Herdenking vluchtelingen op Nieuwmarkt gaat niet door

De veelbesproken herdenking van omgekomen vluchtelingen op donderdagavond 4 mei op de Nieuwmarkt is afgeblazen.

De herdenking was door Van der Laan al verplaatst van het Rembrandtplein naar de Nieuwmarkt Beeld Roi Shiratski

"We hebben blijkbaar een open zenuw geraakt," zegt Matthijs Jaspers, één van de aanjagers van het initiatief.

Jaspers had - met aan zijn zijde mede-initiator Rikko Voorberg - de vluchtelingen die het leven lieten op weg naar Europa graag in verband willen brengen met het herdenken van slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog.

"We willen mensen de kans geven om een andere groep slachtoffers te herdenken en een jongere generatie bij de Nationale Dodenherdenking te betrekken. Want wat is de zwarte bladzijde van deze tijd? De vluchtelingencrisis. Nu staan we vooral stil bij de slachtoffers van de inktzwarte bladzijde van de vorige generatie."

Omdat het nooit volgens Jaspers nooit bedoeling is geweest vanuit boze woorden vluchtelingen te herdenken, hebben ze besloten het initiatief te staken. "Het herdenken van slachtoffers van de vluchtelingencrisis veranderde de afgelopen dagen langzaamaan in een politiek statement."

Verwatert
De bedoeling was aanvankelijk om, gelijktijdig met de Nationale Dodenherdenking op de Dam, op het Rembrandtplein met 3000 witte papieren kruisen de vluchtelingen die het leven lieten onderweg naar Europa te herdenken.

Zowel het Cidi (Centrum informatie en documentatie Israël) als het Nationaal Comité 4 en 5 mei uitten eerder deze week hun zorgen. Het Cidi vindt dat met het herdenken van omgekomen vluchtelingen op 4 mei de betekenis van de Nationale Dodenherdenking verwatert. "Het is goed om stil te staan bij het leed van vluchtelingen, maar dat kan beter op een ander moment."

Verplaatst
Om 'wanorde en verstoringen' te voorkomen werd de voorgenomen herdenking op last van burgemeester Eberhard van der Laan verplaatst naar de Nieuwmarkt. 'Om zo niets af te doen of toe te voegen aan de jaarlijkse herdenking van de naar schatting zestig miljoen slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog,' schreef de burgemeester. Maar ook die verhuizing viel niet in goede aarde. Het Cidi noemde de Nieuwmarkt als herdenkingsplek een slecht idee en woensdagavond kondigde Leefbaar Amsterdam een protestactie aan.

Japers: "We hadden nooit verwacht op zo veel weerstand te stuiten. Veel organisaties en mensen hadden het gevoel dat we hun herdenking probeerden te kapen, maar dat is nooit onze bedoeling geweest." Hij trekt de vergelijking met de Zwarte Pieten-discussie. "Het sentiment dat we 'aan hun herdenking komen' speelt op."

De initiators komen donderdagavond in de Protestantse Diaconie bij elkaar om de ceremonie op de Dam te volgen en 'ons af te vragen wat er de afgelopen dagen is gebeurd'. Jaspers: "We hebben een kiem gelegd en hopen in de toekomst de dodenherdenking met een actuelere inhoud bij te wonen."

Lees ook: Van wie is de dodenherdenking?

Elke middag het laatste nieuws uit Amsterdam ontvangen? Schrijf je nu in voor de gratis nieuwsbrief van Het Parool.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.