Plus Filmrecensie

Hereditary neemt je rillend mee de diepte in

Opnieuw slaat een Amerikaanse debutant hard toe. In Hereditary verwoesten rouw en een gruwelijke erfenis een gezin. Het is horror als een intense nachtmerrie.

Hereditary is nog geen half uur bezig wanneer de boel al gierend uit de klauwen loopt Beeld Hereditary

Niet ieder mens is hetzelfde en niet iedereen torst dezelfde last uit het verleden. Maar Annie Graham zal niet de enige zijn die worstelt met de vraag: wat te doen met de kartonnen doos waar het woord 'moeder' op staat? Openen? Dicht laten? Negeren?

Wegdoen is geen optie. ­Annies moeder is nog maar net begraven wanneer ze de doos opent, om hem snel weer dicht te doen. Ze praat er met niemand over. Maar wij zien het en begrijpen haar: het leven is al lastig genoeg, dit kan er nu even niet bij.

Klaagzang
Annie heeft het moeilijk in Hereditary (erfelijk). Maar ze is beresterk, want ze heeft het toch gepresteerd om op de begrafenis van haar moeder het woord te voeren zonder bot te worden en gal te spuwen. Het scheelde maar een haartje.

Niet veel later loopt ze alsnog leeg bij een andere bijeenkomst. Het is een klaagzang van ontzagwekkende proporties. Oud zeer dekt de lading niet. We mogen blij zijn dat we er op veilige afstand naar luisteren.

Tegen haar man zei Annie: 'Ik ga naar de film.' Maar ze ging naar een buurthuis voor een ontmoeting met lot­genoten. De gespreksgroep heet 'Losing a Loved One'.

Als het allemaal niet zo pijnlijk was, zou je erom kunnen ­lachen. Over de gruwelen die Annie te berde brengt hoeven we het niet te hebben. Maar over de manier waarop debuterend schrijver/regisseur Ari Aster en actrice Toni Collette naar het moment toewerken en het uitspelen niets dan lof.

Hereditary is nog geen half uur bezig wanneer de boel al gierend uit de klauwen loopt en je ademloos kijkt naar een vrouw die door een hel is gegaan en er nog lang niet uit is. Collette gaat door diepe dalen en maakt een verpletterende indruk.

Voorspelling: ze krijgt er volgend jaar een ­Oscar voor. De Australische actrice leverde eerder puik werk in The Sixth Sense, waarin ze de moeder speelde van het jongetje dat de wereld kippenvel bezorgde met de ­mededeling 'I see dead people'. In Hereditary ziet Annie haar moeder, maar we weten niet zeker of dat een geest is of een door rouw ingegeven waanbeeld.

Slaapkamerdeur
In die tweespalt ligt de kracht van Asters hellevaart besloten. Er gebeuren rare dingen in de film, maar Aster verbindt alle buitenissige, bovennatuurlijke en gruwelijke zaken aan geloofwaardig en herkenbaar menselijk ­gedrag.

Annie is een fascinerende vrouw: ze bezweert haar demonen in haar kunst, waarmee ze gebeurtenissen uit haar leven in miniaturen herschept.

Hereditary

Regie Ari Aster
Met Toni Collette, Alex Wolff, Milly Shapiro, Gabriel Byrne
Te zien in Arena, City, Filmhallen, Kriterion, De Munt

Aster opent zijn film met een vervreemdend shot waarin hij langzaam inzoomt op een slaapkamer in een van haar poppenhuizen, tot de slaapkamerdeur ineens opengaat en Annies man hun tienerzoon wekt. Opstaan jongen, de begrafenis begint zo.

Annie gaat liefdevol met haar zoon en dochter om, maar het is duidelijk dat de kinderen ook al worstelen met het leven en de dood. De jongen blowt zich suf, maar zijn broeierige blik verraadt dat het nooit genoeg zal zijn.

Zijn zusje is er erger aan toe: ze praat liever niet, trekt zich ­terug in een boomhut, maakt rare totems en klakt nerveus met haar tong. Papa is zo normaal dat hij evengoed ­onzichtbaar had kunnen zijn.

Terug naar de rommelkamer
Aster weet goed wat hij onbenoemd kan laten. Hij plaagt zijn publiek met intrigerende beelden en terloopse ­opmerkingen, die later een vervolg krijgen dat in gruwelijkheid en gekte de grenzen van de geloofwaardigheid opzoekt.

Wanneer het zover is ga je rillend mee de diepte in, of haak je af. Die keuze heeft Annie dan allang niet meer. Het enige wat zij nog kan doen is teruggaan naar de rommelkamer en die ene doos openen, om op zijn minst te begrijpen waarom zij en haar gezin verdoemd werden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.