBeeld YouTube

Bovendien bemoeilijkt de mediahype die is nu ontstaan een oplossing. Die vergt volgens De Jong een heel lange adem. "De burgemeester wordt onder grote druk gedwongen om harde maatregelen te nemen. Maar als over twee weken alle cameraploegen weg zijn, is de overlast echt niet opeens ten einde."

Morele paniek
Waar overlast van hangjeugd van alle tijden is - denk aan de nozems, de pleiners en de dijkers - net als de zorgen en de verontwaardiging van oudere generaties, is het trots filmen van het wangedrag een nieuw fenomeen.

Maar eigenlijk is ook hier weinig nieuws onder de zon, zegt media­wetenschapper Linda Duits. "Deze vlogs jagen volwassenen de stuipen op het lijf, omdat ze het niet begrijpen." Ze noemt de ophef een 'perfecte casestudy' van hoe technologische vernieuwingen tot morele paniek en hysterie leiden.

Beelden van de 'hoodvlogs' van Ismail IlgunBeeld YouTube

"Jongeren kunnen zich niet meer met muziek afzetten tegen oudere generaties. Vijftigers en zestigers luisteren ook naar popmuziek. Dezelfde bravoure die je in hiphopteksten vindt, zie je nu terug in die vlogs. Jongeren willen ermee choqueren, en dat lukt ze ook nog."

Tijdelijk
Ook Duits wil de problemen met de hangjeugd in Zaandam niet kleiner maken dan ze zijn, maar volgens haar gaat alle beroering eigenlijk om iets anders. "Iets bedreigt onze samenleving." Dat 'iets' kent meerdere facetten: angst voor het onbekende, criminaliteit, allochtonen, nieuwe technieken waar we weinig van afweten.

Duits verwacht dat de opwinding over jongeren die hun geklier op internet zetten van tijdelijke aard is. "We stellen nu weer even vast waar we staan, zodat we daarna weer door kunnen. En over een paar jaar zijn vaders ook aan het vloggen en dan is het voor de jeugd niet interessant meer."

Beelden van de 'hoodvlogs' van Ismail Ilgun, waarin hij praat met raadslid Juliëtte Rot. Zij heeft aangifte gedaan van bedreigingBeeld YouTube
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden