PlusAchtergrond

Hoe de paasdeal van 50Plus als een kaartenhuis in elkaar stortte

De top van 50Plus kwam op tweede paasdag bijeen om een einde te maken aan onrust over de ambities van voorzitter Geert Dales en de besluitvorming richting de verkiezingen. Nog geen dag later zegde het leeuwendeel van de Kamerleden het vertrouwen in Dales op.

Henk Krol (rechts) feliciteert Geert Dales met zijn partijvoorzitterschap tijdens de Algemene Vergadering van 50Plus in 2018. Daarachter Kamerleden Martin van Rooijen en Léonie Sazias, die inmiddels beiden het vertrouwen in Dales hebben opgezegdBeeld ANP

Geert Dales heeft maandagochtend heerlijk uitgeslapen, iets dat hij niet vaak doet. Dan komt er plots een telefoontje: op dringend verzoek van partijleider Henk Krol moet er die middag nog bij oprichter Jan Nagel in Hilversum gepraat worden over de ontstane perikelen bij 50Plus. Dales laat zich op zijn vrije middag door zijn man naar de woning rijden, want het gedoe van de laatste tijd moet uit de wereld. En die kans ligt nu eindelijk open, want er ligt een compromis op tafel.

Eerder dat weekend slaat Dales nog beslist een uitnodiging voor zo’n overleg op het partijbureau af, omdat Nagel een aantal heftige zaken op de agenda wil zetten. De zaak zou ‘in brand staan’ en daarom moet er nodig worden overlegd over onder meer ‘het opzeggen van het vertrouwen in de partijvoorzitter’ door een groepje leden in het land, ‘zelfpijping’ en ‘de partijvoorzitter versus Corrie van Brenk’ (een Kamerlid met wie Dales ruzie blijkt te hebben).    

Al eerder rumoer

Vorige maand ontstond er bij andere 50Plus-leden al rumoer toen partijleider Henk Krol in het AD een oproep deed aan voorzitter Geert Dales om na de verkiezingen van volgend jaar maart Tweede Kamerlid te worden. Die ruimte is er, omdat de termijn van Dales als partijvoorzitter iets later afloopt. Toch hield Dales vooralsnog zijn kaarten tegen de borst als het ging om zijn kandidatuur.

Daarnaast besloot de partijtop recent om, gedwongen door de coronacrisis, de verkiezing van de voorzitter van de selectiecommissie voor de Tweede Kamerlijst en de voorzitter voor de programmacommissie elektronisch te laten verlopen. Dat leverde een aankondiging op van een kort geding door een boos lid, dat overigens zelf voorzitter van de selectiecommissie wil worden. Maar deze man wil nu zakendoen, wordt duidelijk na tussenkomst van senator Martine Baay.  

Als Dales aan het begin van de middag arriveert, zitten partijleider Henk Krol, erevoorzitter Jan Nagel en erelid Martin van Rooijen al een paar uur samen. Nagel en Van Rooijen willen dit overleg heel graag, omdat het probleem met het digitaal stemmen en de rechtszaak moeten verdwijnen. Maar nog liever willen ze antwoord op hét grote geheim binnen de partij: wil Dales Kamerlid worden?

Toch gewone ledenvergadering

De paasbijeenkomst verloopt gezellig. Er wordt besloten dat er toch een gewone ledenvergadering komt, als dat maar vóór 1 september gebeurt en als de coronacrisis zo’n bijeenkomst toelaat. Zo niet, dan wordt er alsnog op afstand gestemd. Daarmee lijkt het kort geding dat als een zwaard van Damocles boven deze middag hangt niet meer nodig, omdat de indiener dezelfde wensen had.

Dan komt dé vraag richting Dales op tafel. Die weigert wederom prijs te geven wat zijn ambities zijn. Dales wil eerst van de heren horen dat hij zich als bestuurder best kan kandideren voor het lidmaatschap. En natuurlijk zal de het kandidaat-Kamerlid zich niet bemoeien met de selectieprocedure, zegt Dales er fijntjes bij.

Daarna gebeurt er iets opmerkelijks: Nagel trekt Van Rooijen en Krol de tuin in met de woorden: “Nee, wacht maar Geert, dit wordt voor jou heel leuk.”
 Buiten meldt hij dat als Dales nu zou zeggen dat hij wél kandidaat is voor het Kamerlidmaatschap en zich nergens mee zou bemoeien, de anderen hem dan voluit kunnen steunen. 

Onder de indruk

Uiteindelijk stemt Dales in. Nu hij toegeeft inderdaad Kamerlid te willen worden, zegt Nagel ook namens Van Rooijen ‘dat te steunen’. Dales is onder de indruk van die verklaring en Henk Krol komt met een persbericht voor later die dag. Dat klusje laat de voorzitter aan de drie over en hij vertrekt. In het bericht staat al expliciet dat de erevoorzitter en het erelid de kandidatuur van Dales steunen. Maar daar gaan Nagel en Van Rooijen ineens niet mee akkoord en de zin wordt geschrapt.

Want een dubbelrol accepteren – mits de voorzitter zich niet met de procedure bemoeit – vinden de heren iets totaal anders dan één persoon naar voren schuiven als Kamerlid. Daarnaast heeft Nagel gelijk na publicatie in het AD al aan Dales laten weten dat hij een Kamerlidmaatschap ‘niet moet doen’. 

Er ontstaat nog even gedoe als blijkt dat de initiatiefnemer van het kort geding, overigens oud-bestuurslid en voormalig manager van het partijkantoor, ineens nog 10.000 euro wil als onkostenvergoeding voordat hij de rechtszaak afblaast. Het voorstel wordt echter terzijde geschoven als ‘ridicuul’ en ‘een zaak van advocaten’. De man heeft bovendien inhoudelijk ook al zijn zin gekregen. Rond zes uur gaan de overgebleven mannen tevreden naar huis.

Als door een wesp gestoken

‘s Avonds iets voor achten gaat het toch nog mis, zo blijkt uit een e-mailconversatie binnen de top, die het AD bezit. Krol levert een persbericht af waarin toch staat dat Nagel en Van Rooijen de kandidatuur van Dales ondersteunen met de vraag: “Kan hij zo uit?” Als door een wesp gestoken reageert Van Rooijen dat de passage geschrapt moet worden. “De oorspronkelijke tekst moet z.s.m. naar buiten om nieuwe en verdere schade te voorkomen.”

Dat gebeurt niet. Een woordvoerder van 50Plus krijgt de schuld, omdat hij een verkeerd persbericht heeft verstuurd uit haast, vanwege de naderende deadlines van kranten. Maar Kamerleden Léonie Sazias en Corrie van Brenk geloven er helemaal niets van. Nagel ook niet, hij dreigt zelfs de volgende dag aangifte te gaan doen tegen Krol, vanwege het bewust verspreiden van onjuiste informatie.

Gelijk na publicatie krijgen Nagel en Van Rooijen woedende reacties van leden. Waarom steunen zij in godsnaam Dales ineens expliciet? Geschrokken benaderen de erevoorzitter en het erelid nog diezelfde avond de grote media met het verzoek om de berichtgeving rondom 50Plus aan te passen. Dales is daar stomverbaasd over. Want de paasdeal van die middag stort als een kaartenhuis in elkaar.

Dinsdagmorgen besluiten de meeste Kamerleden van 50Plus en oprichter Jan Nagel na intensief telefonisch en elektronisch verkeer dat ze definitief klaar zijn met partijvoorzitter Geert Dales. Via een persbericht wordt het vertrouwen in Dales opgezegd. Krol is niet bij die gesprekken betrokken en wordt compleet verrast door de verklaring. Dales en hij zien een ledenvergadering nu als dé plek waar de ruim 5000 leden mogen besluiten over hun lot. Niet een klein groepje. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden