Column

Het lijkt alsof er in deze tijd weer een gezagscrisis is

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column uit Het Parool.

Theodor Holman. Beeld Jean-Pierre Jans
Theodor Holman.Beeld Jean-Pierre Jans

Mijn vader meende dat de mens slechts kon blijven voortbestaan door 'intelligentie en gemeenschapszin'. Hij kon daar lang over uitweiden.

Je had mensen met intelligentie nodig om gezag uit te kunnen oefenen en de juiste leiding te geven. En gemeenschapszin was nodig om macht te kunnen uitoefenen.

Als hij zo tegen me sprak, zei mijn moeder dat 'de oud-assistent-resident uit Indië aan het woord was'.

Mijn vader duwde mij eind jaren zestig deze theorie onder de neus, toen er een gezagscrisis was. Gezag werd niet meer zomaar geaccepteerd, althans niet door mij. De politie sloeg er maar op los 'omdat mijn fiets daar stond'. Dat was de titel van een documentaire van Louis van Gasteren uit 1966, waarin het keiharde optreden van de hermandad werd gehekeld.

Omdat ik geen gezag accepteerde, en dus ook het ouderlijk gezag niet, en ik ook niets wilde weten van de gemeenschapszin binnen onze familie, had ik dus altijd ruzie met mijn vader.

'Het uitoefenen van gezag,' redeneerde ik als jonge Provo, 'is automatisch het vernederen van iemand, van mensen. Jij wilt gezag over mij uitoefenen en vernedert mij daardoor.'

Bij mensen die in de oorlog in een Jappenkamp hadden gezeten, had het woord 'vernederen' een extra gevoelige lading, en dat wist ik, dus gebruikte ik het vaak. Het sadisme van een puber.

Het lijkt of er in deze tijd weer een gezagscrisis is. Ik zag gisteren in het Vondelpark dat de politie absoluut niet serieus werd genomen. Het duurt te lang om uit te leggen wat er aan de hand was, maar neem van mij aan dat niet de agenten vernederden, maar dat zij juist werden vernederd. Nou is één zo'n voorbeeld geen deugdelijke wetenschap maar toch.

Wat is gezag? Ik luister weer naar mijn vader: 'Gezag is dat iemand het voor het zeggen heeft naar wie iedereen luistert. Zo iemand moet dus overwicht hebben.'

Naar wie wordt er nog geluisterd? Wie heeft er nog overwicht?

Ik lees en zie alles wat er over IS verschijnt. De jonge Jihadstrijders erkennen ons gezag niet, maar accepteren wel het gezag van haatimams.
Zijn die jongens en die haatimams dom? Nou nee. Ze zijn eng slim. En daarom ben ik zo bang voor ze.

Hoe bewijs ik dat 'wij' intelligenter zijn, en hoe kom ik aan gemeenschapszin?

Wilt u reageren op dit artikel? Scroll naar beneden of stuur een mail.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden