Plus

'Het is bijna leuker om geld af te pakken dan een lange celstraf te vragen'

Met een team financieel specialisten probeert officier van justitie Hieke Vriezen crimineel geld afhandig te maken. 'Verdachten zijn er goed zuur van als ze hun geld kwijtraken.'

Maarten van Dun
Officier Hieke Vriezen: 'Criminelen proberen het geld aan het zicht te onttrekken, vooral door het geld naar het buitenland te laten gaan' Beeld Mats Van Soolingen
Officier Hieke Vriezen: 'Criminelen proberen het geld aan het zicht te onttrekken, vooral door het geld naar het buitenland te laten gaan'Beeld Mats Van Soolingen

Van grote bedragen kijkt officier van justitie Hieke Vriezen (40) inmiddels niet meer op, nu ze regelmatig wordt geconfronteerd met vondsten van een miljoen in cash geld. Maar een beetje ongeloofwaardig vond ze het wel toen een Amsterdammer vorig jaar zei geen benul te hebben van de koffer met 460.000 euro die op zijn Amsterdamse woonboot stond.

De man werd vrijgesproken, maar zijn compagnon kreeg twee weken geleden 40 maanden cel. Vriezen: "Het geld werd vermoedelijk gebruikt voor ondergronds bankieren. Dat een lange celstraf wordt opgelegd is een mooi resultaat, maar voor het succesgevoel over zo'n zaak is het net zo belangrijk dat het geld is afgepakt. Als de rechter dat geld aan die man had teruggegeven, had ik echt gebaald."

Vriezen is de helft van haar werkweek volledig gericht op het afpakken van crimineel geld. Dat doet ze samen met een team financieel specialisten, waaronder een vermogenstraceerder, die geld opspoort dat criminelen verborgen proberen te houden.

Vriezen adviseert andere officieren van justitie hoe zij in een strafzaak crimineel verdiend geld in beeld kunnen krijgen - en afpakken. Vorig jaar werd voor 16 miljoen euro beslag gelegd bij Amsterdamse criminelen, en ruim 6 miljoen euro werd daadwerkelijk geïncasseerd.

Vriezen: "Het is bijna leuker om geld af te pakken dan een lange celstraf te vragen. Verdachten zijn er goed zuur van als ze hun geld kwijtraken, dan wringen ze zich in allerlei bochten."

Een speciale afpakofficier. Staat geld niet in elk politieonderzoek centraal?
Vriezen: "Vroeger werd het ontnemen van geld op het tweede plan gezet, het belangrijkste was de strafrechtelijke veroordeling. Maar als het geld pas in het vizier komt als de zaak voor de rechter komt, is het te laat. Dan is het natuurlijk al weg."

"Het is essentieel om vanaf het begin van een recherche-onderzoek geld centraal te stellen. Dat helpt ook het bewijs. Als we kunnen aantonen dat iemand drie keer per jaar op vakantie gaat en in dure auto's rijdt terwijl hij een uitkering heeft, kun je de rechtbank makkelijker overtuigen dat sprake is van drugshandel.

"Zeker als het lukt om beslag te leggen op een bankrekening waar een half miljoen euro staat. De rechtbank is heel gevoelig voor gedegen
onderzoek."

Geld afpakken is vooral lonend in de strijd tegen georganiseerde criminaliteit?
"Criminelen ondermijnen de samenleving op twee manieren: met geweld en met geld. Geld is de stille manier. Ze investeren het in vastgoed, winkels, cafés en restaurants. Geld afpakken is daarom een belangrijk wapen: we moeten ervoor zorgen dat wij het hebben, en niet zij."

"Maar ook in kleinere zaken zie je hoe je via het geld het verschil kunt maken. We mogen de auto afpakken van een verdachte van een geweldsmisdrijf als hij een schadevergoeding moet betalen aan zijn slachtoffer. Dat gaat om kleine bedragen, maar voor een slachtoffer is 1000 euro veel geld. Dit soort zaken maakt afpakken populair bij de opsporingsdiensten. Het is heel sympathiek, omdat je het slachtoffer ermee helpt."

Recentelijk uitte wetenschapper Edwin Kruisbergen kritiek: justitie slaagt er niet goed in crimineel geld af te pakken. Ontnemingszaken duren jaren.
"Het klopt dat afpakzaken lang duren en het is een kwestie van de lange adem, maar het is een goed teken dat we elk jaar weer meer geld ontnemen. Dat er in hoger beroep een paar procent van af gaat, het zij zo."

"We moeten er aandacht voor blijven vragen. Er is veel expertise nodig, die voor een deel van buiten de politie moet komen. Experts op het gebied van bitcoins bijvoorbeeld, of forensisch accountants. Voor jonge officieren is het gelukkig al tweede natuur om naar geldstromen te kijken."

De tegenpartij zit niet stil.
"Ze proberen het geld aan ons zicht te onttrekken natuurlijk. Door het uit te geven of in bitcoins om te zetten, maar vooral door geld naar het buitenland te laten gaan. Het wisselt welke gebieden populair zijn: de afkomst van de verdachte blijkt belangrijk, maar ook of landen aantrekkelijk zijn om geld onder te brengen."

"Een tijd was Azië in trek, of Dubai. Maar die landen merken gauw genoeg dat met de komst van criminelen ook allerlei problemen ontstaan. Er worden bijvoorbeeld ineens liquidaties gepleegd terwijl dat eerder nooit voorkwam. Die landen realiseren zich dan snel dat het loont om met ons samen te werken. Dan openen zich de deuren."

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden